گستره ولایت تکوینی اهل بیت چیست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

گستره ولایت تکوینی اهل بیت چیست؟ (پرسش) (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۲۴ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۸:۰۳

۲۰ بایت حذف‌شده ، ‏۲۴ دسامبر ۲۰۲۱

جز

ربات: جایگزینی خودکار متن (-:::::# +#)

دیداریویکی‌متن

Heydari

۴۱۵٬۰۷۸

ویرایش

@@ خط ۲۰: / خط ۲۰: @@
 ::::::«دامنه [[ولایت باطنی]] وسیع است و طیفی گسترده از قابلیت‌ها را [[پوشش]] می‌دهد. مهمترین عرصه‌های ولایت باطنی و [[تکوینی]] [[ائمه]]{{عم}} که در [[متون دینی]] منعکس شده، عبارتند از:
 *'''[[تصرف در عالم]]''': [[اقتدار]] نفس بر [[تصرف]] در کائنات و [[تسخیر]] کون و مکان و تأثیر در آنها، وابسته به [[قوّت]] [[ولایت تکوینی]] است. [[معجزات فعلی]] و خوارق عادات و [[کرامات]] [[انبیاء]] و [[اولیاء]]، مولود همین [[ولایت]] است. شکافتن دریا، شکافتن ماه، کندن در قلعه [[خیبر]] و جز آن، ثمره [[تصرف تکوینی]] است که [[صاحب ولایت]] در عالم دست برده و تأثیراتی چنین شگرف بر جای نهاده<ref>ر.ک: أنیس الموحدین، ص۱۳۰، پاورقی؛ انسان کامل از دیدگاه نهج‌البلاغه، ص۵۷.</ref>. [[معجزات]] و کراماتی که [[تاریخ]] و [[منابع دینی]] برای اهالی [[عصمت]] [[روایت]] می‌کنند، جوینده را با انبوهی از این امور مواجه می‌کند. چند نمونه:
-:::::#برخی از [[معجزات امام علی]]{{ع}} میان [[عامه]] و [[امامیه]] [[مقبولیت]] دارد؛ مانند: کندن در قلعهی خیبر، کندن صخره بزرگ و جوشیدن آب از زیر آن، ردّ الشمس و... که [[خواجه نصیرالدین طوسی]] نیز در تجرید، از آن به عنوان [[ادله امامت]] و [[حقانیت علی]]{{ع}} یاد می‌کند<ref>تجرید الاعتقاد، ص۲۳۱-۲۳۶.</ref>. معجزات [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} کثرت و شهرتی دارد که [[حسین بن عبدالوهاب]]، [[محدث]] [[قرن پنجم]]، کتاب«[[عیون]] المعجزات» را برای بیان و بررسی آنها نگاشت<ref>عیون المعجزات، حسین بن عبدالوهاب، مکتبة الداوری، قم، بی‌تا.</ref>.
+#برخی از [[معجزات امام علی]]{{ع}} میان [[عامه]] و [[امامیه]] [[مقبولیت]] دارد؛ مانند: کندن در قلعهی خیبر، کندن صخره بزرگ و جوشیدن آب از زیر آن، ردّ الشمس و... که [[خواجه نصیرالدین طوسی]] نیز در تجرید، از آن به عنوان [[ادله امامت]] و [[حقانیت علی]]{{ع}} یاد می‌کند<ref>تجرید الاعتقاد، ص۲۳۱-۲۳۶.</ref>. معجزات [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} کثرت و شهرتی دارد که [[حسین بن عبدالوهاب]]، [[محدث]] [[قرن پنجم]]، کتاب«[[عیون]] المعجزات» را برای بیان و بررسی آنها نگاشت<ref>عیون المعجزات، حسین بن عبدالوهاب، مکتبة الداوری، قم، بی‌تا.</ref>.
-:::::#گروهی از [[مردم]] [[قم]] و [[جبل]] به [[سامرا]] رسیدند. با خبر شدند که [[امام عسکری]]{{ع}} [[رحلت]] کرده است. چون اموالی را با خود برای آن [[حضرت]] آورده بودند، مطابق معمول [[تصمیم]] گرفتند با [[جانشین]] [[امام]] [[دیدار]] کرده، [[اموال]] را به او [[تسلیم]] نمایند. آنان را به نزد [[جعفر کذاب]]، [[برادر]] امام عسکری و [[مدعی امامت]] بردند. [[جعفر]] گفت: اموال را تحویل دهید. گفتند: ما مطابق رسم معمول خود، اموال را بدون [[حجت]] نمی‌دهیم و باید از جنس، نوع، مقدار و اوصاف اموالی که همراه ما است خبر دهید. جعفر گفت: آنچه شما می‌خواهید، [[علم غیب]] است و من علم غیب ندارم. [[قمی‌ها]] از روی [[مأیوس]] شدند. سپس فرستاده [[امام زمان]]{{ع}} آنان را به حضور آن [[حضرت]] [[راهنمایی]] کرد. [[امام عصر]]{{ع}} ریزترین مشخصات [[اموال]] را [[اعلان]] کرد و آنان اموال را تحویل دادند<ref>کمال‌الدین، ج۲، ص۴۷۶ - ۴۷۹؛ الخرائج والجرائح، ج۳، ص۱۱۰۴- ۱۱۰۷؛ السلطان المفرج، ص۶۵.</ref>.
+#گروهی از [[مردم]] [[قم]] و [[جبل]] به [[سامرا]] رسیدند. با خبر شدند که [[امام عسکری]]{{ع}} [[رحلت]] کرده است. چون اموالی را با خود برای آن [[حضرت]] آورده بودند، مطابق معمول [[تصمیم]] گرفتند با [[جانشین]] [[امام]] [[دیدار]] کرده، [[اموال]] را به او [[تسلیم]] نمایند. آنان را به نزد [[جعفر کذاب]]، [[برادر]] امام عسکری و [[مدعی امامت]] بردند. [[جعفر]] گفت: اموال را تحویل دهید. گفتند: ما مطابق رسم معمول خود، اموال را بدون [[حجت]] نمی‌دهیم و باید از جنس، نوع، مقدار و اوصاف اموالی که همراه ما است خبر دهید. جعفر گفت: آنچه شما می‌خواهید، [[علم غیب]] است و من علم غیب ندارم. [[قمی‌ها]] از روی [[مأیوس]] شدند. سپس فرستاده [[امام زمان]]{{ع}} آنان را به حضور آن [[حضرت]] [[راهنمایی]] کرد. [[امام عصر]]{{ع}} ریزترین مشخصات [[اموال]] را [[اعلان]] کرد و آنان اموال را تحویل دادند<ref>کمال‌الدین، ج۲، ص۴۷۶ - ۴۷۹؛ الخرائج والجرائح، ج۳، ص۱۱۰۴- ۱۱۰۷؛ السلطان المفرج، ص۶۵.</ref>.
-:::::#[[عبدالرحمان بن حجاج]] می‌گوید: بین راه [[مکه]] و [[مدینه]] با [[امام صادق]]{{ع}} بودم. آن حضرت بر استر و من بر الاغ سوار بودم. پرسیدم: سرورم! نشان [[امام]] چیست؟ فرمود: ای [[عبدالرحمان]]! اگر به [[کوه]] بگوید حرکت کن، حرکت می‌کند. عبدالرحمان گوید: به [[خدا]] [[سوگند]] به کوه نگاه کردم و دیدم در حال حرکت است. حضرت به آن نظری افکند و فرمود: [آرام باش] تو را قصد نکردم<ref>الخرائج والجرائح، ج۲، ص۶۲۱؛ الثاقب فی المناقب، ص۱۵۶.</ref>.
+#[[عبدالرحمان بن حجاج]] می‌گوید: بین راه [[مکه]] و [[مدینه]] با [[امام صادق]]{{ع}} بودم. آن حضرت بر استر و من بر الاغ سوار بودم. پرسیدم: سرورم! نشان [[امام]] چیست؟ فرمود: ای [[عبدالرحمان]]! اگر به [[کوه]] بگوید حرکت کن، حرکت می‌کند. عبدالرحمان گوید: به [[خدا]] [[سوگند]] به کوه نگاه کردم و دیدم در حال حرکت است. حضرت به آن نظری افکند و فرمود: [آرام باش] تو را قصد نکردم<ref>الخرائج والجرائح، ج۲، ص۶۲۱؛ الثاقب فی المناقب، ص۱۵۶.</ref>.
-:::::#فراگیری و فراوانی [[معجزات]] [[اهل بیت]] برخی از [[علما]] را بر آن داشت تا دست به کار [[نگارش]] اثری تک‌نگار در آن باره شوند. برای مثال، [[سید هاشم بحرانی]]، کتاب«مدینة المعاجز» را به معجزات [[ائمه]]{{عم}} اختصاص داد و در [[دوازده]] باب تنظیم کرد که هر باب، معجزات یکی از ائمه را [[روایت]] می‌کند. مجموع معجزاتی که [[بحرانی]] موفق به گردآوری آنها شد، از مرز دو هزار عدد می‌گذرد. شگفت آن‌که بسیاری از آنها از منابع تسنّن جمع آمده<ref>ر.ک: مدینة المعاجز، ج۱، ص۲۰.</ref> که [[پیام]] خاص خود را دارد. قطب‌الدین راوندی از علمای [[قرن ششم هجری]] نیز [[کتابی]] مستقل با نام «الخرائج والجرائح» تألیف کرد و شماری از معجزات و [[کرامات]] [[پیشوایان]] را جمع آورد. این کتاب که در سه جلد به چاپ رسیده<ref>الخرائج و الجرائح، مؤسسه امام مهدی{{ع}}، قم، ۱۴۰۹ق.</ref>، همه معجزات را [[پوشش]] نمی‌دهد و بیشتر از آن را باید در آثار دیگر نویسندگان سراغ گرفت. همچنین [[علامه مجلسی]] در باب ۱۵ از جلد ۵۱ بحار، هفتاد مورد از معجزات امام عصر{{ع}} را گرد آورده<ref>بحارالانوار، ج۱۵، ص۲۹۳-۳۴۳.</ref>.
+#فراگیری و فراوانی [[معجزات]] [[اهل بیت]] برخی از [[علما]] را بر آن داشت تا دست به کار [[نگارش]] اثری تک‌نگار در آن باره شوند. برای مثال، [[سید هاشم بحرانی]]، کتاب«مدینة المعاجز» را به معجزات [[ائمه]]{{عم}} اختصاص داد و در [[دوازده]] باب تنظیم کرد که هر باب، معجزات یکی از ائمه را [[روایت]] می‌کند. مجموع معجزاتی که [[بحرانی]] موفق به گردآوری آنها شد، از مرز دو هزار عدد می‌گذرد. شگفت آن‌که بسیاری از آنها از منابع تسنّن جمع آمده<ref>ر.ک: مدینة المعاجز، ج۱، ص۲۰.</ref> که [[پیام]] خاص خود را دارد. قطب‌الدین راوندی از علمای [[قرن ششم هجری]] نیز [[کتابی]] مستقل با نام «الخرائج والجرائح» تألیف کرد و شماری از معجزات و [[کرامات]] [[پیشوایان]] را جمع آورد. این کتاب که در سه جلد به چاپ رسیده<ref>الخرائج و الجرائح، مؤسسه امام مهدی{{ع}}، قم، ۱۴۰۹ق.</ref>، همه معجزات را [[پوشش]] نمی‌دهد و بیشتر از آن را باید در آثار دیگر نویسندگان سراغ گرفت. همچنین [[علامه مجلسی]] در باب ۱۵ از جلد ۵۱ بحار، هفتاد مورد از معجزات امام عصر{{ع}} را گرد آورده<ref>بحارالانوار، ج۱۵، ص۲۹۳-۳۴۳.</ref>.
 *'''[[هدایت باطنی]]''': [[ولایت]] و [[امامت]]، افزون بر [[نظام]] [[تشریع]] و ظاهر [[نظام هستی]]، [[باطن]] آن را نیز [[پوشش]] می‌دهد. [[ولیّ]] اعظم [[الهی]] علاوه بر [[هدایت]] در گستره بیرون، درون و [[نهان]] [[نظام آفرینش]] را نیز به مقصد می‌رساند. [[قرآن کریم]] [[امامت]] را همانند [[نبوت]] و [[رسالت]] منصبی الهی می‌داند و در میان [[شئون]] [[ولایت باطنی]]، بر [[هدایت باطنی]] [[امام]] تأکید می‌ورزد. [[قرآن]] هرجا از امامت سخن می‌گوید، هدایت را در [[تفسیر]] آن می‌آورد: {{متن قرآن|وَجَعَلْنَا مِنْهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنَا...}}<ref>«برخی از آنان را پیشوایانی گماردیم که به فرمان ما (مردم را) رهنمایی می‌کردند» سوره سجده، آیه ۲۴.</ref>. [[مفسران]] این هدایت را «[[هدایت به امر]]» نام نهاده‌اند. امر [[خدا]] که گاهی از آن به [[ملکوت]] نیز تعبیر می‌شود، عبارت است از جنبه تجرد و [[ثبات]] موجودات که به خدا نسبت داده می‌شود. هدایت در اینجا به معنای رساندن به مقصد است نه فقط [[ارائه طریق]] که کار [[پیامبر]] و هر مؤمنی است<ref>المیزان، ج۱، ص۲۷۲.</ref>. رساندن به مقصد، فراتر از حوزه تشریع و [[اختیار]] [[انسانی]] است و [[تکوین]] و باطن و ملکوت عالم را فرا می‌گیرد.
 *'''[[پیشوایی]] در [[جهان آخرت]]''': امام در جهان آخرت نیز پیشوای [[پیروان]] خود خواهد بود و در حوادث [[قیامت]] آنان را [[سرپرستی]] و سوی [[خداوند]] هدایت می‌کند: {{متن قرآن|يَوْمَ نَدْعُو كُلَّ أُنَاسٍ بِإِمَامِهِمْ}}<ref>«روزی که هر دسته‌ای را با پیشوایشان فرا می‌خوانیم» سوره اسراء، آیه ۷۱.</ref>. مقصود از امام در این [[آیه]] هر کسی است که [[مردم]] پیشوایی او را پذیرفته‌اند، چه [[امام حق]] باشد چه [[باطل]]. و مقصود از ندعوا (خواندن به نام امام) این نیست که هر امتی را به نام پیشوایش صدا بزنند و یاد کنند، مانند اینکه گفته شود [[امت]] [[ابراهیم]] یا [[آل فرعون]]؛ بلکه هر امتی را با پیشوایش حاضر و [[محشور]] می‌سازند<ref>تفسیر المیزان (ترجمه)، ج۱۳، ص۲۲۹.</ref>. طبق این آیه امام در [[روز قیامت]] مردم را به سوی خدا سوق می‌دهد؛ چنان‌که در ظاهر و باطن [[دنیا]] این‌گونه می‌کرد<ref>تفسیر المیزان (ترجمه)، ج۱، ص۴۱۳.</ref>.