شناخت امام مهدی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
خط ۶: | خط ۶: | ||
==[[ضرورت شناخت امام]]== | ==[[ضرورت شناخت امام]]== | ||
یکی از مهمترین [[تکالیف مؤمنان]] پس از [[معرفت به خدا]] و [[رسول]] او با توجه به [[احادیث]]، [[معرفت]] و [[شناخت امام]] [[معصوم]]{{ع}} است. | یکی از مهمترین [[تکالیف مؤمنان]] پس از [[معرفت به خدا]] و [[رسول]] او با توجه به [[احادیث]]، [[معرفت]] و [[شناخت امام]] [[معصوم]]{{ع}} است. این [[شناخت]] نسبت به [[امام غائب]] در [[جایگاه]] ویژهای قرار میگیرد؛ زیرا در [[زمان غیبت]] [[امام]]، [[شبههها]] و فتنههای فراوانی وجود دارد و برای [[رهایی]] از این [[فتنهها]] شخص [[منتظر]] به چند نوع [[شناخت]] احتیاج دارد؛ از جمله [[شناخت]] [[حق و باطل]] و مهمتر از این دو [[شناخت]]، [[شناخت]] [[حجت]] خداست تا گرفتار فتنههای [[کور]] نشوند؛ به همین [[دلیل]] [[روایات]] فراوانی از ناحیۀ [[معصومان]] نسبت به خصوصیات جسمی، اطلاعات نسبی، حوادث پیش و [[بعد از ظهور]] ایشان [[امام عصر]] آمده است. بر این اساس [[شناخت امام]] به خصوص [[شناخت امام عصر]] جزء [[وظایف اصلی منتظران]] است. | ||
این [[شناخت]] نسبت به [[امام غائب]] در [[جایگاه]] ویژهای قرار میگیرد؛ زیرا در [[زمان غیبت]] [[امام]]، [[شبههها]] و فتنههای فراوانی وجود دارد و برای [[رهایی]] از این [[فتنهها]] شخص [[منتظر]] به چند نوع [[شناخت]] احتیاج دارد؛ از جمله [[شناخت]] [[حق و باطل]] و مهمتر از این دو [[شناخت]]، [[شناخت]] [[حجت]] خداست تا گرفتار فتنههای [[کور]] نشوند؛ به همین [[دلیل]] [[روایات]] فراوانی از ناحیۀ [[معصومان]] نسبت به خصوصیات جسمی، اطلاعات نسبی، حوادث پیش و [[بعد از ظهور]] ایشان [[امام عصر]] آمده است. بر این اساس [[شناخت امام]] به خصوص [[شناخت امام عصر]] جزء [[وظایف اصلی منتظران]] است. | |||
==کمترین [[درجه]] [[معرفت به امام]]== | ==کمترین [[درجه]] [[معرفت به امام]]== | ||
برپایه [[حدیثی]] از [[امام صادق]]{{ع}} کمترین درجۀ [[معرفت]] به [[امامان معصوم]] از جمله [[امام عصر]]، چه در [[امور تشریعی]] و چه امور [[تکوینی]]، این است که بدانیم و [[باور]] داشته باشیم آنان همسنگ با [[پیامبر]]{{صل}} هستند و تنها تفاوت آنها در مسئلۀ [[نبوت]] است؛ یعنی [[امام]] نمیتواند [[نبی]] باشد<ref> | برپایه [[حدیثی]] از [[امام صادق]]{{ع}} کمترین درجۀ [[معرفت]] به [[امامان معصوم]] از جمله [[امام عصر]]، چه در [[امور تشریعی]] و چه امور [[تکوینی]]، این است که بدانیم و [[باور]] داشته باشیم آنان همسنگ با [[پیامبر]]{{صل}} هستند و تنها تفاوت آنها در مسئلۀ [[نبوت]] است؛ یعنی [[امام]] نمیتواند [[نبی]] باشد<ref>{{متن حدیث|...وَ أَدْنَي مَعْرِفَةِ الإمَامِ أَنَّهُ عِدْلُ النَّبِيِّ إلَّا دَرَجَةَ النُّبُوَّةِ}}؛ کفایة الأثر، ج1، ص260؛ بحارالانوار، ج46، ص406.</ref>. لازمه سخن این است که بدانیم [[ائمۀ معصومین]] بهسبب این ادعا (همسنگ بود با [[پیامبر]]) و با کمک [[آیات قرآن]] همچنان که بر ما [[ولایت]] دارند، اطاعتشان هم [[واجب]] است؛ یعنی به عبارتی [[شناخت]] [[ائمۀ معصومین]] توسط [[شیعیان]] در این است که [[اوامر]] [[معصومین]] را [[واجب]] الإطاعه بدانیم؛ زیرا اگر ندانیم از چه کسی باید [[اطاعت]] کنیم، در بازیهای [[سیاسی]] از بین میرویم و آنگاه [[جامعۀ اسلامی]] به [[تفرقه]] و از هم پاشیدگی [[تهدید]] خواهد شد. | ||
[[مقام]] [[عظیم]] "[[ولایت]]" توسط [[آیه]] {{متن قرآن|أَطِيعُواْ اللَّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُولِي الأَمْرِ مِنكُمْ}}<ref>«ای مؤمنان، از خداوند فرمان برید و از پیامبر و زمامدارانی که از شمایند فرمانبرداری کنید» سوره نساء، آیه ۵۹.</ref> برای [[پیامبر]] [[اثبات]] شدنی است و از این رو اطاعتش بر همۀ [[مسلمانها]] [[واجب]] است. به عقیدۀ ما [[شیعیان]]، این [[مقام]]، پس از [[رسول خدا]] با توجه به بخش دیگر [[آیه]] {{متن قرآن|وأُولِي الأَمْرِ مِنكُمْ}} به [[ | [[مقام]] [[عظیم]] "[[ولایت]]" توسط [[آیه]] {{متن قرآن|أَطِيعُواْ اللَّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُولِي الأَمْرِ مِنكُمْ}}<ref>«ای مؤمنان، از خداوند فرمان برید و از پیامبر و زمامدارانی که از شمایند فرمانبرداری کنید» سوره نساء، آیه ۵۹.</ref> برای [[پیامبر]] [[اثبات]] شدنی است و از این رو اطاعتش بر همۀ [[مسلمانها]] [[واجب]] است. به عقیدۀ ما [[شیعیان]]، این [[مقام]]، پس از [[رسول خدا]] {{صل}} با توجه به بخش دیگر [[آیه]] {{متن قرآن|وأُولِي الأَمْرِ مِنكُمْ}} به [[ائمه]] {{ع}} از جمله [[امام عصر]] {{ع}} منتقل شد و به همین [[دلیل]] است که [[شناخت]] و [[معرفت]] [[امامان معصوم]] از جمله [[امام عصر]] به قدری اهمیت دارد که [[امام سجاد]]{{ع}} [[شناخت امام زمان]]{{ع}} را مقدم بر [[انتظار]] میداند: «[[مردم]] [[دوران غیبت امام زمان]]{{ع}}، همانهایی هستند که به [[امامت]] و [[پیشوایی]] او [[معرفت]] دارند و در [[انتظار]] ظهورش به سر میبرند و آنها [[برتر]] از همۀ [[مردم]] در تمام دورانها هستند»<ref>{{متن حدیث|إِنَّ أَهْلَ زَمَانِ غَیْبَتِهِ الْقَائِلُونَ بِإِمَامَتِهِ الْمُنْتَظِرُونَ لِظُهُورِهِ أَفْضَلُ أَهْلِ کُلِّ زَمَانٍ}}؛ بحارالأنوار، ج ۵۲، ص ۱۲۲.</ref>. با این وجود میتوان مدعی شد [[معرفت به امام]]، نخستین گام برای تحقق یک [[انتظار توانمند]] است و حتی میتوان گفت [[معرفت]] در بحث [[مهدویت]] نه تنها مقدمۀ یک انتظار توانمند است بلکه، مقدمۀ [[ایمان]] و [[اطاعت]] نیز هست. [[معرفت]]، یعنی [[شناخت]]؛ اگر ما چیزی را نشناسیم، چگونه به آن [[ایمان]] بیاوریم و یا از آن [[اطاعت]] کنیم؛ یعنی اصل [[ایمان]] و [[اطاعت]]، به [[معرفت]] وابسته است. | ||
[[ | ==گستره [[معرفت به امام]]== | ||
[[معرفت]] پیدا کردن به [[امام]] شامل ویژگیها و ابعاد وجودی حضرت، مثل [[امامت]]، [[عصمت]]، [[علم]]، [[حیات]]، [[طول عمر]] و [[اندیشیدن]] در کلمات و [[اوامر]] و [[تأمل]] در [[حکمت]] نامها و [[نشانهها]] و [[علائم ظهور]] و نیز دانستن سبب و [[حکمت غیبت]] پر رمز و [[راز]] ایشان میشود. | |||
[[امام صادق]]{{ع}} میفرمایند: «به [[درستی]] که [[بهترین]] و واجبترین فریضهها بر [[انسان]] [[شناخت پروردگار]] و [[اقرار]] به [[بندگی]] او و پس از آن [[شناخت]] [[فرستاده خدا]] میباشد و [[گواهی]] دادن به [[پیامبری]] او و در مرحله بعد شناختن امامی که به صفت و نامش در حال [[سختی]] و [[راحتی]] به او [[اقتدا]] مینمایی»<ref>مکیال المکارم، ج ۲، ص ۱۷۱. </ref>. | ==[[دلایل]] [[لزوم]] [[شناخت امام زمان]]{{ع}}== | ||
#'''دلیل عقلی''': [[پیامبر اکرم]]{{صل}} خلیفۀ [[خداوند]] است و بر اساس [[وحی]] سخن میگوید و عمل میکند و چون [[امام]]، [[نائب پیامبر]]{{صل}} و سخن و عملش به منزلۀ سخن و [[عمل]] [[پیامبر]]{{صل}} است یعنی تمام حرکات و [[اعمال]] و سخنانش [[وحیانی]] و ملکوتی است، این [[الزام]] را برای ما به وجود میآورد که او را به خوبی بشناسیم تا گرفتار [[امام]] نماهای خبیث زمینی نشویم<ref>ر.ک: [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[امام مهدی موجود موعود (کتاب)|امام مهدی موجود موعود]]، ص ۱۹۳ ـ ۱۸۹. </ref>. [[معرفت به امام]] یعنی [[معرفت]] به [[ولایت]] آن حضرت؛ یعنی به این [[باور]] رسیدن که [[امام]]، به [[انسانها]] نزدیکتر و سزاوارتر از خودشان است، چرا که [[عشق]] هر کسی به خودش، غریزی است؛ اما [[عشق]] [[امام]] به [[انسانها]] الهی و آسمانی و زائل شدنی نیست، با این وجود آیا منطقی نیست امامی که از ما به ما نزدیکتر است را بشناسیم و در سایۀ [[ولایت]] آنان حرکت کنیم. | |||
#'''[[دلیل نقلی]]''': | |||
##[[امام صادق]]{{ع}} در ضمن دعایی میفرمایند: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ عَرِّفْنِی نَفْسَکَ فَإِنَّکَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِی نَفْسَکَ لَمْ أَعْرِفْ نَبِیَّکَ اللَّهُمَّ عَرِّفْنِی رَسُولَکَ فَإِنَّکَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِی رَسُولَکَ لَمْ أَعْرِفْ حُجَّتَکَ اللَّهُمَّ عَرِّفْنِی حُجَّتَکَ فَإِنَّکَ إِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِی حُجَّتَکَ ضَلَلْتُ عَنْ دِینِی}}<ref>«خداوندا، خودت را به من بشناسان. پس به درستی که تو اگر خودت را به من نشناسانی، پیغمبر تو را نشناسم. خداوندا، رسول خود را به من بشناسان، پس به درستی که تو اگر رسول خود را به من نشناسانی، حجّت تو را نشناسم. خداوندا، حجّت خود را به من بشناسان، پس به درستی که تو اگر حجّت خود را به من نشناسانی، از دین خویش گمراه میشوم»؛ کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج۱، ص۳۳۷.</ref>. | |||
##[[امام باقر]]{{ع}} میفرمایند: «[[بنده]] [[مؤمن]] نباشد تا [[خدا]] و رسولش و همه امامها را و [[امام]] زمانش را بشناسد»<ref>{{متن حدیث|لَا یَکُونُ الْعَبْدُ مُؤْمِناً حَتَّی یَعْرِفَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ الْأَئِمَّةَ کُلَّهُمْ وَ إِمَامَ زَمَانِهِ}}؛ کافی، ج ۱، ص ۱۸۰.</ref>. | |||
##[[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمودند: {{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَ هُوَ لَا یَعْرِفُ إِمَامَهُ مَاتَ مِیتَةً جَاهِلِیَّةً}}<ref>خالد برقی، احمد بن محمد، محاسن برقی، ج۱، ص۲۵۱ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج۲۳، ص۷۶.</ref>. نکته ای که در این [[روایت]] وجود دارد این است که [[پیامبر]]{{صل}} با اضافه کردن کلمۀ [[امام]] به کلمۀ زمان؛ [[ضرورت وجود امام]] را در هر عصر و زمانی لازم میدانند و چنین [[کلامی]] جز بر [[امامان معصوم]] [[شیعه]] که آخرین آنها [[امام عصر]] است منطبق نمیگردد با توجه به این [[روایت]] مهدیباوری، شرط بهرهمندی از [[ایمان]] و [[اسلام واقعی]] است و منظور از [[جاهلیت]]، ایام [[کفر]] و [[ضلالت]] قبل از [[اسلام]] است. | |||
##[[امام صادق]]{{ع}} میفرمایند: «به [[درستی]] که [[بهترین]] و واجبترین فریضهها بر [[انسان]] [[شناخت پروردگار]] و [[اقرار]] به [[بندگی]] او و پس از آن [[شناخت]] [[فرستاده خدا]] میباشد و [[گواهی]] دادن به [[پیامبری]] او و در مرحله بعد شناختن امامی که به صفت و نامش در حال [[سختی]] و [[راحتی]] به او [[اقتدا]] مینمایی»<ref>مکیال المکارم، ج ۲، ص ۱۷۱.</ref>. | |||
[[امامان معصوم]] نسبت به شناخت امام مهدی سفارشهای بسیاری کردهاند؛ به [[دلیل]] اینکه [[امام عصر]]{{ع}} شرایط ویژه ای دارد، از جمله اینکه ایشان [[امام غایب]] است و [[ائمه]]{{ع}} نمیخواستند [[مؤمنان]] در [[دوران غیبت]] گرفتار فتنهای شوند، [[امام کاظم]]{{ع}} فرمودند: «[[امام]]، [[حجت]] [[بندگان]] است، هرکس او را رها کند، [[گمراه]] میشود و هرکس با او باشد، [[نجات]] مییابد و [[رستگار]] میشود»<ref>{{متن حدیث|حُجَّةُ اللَّهِ عَلَی الْعِبَادِ، مَنْ تَرَکَهُ هَلَکَ وَ مَنْ لَزِمَهُ نَجَا، حَقّاً عَلَی اللَّهِ تَعَالَی}}؛ معجم احادیث الامام المهدی، ج ۴، ص ۱۴۸.</ref>. | [[امامان معصوم]] نسبت به شناخت امام مهدی سفارشهای بسیاری کردهاند؛ به [[دلیل]] اینکه [[امام عصر]]{{ع}} شرایط ویژه ای دارد، از جمله اینکه ایشان [[امام غایب]] است و [[ائمه]]{{ع}} نمیخواستند [[مؤمنان]] در [[دوران غیبت]] گرفتار فتنهای شوند، [[امام کاظم]]{{ع}} فرمودند: «[[امام]]، [[حجت]] [[بندگان]] است، هرکس او را رها کند، [[گمراه]] میشود و هرکس با او باشد، [[نجات]] مییابد و [[رستگار]] میشود»<ref>{{متن حدیث|حُجَّةُ اللَّهِ عَلَی الْعِبَادِ، مَنْ تَرَکَهُ هَلَکَ وَ مَنْ لَزِمَهُ نَجَا، حَقّاً عَلَی اللَّهِ تَعَالَی}}؛ معجم احادیث الامام المهدی، ج ۴، ص ۱۴۸.</ref>. | ||
== | ==[[راههای شناخت امام مهدی]]== | ||
دو | دو راه برای [[شناخت]] [[امامان معصوم]]{{ع}} از جمله [[امام عصر]]{{ع}} وجود دارد: | ||
#'''[[معرفت علمی]]''': این [[معرفت]] از طریق تجربه، حال چه تجربه شخصی و یا از تجارب بزرگان و یا مطالعه کتاب و یا [[روایات]] مختلفی که درباره [[شناخت]] [[امامان معصوم]]{{ع}} وارده شده حاصل میشود. | #'''[[معرفت علمی]]''': این [[معرفت]] از طریق تجربه، حال چه تجربه شخصی و یا از تجارب بزرگان و یا مطالعه کتاب و یا [[روایات]] مختلفی که درباره [[شناخت]] [[امامان معصوم]]{{ع}} وارده شده حاصل میشود. | ||
#'''[[معرفت قلبی]] و [[روحی]]''': این [[معرفت]] از طریق [[الهام]] و [[دعا]] و [[توسل]] (مخصوصا [[توسل]] به خود [[امام عصر]]) حاصل میشود. | #'''[[معرفت قلبی]] و [[روحی]]''': این [[معرفت]] از طریق [[الهام]] و [[دعا]] و [[توسل]] (مخصوصا [[توسل]] به خود [[امام عصر]]) حاصل میشود. | ||
در تقسیمی دیگر دو راه برای شنلخت بیان شده است: ۱. [[نص]] که عبارت از تعیین و تصریح [[پیغمبر]]{{صل}} و [[ائمه]]{{ع}} بر شناخت امام زمان{{ع}} است؛ ۲. [[کرامت]] و [[معجزه]]؛ ۳. [[سیره]] عملی<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت (کتاب)|درسنامه مهدویت]]، ج۱، ص۱۱۹-۱۲۱.</ref>. | |||
==[[آثار شناخت و اعتقاد به امام مهدی]]== | ==[[آثار شناخت و اعتقاد به امام مهدی]]== | ||
خط ۴۰: | خط ۳۸: | ||
==[[مهدی شخصی و مهدی نوعی]]== | ==[[مهدی شخصی و مهدی نوعی]]== | ||
[[مهدی]] مفهوم عامی است و در مورد هر کسی که [[خداوند]] او را [[هدایت]] کرده باشد استعمال میشود؛ لذا همه [[پیامبران]] و [[اوصیا]]{{عم}} مهدی هستند. منتها مقصود از مهدی در لسان [[روایات]] لقب امام زمان{{ع}} است و جز بر [[امام مهدی|امام دوازدهم]] فرزند [[امام حسن عسکری]]{{ع}} قابل تطبیق نیست. اما مهدی به مفهوم نوعی، فردی نامعین است که در زمانی مناسب، زاده خواهد شد و [[جهان]] را پر از [[عدل]] وداد خواهد کرد. این موضوع از هیچیک از روایات نقل شده از [[پیامبر]]{{صل}} و [[امامان]]{{عم}} قابل استفاده نیست<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص ۴۳۴ – ۴۳۷؛ [[درسنامه مهدویت (کتاب)|درسنامه مهدویت]]، ج۱، ص۱۲۳ ـ ۱۲۸.</ref>. | [[مهدی]] مفهوم عامی است و در مورد هر کسی که [[خداوند]] او را [[هدایت]] کرده باشد استعمال میشود؛ لذا همه [[پیامبران]] و [[اوصیا]]{{عم}} مهدی هستند. منتها مقصود از مهدی در لسان [[روایات]] لقب امام زمان{{ع}} است و جز بر [[امام مهدی|امام دوازدهم]] فرزند [[امام حسن عسکری]]{{ع}} قابل تطبیق نیست. اما مهدی به مفهوم نوعی، فردی نامعین است که در زمانی مناسب، زاده خواهد شد و [[جهان]] را پر از [[عدل]] وداد خواهد کرد. این موضوع از هیچیک از روایات نقل شده از [[پیامبر]]{{صل}} و [[امامان]]{{عم}} قابل استفاده نیست<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|فرهنگنامه مهدویت]]، ص ۴۳۴ – ۴۳۷؛ [[درسنامه مهدویت (کتاب)|درسنامه مهدویت]]، ج۱، ص۱۲۳ ـ ۱۲۸.</ref>. | ||
==نتیجه== | |||
برپایه [[حدیث نبوی]] [[شناخت امام]] در هر عصر و زمانی ضروری است<ref>{{متن حدیث|مَنْ مَاتَ وَ هُوَ لَا یَعْرِفُ إِمَامَهُ مَاتَ مِیتَةً جَاهِلِیَّةً}}. خالد برقی، احمد بن محمد، محاسن برقی، ج۱، ص۲۵۱ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج۲۳، ص۷۶. </ref>؛ اهمیت [[شناخت امام]] بهگونهای است که اگر شخصی بهدنبال [[شناخت]] امامش نباشد و بمیرد، مرگش، [[مرگ جاهلی]] عنوان شده است. نکته مهمتر این است که شناخت امام مهدی در [[دوران غیبت]] [[امام]]، اهمیتش دوچندان میشود؛ زیرا در [[زمان غیبت]]، بهدلیل عدم دسترسی [[مردم]] به [[امام]]، دشواریها، فتنهها و [[شبهات]] فراوانی وجود دارد؛ ازاینرو برای گُم نشدن از مسیر درست و [[راستین]]، [[شناخت]] [[حقیقی]] [[امام مهدی]] بسیار حائز اهمیت است و از [[وظایف اصلی منتظران]] [[امام مهدی]] بهشمار میآید این [[شناخت]] ابعاد وسیعی چون [[شناخت]] [[نسب]] و ویژگیهای شخصیتی و [[رفتاری]] [[امام]]، [[عصمت]]، [[شناخت]] نشانههای [[ظهور]] و [[آخرالزمان]] و... را شامل میشود<ref>ر.ک: [[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص ۴۵۸ ـ ۴۵۹؛ [[محمد علی رضایی اصفهانی|رضایی اصفهانی، محمد علی]]، [[مهدویت ۱ (کتاب)|مهدویت]]، ص ۱۱۷ ـ ۱۱۰؛ [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[پرسمان مهدویت (کتاب)|پرسمان مهدویت]]، ص ۱۹۹ ۲۱۲؛ [[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص ۶۷۴؛ [[منصور هرنجی|هرنجی، منصور]]، [[انتظار و وظایف منتظران ۲ (کتاب)|انتظار و وظایف منتظران]]، ص ۷۷؛ [[سید جعفر موسوینسب|موسوینسب، سید جعفر]]، [[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان]]، ص۴۵، ۴۶؛ [[محمد سبحانینیا|سبحانینیا، محمد]]، [[مهدویت و آرامش روان (کتاب)|مهدویت و آرامش روان]]، ص ۳۴ ـ ۳۵؛ [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آفتاب ولایت (کتاب)|آفتاب ولایت]]، ص۵۶؛ [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[امام مهدی موجود موعود (کتاب)|امام مهدی موجود موعود]]، ص 189-193؛ [[نصرتالله آیتی|آیتی، نصرتالله]]، [[آیینه انتظار یاوران مهدی (مقاله)|آیینه انتظار یاوران مهدی]]، ص۱۶۰ ـ ۱۶۱.</ref>. | |||
==پرسش مستقیم== | ==پرسش مستقیم== | ||
خط ۵۳: | خط ۵۴: | ||
# [[پرونده:3694G001.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[پرسمان مهدویت (کتاب)|'''پرسمان مهدویت''']] | # [[پرونده:3694G001.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[پرسمان مهدویت (کتاب)|'''پرسمان مهدویت''']] | ||
# [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگنامه مهدویت''']] | # [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگنامه مهدویت''']] | ||
# [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|مجتبی تونهای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']] | # [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|مجتبی تونهای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']] | ||
# [[پرونده:10104244.jpg|22px]] [[منصور هرنجی|هرنجی، منصور]]، [[انتظار و وظایف منتظران ۲ (کتاب)|'''انتظار و وظایف منتظران''']] | # [[پرونده:10104244.jpg|22px]] [[منصور هرنجی|هرنجی، منصور]]، [[انتظار و وظایف منتظران ۲ (کتاب)|'''انتظار و وظایف منتظران''']] | ||
# [[پرونده:13681057.jpg|22px]] [[سید جعفر موسوینسب|موسوینسب، سید جعفر]]، [[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|'''دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان''']] | # [[پرونده:13681057.jpg|22px]] [[سید جعفر موسوینسب|موسوینسب، سید جعفر]]، [[دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان (کتاب)|'''دویست پرسش و پاسخ پیرامون امام زمان''']] | ||
# [[پرونده:1414.jpg|22px]] پژوهشگران مرکز تحقیقات اسلامی، [[فرهنگ شیعه (کتاب)|'''فرهنگ شیعه''']] | # [[پرونده:1414.jpg|22px]] پژوهشگران مرکز تحقیقات اسلامی، [[فرهنگ شیعه (کتاب)|'''فرهنگ شیعه''']] | ||
# [[پرونده:151897.jpg|22px]] [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[امام مهدی موجود موعود (کتاب)|'''امام مهدی موجود موعود''']] | # [[پرونده:151897.jpg|22px]] [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[امام مهدی موجود موعود (کتاب)|'''امام مهدی موجود موعود''']] | ||
# [[پرونده:137963.jpg|22px]] [[محمد سبحانینیا|سبحانینیا، محمد]]، [[مهدویت و آرامش روان (کتاب)|'''مهدویت و آرامش روان''']] | # [[پرونده:137963.jpg|22px]] [[محمد سبحانینیا|سبحانینیا، محمد]]، [[مهدویت و آرامش روان (کتاب)|'''مهدویت و آرامش روان''']] | ||
# [[پرونده:1254862355.jpg|22px]] [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آفتاب ولایت (کتاب)|'''آفتاب ولایت''']] | # [[پرونده:1254862355.jpg|22px]] [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آفتاب ولایت (کتاب)|'''آفتاب ولایت''']] | ||
# [[پرونده:1100210.jpg|22px]] [[نصرتالله آیتی|آیتی، نصرتالله]]، [[آیینه انتظار یاوران مهدی (مقاله)|'''آیینه انتظار یاوران مهدی''']] | # [[پرونده:1100210.jpg|22px]] [[نصرتالله آیتی|آیتی، نصرتالله]]، [[آیینه انتظار یاوران مهدی (مقاله)|'''آیینه انتظار یاوران مهدی''']] | ||
# [[پرونده:000034.jpg|22px]] [[محمد علی رضایی اصفهانی|رضایی اصفهانی، محمد علی]]، [[مهدویت ۱ (کتاب)|'''مهدویت''']] | # [[پرونده:000034.jpg|22px]] [[محمد علی رضایی اصفهانی|رضایی اصفهانی، محمد علی]]، [[مهدویت ۱ (کتاب)|'''مهدویت''']] | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||