تفسیر مأثور در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

==مقدمه==

[[حضرت]] [[امام]] در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.