بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب: واگردانی دستی |
بدون خلاصۀ ویرایش برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۳۰: | خط ۳۰: | ||
# سياسة العلماء و الأطباء | # سياسة العلماء و الأطباء | ||
{{پایان فهرست اثر}} | {{پایان فهرست اثر}} | ||
== مبانی و کلیات == | |||
=== تعاریف === | |||
# [[سیاست]] | |||
# [[حاکم]] | |||
# [[حکومت]] | |||
# [[ولایت]] | |||
=== [[هستیشناسی]] [[سیاسی]] === | |||
# [[خداشناسی]] ([[حصر حاکمیت بالذات]] در [[خدای متعال]]) | |||
# [[جهانشناسی]] | |||
## تاثیر علل غیر مادی در [[عالم ماده]] | |||
## اصالت خیر | |||
# [[انسانشناسی]] | |||
## [[جنود]] [[عقل]] و [[جهل]] | |||
## [[اخبار]] [[طینت]] | |||
## مبنای تحلیل [[نظام]] بین الملل | |||
## مبنای تحلیل ماهیت [[حکومتها]] و [[رفتار حاکمان]] | |||
# فرجامشناسی ([[معاد]] سیاسی) | |||
## [[نکوهش]] [[حاکم جائر]] | |||
## [[اعتقاد]] به معاد و نقش اصلاحی در [[روابط]] متقابل حاکم و [[مردم]] | |||
## [[عذاب]] حاکم جائر | |||
=== [[دینشناسی]] سیاسی === | |||
# [[جامعیت]] و [[جاودانگی دین]] | |||
## [[قلمرو دین]] (گستره [[شریعت]]) | |||
## گستره شریعت در ساحتهای فردی و [[اجتماعی]] | |||
## وجود [[مکلف]] مجموعی | |||
## توامان بودن [[دین]] و سیاست | |||
## جایگاه [[فقه]] در دین (جایگاه فقه در [[حکمرانی]]) | |||
## [[نفی]] [[رهبانیت]] | |||
## [[ضرورت حکومت]] | |||
## [[ضرورت]] وجود [[نظم اجتماعی]] و حکومت | |||
##[[نقش دین]] در نظم اجتماعی | |||
## [[وجوب تأسیس حکومت عدل]] | |||
## [[نصوص]] [[حکم]] | |||
## نصوص [[ملک]] | |||
## نصوص [[تدبیر]] | |||
## نصوص امر | |||
## نصوص ولایت | |||
## نصوص [[اطاعت]] | |||
## نصوص [[اختیار]] | |||
## نصوص [[هیمنه]] | |||
## نصوص [[عبادت]] | |||
## نصوص [[اتباع]] | |||
##[[ضرورت نصب الهی حاکم]] | |||
## [[حکومت در عصر غیبت]] | |||
# اهمیت و جایگاه حکومت در [[اسلام]] | |||
## ان الحکومه من اساس الاسلام (الاسلام هو الحکومه) | |||
## [[جایگاه امامت]] و ولایت در دین | |||
## اثرپذیری عبادت از سیاست | |||
## جایگاه [[حاکمان]] و [[امتها]] در [[قیامت]] | |||
=== اهداف سیاست و حکومت === | |||
[[غایت]] مداری سیاست و حکومت | |||
## اهداف ایجابی | |||
### [[اقامه دین]] | |||
### [[قسط]] و [[عدالت]] | |||
###ساخت [[جامعه]] [[الگو]] | |||
###[[آبادانی]] و [[پیشرفت]] | |||
###[[تأمین معیشت]] | |||
###[[تأمین امنیت]] | |||
###[[آمادهسازی]] برای ظهور | |||
###[[رشد]] و [[تربیت]] [[انسانها]] ([[تزکیه]] و [[تعلیم]]) | |||
###[[عزت]] و [[استقلال]] | |||
###انتم الاعلون | |||
## اهداف سلبی | |||
###[[عبادت طاغوت]] | |||
###[[ظلم]] و [[فساد]] | |||
###[[قدرتطلبی]] | |||
###[[دنیاطلبی]] | |||
###[[برتریجویی]] ([[علو]]) | |||
###[[انحصارطلبی]] | |||
### ترسیم [[جامعه مطلوب]] | |||
###حکومت [[حضرت حجت]] | |||
###حتمیت ظهور | |||
###[[دولت]] [[عدالتگستر]] | |||
###[[وحدت]] فراگیر | |||
###سیمای [[مدینه فاضله]] [[مهدوی]] | |||
###مدت حکومت حضرت حجت | |||
=== [[سنتها]] و [[معارف]] سیاسی === | |||
#سنتها | |||
##سنتهای مطلق | |||
###[[اختلاف]] | |||
###[[امتحان]] | |||
###[[هدایت]] | |||
###اختیار | |||
##سنتهای مشروط | |||
###مشروط به فعل [[انسان]] (فضلا عن الطاعه و المعصیه) | |||
####تداول | |||
####[[تغییر]] | |||
####[[امداد]] | |||
###مشروط به [[طاعت]] | |||
####[[تنبیه]]: [[طاعت خدا]] اعم از [[اطاعت خدا]] و طاعت [[اولی الامر]] | |||
####[[نصرت]] | |||
####[[غلبه]] | |||
####افزایش هدایت | |||
####اعزاز | |||
####ازدیاد [[نعمت]] و [[برکت]] | |||
####[[انتظار]] | |||
####[[استخلاف]] | |||
###مشروط به [[معصیت]] | |||
####تنبیه: [[معصیت خدا]] اعم از [[عصیان]] و معصیت اولی الامر | |||
####آثار [[حکومت جور]] | |||
####[[هلاکت]] [[امت]] | |||
####بلایای طبیعی | |||
####[[خشکسالی]] | |||
####گسترش [[فقر]] | |||
####[[گسترش ظلم]] و [[دشمنی]] در جامعه | |||
####[[گرفتاری]] جامعه به [[جنگ داخلی]] | |||
####[[نابسامانی اقتصادی]] | |||
####[[استبدال]] | |||
####اخذ به باساء و ضراء (سختیهای [[تکوینی]]) | |||
####[[غیبت]] | |||
####[[حاکمیت]] مترفین و [[ظالمین]] (عوامل پیدایش حکومت جور) | |||
####ترک [[امر به معروف و نهی از منکر]] | |||
####[[اعراض]] مردم از [[امام حق]] و [[سستی]] در [[مبارزه با باطل]] | |||
####[[اعانه]] [[ظالم]] | |||
####[[کمفروشی]] و [[پیمانشکنی]] | |||
####[[ارتکاب معاصی]] | |||
####ترک [[وظائف]] متقابل دولت و مردم | |||
#### [[انحراف]] [[عالمان دین]] (سستی [[مداهنه]] [[دنیاگرایی]]) | |||
####توجیه و بسترسازی [[حکومت جور]] از سوی [[عالمان]] [[دنیاطلب]] | |||
####یکسان دانستن [[امام]] [[حق و باطل]] از سوی [[مردم]] | |||
#### [[شکست]] از [[دشمنان]] ([[اذلال]]) | |||
#### [[امهال]] و اخذ | |||
#### [[تزیین اعمال]] | |||
####زیادت [[ضلالت]] | |||
#### [[استدراج]] | |||
#### اختصاص آثار [[سنتها]] به [[اهل معصیت]] یا عمومیت آن | |||
# [[معارف]] | |||
##جایگاه و نقش [[اراده الهی]] در ظهور و پیدایش [[حکومتها]] | |||
##عبرتهای [[سیاسی]] (عوامل [[موفقیت]] و ناکامی حکومتها از لحاظ [[تاریخ]]) | |||
##نقش [[بدا]] در تحولات سیاسی | |||
##اصالت [[حق]] و [[پوچی]] [[باطل]] | |||
== ارکان [[حکومت]] == | |||
=== [[مشروعیت]] === | |||
# [[ولایت سیاسی]] | |||
##[[اصل عدم ولایت]] | |||
##[[اثبات ولایت]] عموم [[پیامبران]] | |||
###تحقق [[نصب الهی حاکم]] در طول تاریخ | |||
##[[اثبات]] [[ولایت پیامبر اعظم]] ص | |||
##اثبات [[ولایت اهل بیت]] ع | |||
###[[نصب عام]] | |||
###کیفی (صفات) | |||
###کمی | |||
###[[نصب خاص]] | |||
##[[اثبات ولایت فقیه]] | |||
###جایگاه سیاسی [[اجتماعی]] [[عالمان دین]] | |||
###[[ادله اثبات ولایت فقیه]] | |||
####[[ادله]] نصب خاص ([[نصب]] اشخاص) | |||
####ادله نصب عام | |||
####ادله [[ولایت عامه]] (در عموم [[شئون]]) | |||
####ادله [[ولایت]] در شئون [[خاصه]] | |||
#####[[ولایة]] الفقیه فی الفتوی | |||
#####ولایة الفقیه فی القضاء | |||
#####ولایة الفقیه فی اجراء الحدود | |||
#####ولایة الفقیه فی إطاعة الأوامر الشرعیة الأولیة و الثانویة | |||
#####ولایة الفقیه فی الموضوعات أو حجیة [[حکم]] الحاکم | |||
#####ولایة الفقیه علی التصرف فی الأموال و النفوس أو فی الأمور الاجتماعیة و السیاسیة | |||
#####ولایة الفقیه فی الإذن (النظارة و الإشراف علی الأمور الاجتماعیة) | |||
#####ولایة الفقیه أو الزعامة السیاسیة الدینیة | |||
#####ولایة الفقیه فی الإمامة | |||
#####ولایة الفقیه فی الأمور الحسبیة | |||
#####ان الامام احق بالصلاه علی الجنائز | |||
#####ان الامام احق بامامه الجماعه | |||
#####الامام یقرع فی موارد القرعه | |||
####ولایت در ثبوت هلال ماهها | |||
####حکومت غیر [[فقیه]] | |||
####[[عدول]] [[مؤمنین]] | |||
####[[سلطان]] ماذون از فقیه | |||
# دائره ولایت ولاه امر | |||
##اختیارات و [[وظایف]] ولاه امر | |||
###ولایت بر اجراء | |||
###ولایت بر تقنین | |||
###ولایت بر [[قضاء]] | |||
###ولایت بر [[فتوی]] | |||
##[[امام المسلمین]] اولی بالدنیا کلها من الذین فی ایدیهم | |||
##اختصاصات ولایی [[معصومین]]{{عم}} | |||
##فی ان [[الله تعالی]] فوض امر دینه و حلاله و حرامه الی رای [[رسول الله]] ص | |||
##ان الله تعالی فوض امر دینه الی نبیه و الی الائمه من بعده ع | |||
##[[جعل]] رسول الله الصلاه علی اقسام | |||
##[[نهی]] رسول الله صعن اکل لحم بعض الحیوانات المحلله | |||
##نهی رسول الله عن زیاره القبور ثم اجازها | |||
##الامام یزوج المراه فی بعض الموارد | |||
# صفات [[حاکم]] | |||
##صفات ایجابی | |||
###[[اسلام]] | |||
###[[ایمان]] | |||
###[[ورع]] | |||
###[[عقل]] و [[رشد]] | |||
###[[سلامت]] الاعضاء و حواس | |||
###[[بلوغ]] | |||
###[[طهارت مولد]] | |||
###[[حریت]] | |||
###دینشناس ([[اجتهاد]]) | |||
###اشتراط اجتهاد | |||
###[[برتری]] در [[دانش]] [[دین]] | |||
###[[نکوهش]] عالمنمایان | |||
###[[وثاقت]] ([[مأمون]]) | |||
###[[عدالت]] | |||
###[[مدح]] حاکم [[عادل]] | |||
###[[هدیه]] [[الهی]] بر [[امت]] | |||
###عامل سعادتمندی [[جامعه]] | |||
###جایگاه او در [[بهشت]] | |||
###[[استجابت]] دعای او در [[حق]] [[شهروندان]] | |||
###آثار [[حکومت]] [[عادل]] در [[جامعه]] | |||
###[[مدیر]] [[مدبر]] | |||
###کفایت | |||
###[[بصیرت]] | |||
### [[صبر]] و [[استقامت]] | |||
###قوت باس | |||
###ذکوره | |||
### [[شجاعت]] | |||
### [[کرامت نفس]] | |||
### [[سادهزیستی]] | |||
### [[انصاف]] | |||
### [[فروتنی]] | |||
### [[حلم]] و [[بردباری]] | |||
### [[امانتداری]] | |||
### [[سخاوت]] | |||
###قرشیت | |||
###نجده | |||
### [[زمانشناس]] | |||
###التواتر بالفتیا و القیام بها | |||
### [[افضلیت]] | |||
##[[صفات سلبی]] | |||
### [[ریاستطلبی]] | |||
####انواع ریاستطلبی | |||
### [[دنیاگرایی]] | |||
### [[حب]] [[ستایشگری]] | |||
### [[خودشیفتگی]] | |||
### [[تکبر]] | |||
### [[دروغگویی]] | |||
### [[خشونت]] | |||
### [[مکر]] و [[فریبکاری]] | |||
### [[بخل]] و [[تنگنظری]] | |||
###کمتجربگی | |||
### [[خلف وعده]] | |||
### [[منت]] گذاشتن بر [[مردم]] | |||
### [[اسراف]] و [[تبذیر]] | |||
### [[انحصارطلبی]] | |||
###انواع انحصارطلبی | |||
### [[شتابزدگی]] | |||
# [[وحدت]] و تعدد [[حاکم]] | |||
##وحدت حاکم | |||
##تعدد حاکم در فرض تعدد [[سرزمین]] | |||
##[[حاکمیت]] شورایی | |||
=== [[قدرت]] === | |||
# مطلوبیت [[قدرت سیاسی]] | |||
# عرصههای قدرت | |||
# قدرت برخاسته از [[امت]] ([[مقبولیت]]) | |||
##[[ادله]] [[انتخاب]] و [[انتصاب]] | |||
##[[نقش مردم در حکومت]] | |||
##تشکیل ([[بیعت]]، [[انقلاب]]) | |||
##استمرار | |||
##شیوههای [[تعیین حاکم]] | |||
== [[وظایف]] و [[حقوق امام]] == | |||
=== کلیات === | |||
الف) [[حقوق]] و [[شئون امام]] | |||
[[امام المسلمین]] یومن فی اموره | |||
ب) تمرکز قدرت یا [[تفکیک قوا]] | |||
ج) سرزمین و مرز | |||
[[جهانی بودن]] [[دولت اسلامی]] | |||
اقسام سرزمین | |||
ملاکهای تقسیمبندی [[سرزمینهای اسلامی]] | |||
[[دار الاسلام]] | |||
[[دار الکفر]] | |||
دار [[تقیه]] | |||
[[دار الصلح]] | |||
[[دار الحرب]] | |||
[[دار الذمه]] | |||
دار العهد | |||
دار الهدنه | |||
نقش سرزمین و مرز در اختیارات و [[وظایف حاکم]] | |||
=== [[قواعد]] کلی [[اعمال]] [[ولایت]] === | |||
الف) قواعد تکلیفساز | |||
قاعده [[اقامه دین]] (کلیت [[اثبات]] اقامه دین، جزئیات در ضمن وظایف) | |||
[[امر به معروف و نهی از منکر]] (حدود و شرایط اجرای وظایف حاکمیتی) | |||
ادله [[وجوب]] امر به معروف و نهی از منکر | |||
رعایت مراتب [[اجرا]] (لسانی و یدی) | |||
شرایط اجراء (احتمال تاثیر، عدم [[مفسده]]...) | |||
زدودن موانع تحقق [[احکام الهی]] | |||
[[تهیه مقدمات]] برای مردم به جهت انجام [[وظائف]] الزامی | |||
[[تعظیم شعائر الهی]] | |||
[[قاعده تولی و تبری]] | |||
قاعده [[تالیف قلوب]] | |||
قاعده [[وفای به عقد]] و [[عهد]] | |||
وحدت و [[انسجام]] | |||
قدرت | |||
ملاکهای [[توزیع]] قدرت | |||
مطلوبیت [[حفظ]] قدرت سیاسی | |||
وجوب [[کسب قدرت]] | |||
شیوههای کسب قدرت ([[تشکیل حکومت]]) | |||
عوامل زوال قدرت سیاسی | |||
[[تفرقه]] و گسست [[اجتماعی]] | |||
[[فتنه]] | |||
راههای مقابله با فتنه | |||
موضعگیری [[عقلانی]] در برابر [[فتنهها]] | |||
[[افکار]] عومی و شیوه برخورد با آن | |||
[[ظلم]] | |||
[[حقگریزی]] | |||
تلقی منفی حاکم از [[حکمرانی]] | |||
[[کنارهگیری]] حاکم از مردم | |||
[[نافرمانی مدنی]] شهروندان | |||
[[پیمانشکنی]] | |||
[[تعطیل حدود]] | |||
موانع قدرت سیاسی | |||
إعمال قدرت سیاسی | |||
[[اعمال قدرت]] مطلوب | |||
إعمال قدرت غیر مطلوب | |||
آفات و آسیبهای قدرت و حکومت | |||
[[شورا]] | |||
جایگاه [[مشورت]] در [[نظام]] حکمرانی | |||
وجوب مشورت در حکمرانی | |||
پذیرش مشورت | |||
اوصاف [[مشاوران]] | |||
وظایف مشاوران | |||
انحاء مشورت | |||
مشورت همگانی | |||
مشورت با [[اهل خبره]] | |||
قلمرو مشورت | |||
[[حفظ نظام]] | |||
[[قاعده نفی سبیل]] | |||
اصل عدم [[رکون]] به [[ظالم]] | |||
[[مقاومت]] | |||
تعریف مقاومت | |||
[[دشمن]] در مقاومت (قدرت [[برتر]] یا مساوی) | |||
مقاومت در برابر [[حاکم جائر]] | |||
مقاومت در برابر [[سلطه]] بینالمللی | |||
[[مکلف]] در مقاومت ([[خرد]] یا کلان) | |||
[[مشروعیت]] مقاومت | |||
[[الزامات]] مقاومت | |||
مشروعیت تعامل و ایجاد جبه واحد با قدرتهای غیر [[مسلمان]] و سطح آن | |||
[[استمداد]] از قدرتهای [[کافر]] رقیب یا معارض با جریان [[سلطه]] | |||
نسبت [[مقاومت]] با عناوین مقابل | |||
قاعده [[حرمت]] [[اعانه بر اثم]] | |||
قاعده حرمت معونه الظالمین | |||
[[قاعده الزام]] | |||
[[مردم]] نهاد بودن [[اداره حکومت]] | |||
ب) [[قواعد]] [[مقام]] [[امتثال]] (ضوابط و حدود [[اعمال]] [[ولایت]]) | |||
رعایت و تأمین اهداف [[سیاست]] و [[شریعت]] | |||
اصل [[عدل]] و [[انصاف]] | |||
[[اهم و مهم]] | |||
[[اضطرار]] | |||
[[الضرورات]] تقدر بقدرها | |||
[[لاضرر]] | |||
[[لاحرج]] | |||
عدم [[ولایت بر غیر]] | |||
قرعه | |||
[[اکراه]] | |||
تأمین [[آزادیهای مشروع]] | |||
[[آزادی]] (آزادی از...) (جنبههای درونی و بیرونی) | |||
ساحتهای آزادی (آزادی در...) | |||
[[فکر]] | |||
[[عقیده]] | |||
بیان | |||
عمل | |||
[[حدود آزادی]] | |||
حرمت [[افساد فی الارض]] | |||
[[رعایت مصلحت]] [[اجتماعی]] | |||
مسوغات [[تضییق]] آزادی در حوزه مباحات | |||
اهداف آزادی (آزادی برای...) | |||
[[تقیه]] | |||
جلب [[منافع عمومی]] | |||
ترجیح [[منافع]] [[عامه]] بر [[خاصه]] | |||
[[حکومت اسلامی]] و آیندگان | |||
[[احقاق حق]] و دفع [[ظلم]] | |||
اصل الایسر فالایسر در اعمال ولایت | |||
[[رفق و مدارا]] | |||
[[قاعده درء]] | |||
[[تصمیمگیری]] بر اساس [[علم]] و [[بصیرت]] | |||
تدریجیت (توجه به ظرفیت اجتماعی) | |||
[[مصلحت]] | |||
[[وجوب]] رعایت مصلحت | |||
منابع مصلحت | |||
ضوابط مصلحت | |||
[[مرجع تشخیص مصلحت]] | |||
شیوه [[تشخیص مصلحت]] | |||
اصل توجه به [[سنتهای الهی]] و [[عقلانیت]] [[اسلامی]] | |||
تقدم [[مصالح عمومی]] بر مصلحت خصوصی افراد | |||
[[مسئولیتپذیری]] (قبول [[مسئولیت]] عواقب [[تصمیمات]]) | |||
=== [[وظائف]] در فرض [[تشکیل حکومت اسلامی]] === | |||
الف) حوزه سرزمینی | |||
۱- حوزه [[قانونگذاری]] | |||
مصدر [[قانونگذاری]] | |||
شرایط و [[صفات]] [[قانونگذار]] | |||
کیفیت [[انتخاب]] قانونگذار | |||
قلمرو قانونگذاری | |||
[[منطقه الفراغ]] | |||
[[حریم خصوصی]] یا عمومی | |||
خلا قانونی | |||
ضوابط قانونگذاری بر خلاف [[احکام شرع]] | |||
[[فتوی]] معیار | |||
قانونگذاری بر خلاف [[احکام خمسه]] و [[احکام وضعی]] | |||
دائره [[نفوذ]] [[قانون]] | |||
[[سرپیچی]] فردی از قانون | |||
سرپیچی اجتماعی از قانون | |||
نفوذ قانون [[حکومت مشروع]] بر [[مخالفان]] قانون (در [[حکم]] و در موضوع) | |||
در داخل [[حکومت]] | |||
نفوذ قانون حکومت مشروع بر [[اقلیتهای مذهبی]] در داخل حکومت | |||
نسبت نفوذ قانون و [[سرزمین]] | |||
نفوذ قانون حکومت غیر [[مشروع]] در [[سرزمین اسلامی]] | |||
نفوذ قانون سرزمین [[بیگانه]] بر واردین در آن | |||
۲- حوزه [[اجرا]] | |||
نهادها و ساختارها | |||
قواعد کلی و اهداف | |||
ماهیت [[فقهی]] ساختارها | |||
حوزه [[کارگزاران]] | |||
مقدمه | |||
تاثیر عملکرد کارگزاران در [[صلاح]] و [[فساد]] [[جامعه]] | |||
اقسام [[کارگزار]] | |||
ماهیت و جایگاه [[کارگزاری]] | |||
حکم پذیرش مسئولیت ([[حاکم مشروع]] و غیر مشروع / دارای صفات فاقد صفات) | |||
اهمیت اطرافیان کارگزار | |||
صفات عمومی | |||
[[وظایف]] عمومی | |||
ایجابی | |||
[[اسلام]] | |||
[[ایمان]] | |||
[[عدالت]] | |||
کفایت | |||
حسن سابقه و تناسب جایگاه با مقام اجتماعی | |||
[[استقامت]] | |||
ذکوریت | |||
[[مقبولیت]] | |||
بصیرت | |||
سلبی | |||
حرمت [[رشوه]] | |||
شیوه [[انتخاب کارگزاران]] ([[آرای عمومی]]، [[نصب]]، [[احکام]] [[انتخابات]]) | |||
معیار [[عزل و نصب]] کارگزاران | |||
[[حقوق]] کارگزاران | |||
[[حقوق مالی]] | |||
۳- حوزه پایش | |||
قواعد و ضوابط | |||
رعایت عدالت | |||
[[حفظ حقوق]] و حرمت [[مسلمانان]] | |||
عدم پذیرش [[شفاعت]] | |||
حرمت رشوه | |||
تناسب بین [[مجازات]] با [[تخلف]] و [[جرم]] | |||
تسریع در برخورد با تخلفات | |||
[[نظارت]] | |||
نظارت بر [[کارآمدی]] ساختارها و [[صحت]] [[سیاستها]] | |||
نظارت بر [[مردم]] | |||
[[نظارت]] بر [[رفتار]] [[کارگزاران]] | |||
گماردن ناظر [[امین]] بر رفتار کارگزاران | |||
نحوه ی برخورد با [[ضعف]] [[کارگزار]] | |||
نحوه ی برخورد با خطای کارگزار | |||
نحوه ی برخورد با [[خیانت]] کارگزار | |||
[[قضاوت]] | |||
ماهیت قضاوت | |||
انواع [[قضات]] | |||
شرایط [[قاضی]] | |||
[[احکام]] القضاء | |||
[[حکم]] [[تولی]] القضاء | |||
فی ایکال الامر القضاء الی الغیر | |||
[[وظیفه]] المستجمع لشرائط القضاء و وظیفه المترافعین | |||
[[اثبات]] [[حکم]] | |||
[[بینه]] | |||
[[اقرار]] | |||
الاقرار عند الحبس او التخویف لیس بملزم | |||
شیاع | |||
قسامه | |||
اثبات ملکیت | |||
[[قاعده احسان]] | |||
[[قاعده من له الغنم فعلیه الغرم]] | |||
قاعده سوق [[مسلمین]] | |||
قاعده ید | |||
[[قاعده سلطنت]] و [[احترام]] به [[مالکیت]] افراد | |||
للامام ان یقر [[الناس]] علی ما فی ایدیهم و لم ینظر الی ما وقع قبل حکومته | |||
[[وظایف]] و اختیارات قاضی | |||
اجرای [[حدود و تعزیرات]] و سایر [[احکام قضایی]] | |||
[[فلسفه]] [[مجازات]] [[اسلامی]] | |||
حدود | |||
ان اقامه الحدود الی الامام | |||
یحب الاحتیاط فی [[اجرا]] الحدود | |||
الامام و [[العفو]] عن الحدود و العفو عن المجرمین | |||
[[وجوب]] اقامه الحدود علی الکفار ان فعلوا المحرمات جهرا | |||
لا یجوز الشفاعه فی الحد | |||
[[تعزیرات]] | |||
التعزیر لکل امر [[محرم]] | |||
موارد [[تعزیر]] | |||
تعزیر من اذی المسلمین | |||
تعزیر [[شاهد]] [[زور]] و طوافه بین الناس | |||
تعزیر السارق الذی لم یبلغ الحلم | |||
تعزیر من اتهم غیره | |||
[[نفی]] البلد فی بعض الموارد | |||
ان المحارب اذا نفی فی الأرض یضیق علیه | |||
التعزیر بطواف المجرم بین الناس | |||
[[زندان]] و [[زندانی]] | |||
فی مشروعیه الحبس | |||
پیشینه [[حبس]] در [[اسلام]] | |||
فی نفقات السجن و السجناء | |||
الامام یعطی [[نفقه]] المحبوسین | |||
موارد حبس | |||
بملاحظه اسبابها | |||
بلاحظه السجناء | |||
کیفیه السلوک مع المحبوسین | |||
الامام یخرج المحبوسین فی الجمعه و العید الی الصلاه | |||
قطع [[رزق]] الخائن فی المحبس | |||
سائر احکام قضایی | |||
۴- حوزه [[امنیت]] و اطلاعات | |||
[[قواعد]] کلی | |||
مفاهیم | |||
نیروی انتظامی | |||
برخورد با قانونشکنان و [[مخالفین]] (داخلی) | |||
[[بغاه]] | |||
محاربین | |||
[[شورش]] و [[اعتراض]] | |||
[[اهل ذمه]] | |||
[[جاسوسی]] و استخبار | |||
مسائل | |||
۵- حوزه [[فرهنگ]] | |||
[[آموزش دین]] | |||
احیای [[فرهنگ اسلامی]] | |||
[[فرهنگ سیاسی]] مطلوب | |||
مولفه و شاخصههای فرهنگ سیاسی مطلوب | |||
ارتقاء فرهنگ سیاسی | |||
[[حفظ]] فرهنگ سیاسی | |||
ابزارها و شیوههای ارتقاء فرهنگ سیاسی | |||
[[تعظیم]] و [[اقامه شعائر]] | |||
اقامه [[حج]] | |||
[[اقامه نماز جمعه]] | |||
[[اقامه نماز]] عیدین | |||
مطبوعات | |||
فضای مجازی | |||
معماری | |||
[[هنر]] | |||
[[تربیت سیاسی]] ([[جامعهپذیری]] [[سیاسی]]) | |||
استفاده از ابزارهای [[هویت دینی]] ([[امت]]) | |||
استفاده از ابزارهای [[هویت ملی]] | |||
۶- حوزه [[جامعه سیاسی]] | |||
قواعد کلی | |||
[[الاسلام یجب ما قبله]] | |||
مردم نهاد بودن امر سیاسی | |||
[[حق]] [[تعیین سرنوشت]] | |||
مشارکت دادن مردم در امر [[حکومت]] | |||
تأمین [[آزادی]] [[مشروع]] | |||
[[وظائف]] حکومت نسبت به گروههای مختلف [[اجتماعی]] | |||
[[عامه]] (عموم مردم) | |||
[[احزاب]] | |||
[[اهل سنت]] | |||
[[اقلیتها]] (اهل ذمه) | |||
[[قرارداد ذمه]] و شرایط آن | |||
کیفیت رفتار با اهل ذمه | |||
معیار کلی در [[معاشرت]] [[حاکم]] با ذمیان | |||
رفتارهای انساندوستانه با ذمیان | |||
استفاده از [[تخصص]] [[اهل ذمه]] (بهکارگیری اهل ذمه) | |||
[[سختگیری]] در [[مالیات]] | |||
عدم پذیرش [[شهادت]] [[کافر ذمی]] علیه [[مسلمانان]] | |||
ممنوعیت ورود اهل ذمه به [[مساجد]] | |||
[[حرمت]] احداث [[کلیسا]]، [[کنیسه]]، آتشکده | |||
[[اجرای حدود]] بر [[کفار]] [[ذمی]] | |||
اقلیتهای غیر اهل ذمه | |||
[[مخالفین]] | |||
[[منافقین]] | |||
[[موضوعشناسی]] [[نفاق]] | |||
علل بروز نفاق | |||
علائم نفاق | |||
خدعههای منافقین | |||
[[رفتار]] [[حکومتی]] با پدیده نفاق | |||
[[مدارا]] [[تحمل]] و [[تالیف قلوب]] | |||
[[جهاد سیاسی]] و [[مبارزه منفی]] | |||
[[جهاد]] سخت در صورت [[مبارزه مسلحانه]] | |||
نتائج و [[آثار نفاق]] | |||
اقشار و اصناف و حرف و صنایع | |||
۷- حوزه [[مسائل مالی]] [[حکومت اسلامی]] ([[نظام مالی دولت اسلامی]] یا حکومت اسلامی) | |||
[[احکام]] [[مالی]] در عرصه [[اقتصاد]] [[دولت]] (ناظر به منابع عمومی) | |||
منابع | |||
اقسام منابع | |||
وجود [[منابع مالی]] تحت [[اختیار]] [[ولی امر]] | |||
ما کان [[الله]] فهو للامام | |||
اقسام منابع مالی تحت اختیار ولی امر | |||
مفهوم [[بیت المال]] | |||
منابع مالی تحت اختیار ولی امر در [[ملک]] [[معصوم]] | |||
[[انفال]] | |||
نصف [[خمس]] | |||
منابع مالی تحت اختیار در ملک [[عامه]] [[مسلمین]] نیست | |||
نصف دیگر خمس | |||
[[زکات]] | |||
زکات فطریه | |||
عوائد [[موقوفات]] عامه | |||
منابع مالی تحت اختیار ولی امر در ملک عامه مسلمین | |||
[[اراضی مفتوحه عنوه]] | |||
[[جزیه]] | |||
[[اموال منقول]] [[غنیمت]] برده شده از کفار | |||
[[اموال]] اضافه بر [[حاجت]] [[مردم]] که به منزله [[اموال عمومی]] هستند | |||
[[ضرائب]] | |||
زکات اموال غیر ما فرض الله | |||
[[ارث بیوارث]] | |||
کیفیت جمعآوری بیت المال | |||
[[وظائف]] ماموران مالیات | |||
هزینهکرد بیت المال (مصارف) | |||
مصارف عناوین خاص | |||
[[موارد مصرف]] [[زکات]] | |||
موارد هشتگانه | |||
تقسیم زکات بر اساس رای [[امام]] | |||
نیازسنجی و رعایت [[شأن]] مستحقان در تقسیم زکات | |||
موارد عدم جواز [[مصرف]] زکات | |||
مصارف عمومی بیت المال | |||
تقویت [[اسلام]] و [[دین]] | |||
[[اقامه شعائر]] [[الهی]] | |||
[[مصالح عمومی]] مسلمانان | |||
بعض مصادیق مصالح عمومی | |||
آزادسازی بردگان | |||
مولفه قلوبهم | |||
پرداخت دین میت [[فقیر]] از بیت المال | |||
[[پرداخت دیه]] از بیت المال | |||
[[حمایت]] مالی از سائر مسلمانان | |||
علی الامام ان یعطی القاضی ما یکفیه | |||
علی الامام ان ینفق من بیت المال لحضور بعض المسلمین فی الحج | |||
الامام یزوج الرجل من بیت المال فی بعض الموارد | |||
الامام یزوج الزانیه | |||
الامام ینفق من بیت المال لرفع النزاع بین الشیعه | |||
الامام یتحمل [[خطا]] القضاه من بیت المال | |||
الامام یعطی ثمن الممالیک التی اخذتها المشرکون | |||
علی الامام ان یعطی ثمن المملوک لمولاه فی بعض الموارد | |||
علی الامام الانفاق من بیت المال علی من لم یقدر علی الکسب | |||
علی الامام ان یعالج ید السارق بعد القطع و ان یطعمه فی ایام المعالجه | |||
الامام یعطی [[نفقه]] المحبوسین | |||
کیفیت هزینهکرد [[بیت المال]] | |||
تجب علی الامام المداقه فی صرف بیت المال و دوری از [[اسراف]] و رعایت [[صرفهجویی]] | |||
زمانبندی [[تقسیم بیت المال]] | |||
دوری از [[ذخیره]] کردن بیت المال | |||
مقدم داشتن [[ایتام]] و [[فقرا]] در تقسیم بیت المال | |||
لایجوز للامام اعطا بیت المال الا لمن له [[حق]] فیه | |||
لا یجوز لمن لیس له فی بیت المال[[حق]] التصرف فیه و علی الامام منعه (ممانعت از استفاده شخصی خصوصا خود و [[نزدیکان]] از بیت المال) | |||
مشروط بودن استفاده از خدمات [[دولت اسلامی]] به [[پرداخت مالیات]] | |||
[[الناس]] شرکاء فی بیت المال و الفی | |||
یجوز الارتزاق من بیت المال لمن له حق فیه و کراهته | |||
[[احکام]] [[مالی]] [[دولت]] در عرصه عمومی [[اقتصاد]] | |||
[[مبارزه با احتکار]] | |||
[[مبارزه]] با انحصار | |||
تسعیر | |||
[[حمایت]] از [[کسب و کار]] | |||
[[تولید]] [[شغل]] | |||
اعتبار یا عدم اعتبار [[مساوات]] | |||
۸- [[فنون]] [[حکمرانی]] | |||
رابطه [[عاطفی]] [[حاکم]] و [[مردم]] | |||
[[پرهیز]] از [[خدعه]] و [[نیرنگ]] | |||
[[پرهیز از ظلم]] و [[جور]] بر [[شهروندان]] | |||
شفافیت در [[تصمیمگیری]] | |||
[[پاسخگویی]] در رابطه با علت [[تصمیم]] | |||
[[عدم تبعیض]] | |||
رعایت [[فرودستان]] [[جامعه]] | |||
حمایت ویژه از کشاورزان (تولید) | |||
[[ملاقات]] حضوری و رسیدگی شخصی به امور مردم | |||
دوری از گماردن [[دربان]] | |||
پرهیز از گماردن نزدیکان در [[مناصب]] | |||
دوری از قبول [[هدیه]] | |||
ب) حوزه فراسرزمینی | |||
۱- اصول و [[قواعد]] کلی | |||
[[اصل هدایت]] و [[دعوت]] | |||
تقدم دعوت بر [[جنگ]] | |||
[[نفی سبیل]] | |||
اصل [[عزت]] | |||
اصل [[حکمت]] | |||
[[اصل مصلحت]] | |||
[[تأمین منافع]] [[مسلمین]] (یا [[انسانی]] و [[ارزشهای فطری]]) | |||
اصل [[امت واحده]] | |||
فی أن المسلمین بأجمعهم [[امة]] [[واحدة]] | |||
[[تالیف قلوب]] | |||
قاعده [[استکبار]] ستیزی و [[اجتناب از طاغوت]] | |||
فی النهی عن الرکون و [[تولی]] الکفار و اتخاذهم بطانة | |||
[[نفی سلطهگری]] و [[سلطهپذیری]] | |||
قاعده [[وفای به عقد]] و [[عهد]] | |||
[[قاعده الزام]] | |||
قاعده [[دفاع]] و [[نصرت]] | |||
اصل دفاع از [[سرزمین]] مسلمین و [[منافع]] مسلمین | |||
اصل [[دفاع از مظلومین]] و [[مستضعفین]] و حمایت از نهضتهای آزادیبخش | |||
[[قاعده مقابله به مثل]] (تناسب [[رفتاری]]) | |||
۲- تعامل با واحدهای [[سیاسی]] بینالمللی یا فراسرزمینی ([[سیاست خارجی]]) | |||
اقسام واحدهای سیاسی و [[دولتها]] | |||
خودی و غیر خودی ([[دوست]] و [[دشمن]]) | |||
[[دشمنشناسی]] | |||
وجود [[تعارض]] | |||
[[هدف]] دشمن | |||
اقسام دشمن | |||
دشمن [[خرد]] یا کلان | |||
داخلی و خارجی | |||
نزدیک یا دور | |||
ایادی دشمن یا دشمن اصلی | |||
[[مسلمان]] و غیر مسلمان | |||
مسلمان [[منافق]] | |||
مسلمان [[محارب]] | |||
غیر مسلمان ([[کافر حربی]]) | |||
عرصههای [[عداوت]] | |||
ابزار عداوت | |||
منافع سرزمینی و مسئولیتهای فراسرزمینی | |||
[[نقض عهد]] و [[قرارداد]] با واحدهای سیاسی | |||
[[وظایف]] و اختیارات | |||
تولید [[قدرت بازدارنده]] | |||
دفاع و [[جهاد]] | |||
جایگاه و [[فضائل]] [[جهاد]] | |||
[[جهاد]] عامل [[اصلاح]] و سعادتمندی [[جامعه]] | |||
جایگاه نیزوهای [[مسلح]] در [[نظام سیاسی]] | |||
[[تقدیس]] [[شهادت]] و [[شهیدان]] | |||
[[ترک جهاد]] و آثار آن | |||
مفهومشناسی و گونهشناسی جهاد | |||
[[جهاد ابتدایی]] | |||
[[جهاد دفاعی]] | |||
[[جنگ]] نیابتی | |||
[[دفاع]] در عمق [[راهبردی]] | |||
دفاع پیشدستانه | |||
[[اهداف جهاد]] | |||
[[احکام کلی]] جهاد | |||
شرایط [[وجوب جهاد]] | |||
عینی یا کفایی | |||
جنگ در [[ماه حرام]] | |||
شرایط مجاهدین | |||
[[حرمت]] [[فرار از جنگ]] | |||
[[قاعدین]] از جهاد | |||
الامام یعطی ثمن الممالیک التی اخذتها المشرکون | |||
کیفیت جهاد | |||
[[تصمیمگیری]] در شروع و پایان جهاد و جنگ | |||
[[اخلاق]] در جهاد | |||
تکنیکهای [[جنگی]] | |||
موارد ممنوع در جهاد | |||
[[بانوان]] در جهاد | |||
[[جنگ روانی]] | |||
استفاده از سپر [[انسانی]] (تترس) | |||
[[قتل]] عشوایی ([[کشتار]] [[کور]] با [[هدف]] ایجاد [[رعب]] در دفاع پیشدستانه) | |||
[[تبلیغات]] و عملیات [[فریب]] در جنگ | |||
اجتناب از پذیرش هدایای [[کفار]] | |||
[[ترور]] | |||
استفاده از [[مکر]] و [[خدعه]] و [[حیله]] | |||
[[حفظ]] منابع عمومی | |||
[[عملیات استشهادی]] | |||
ساخت و استفاده از [[سلاحهای کشتار جمعی]] | |||
[[اسیر جنگی]] | |||
[[اسیران]] جنگی کفار | |||
[[حقوق اسیران جنگی]] | |||
عدم [[استحقاق]] [[اسیر]] برای [[رهبری]] [[مسلمانان]] | |||
[[احکام]] [[مسلمان]] اسیر شده | |||
ساختار نظامی | |||
من یجب علیه الجهاد | |||
مردمی | |||
جنگ فردی | |||
[[بسیج]] مردمی | |||
حاکمیتی ([[ارتش]]) | |||
استیجار برای جهاد | |||
اخذ [[اجرت]] بر جهاد | |||
[[آموزش نظامی]] [[همپیمانی]] با غیر مسلمانان | |||
[[بیع]] [[سلاح]] | |||
متناسب با نیازهای زمانه | |||
سلاحهای کشتار جمعی | |||
[[تولید]] و نگهداری | |||
استفاده | |||
[[غنیمت]] | |||
[[مرابطه]] و [[مرزبانی]] از [[سرزمین]] | |||
[[صلح]] | |||
انواع صلح | |||
[[ذمه]] | |||
[[معاهده]] | |||
[[مهادنه]] | |||
صلح و [[مصلحت]] | |||
مدت صلح | |||
صلح [[پیمان]] فراگیر | |||
[[وفاداری]] به پیمان صلح | |||
[[عهدشکنی]] و آثار آن | |||
[[دیپلماسی]] و [[مذاکره]] | |||
[[اهداف]]مذاکره | |||
جایگاه مذاکره | |||
[[وظایف]] نهادهای [[مسئول]] دیپلماسی | |||
اصول مذاکره | |||
[[مصونیت دیپلماتیک]] | |||
بکارگیری [[زور]]، مکر، خدعه | |||
۳- تعامل با [[ملتها]] | |||
اقسام ملتها ([[مستضعفین]] و غیر مستضعفین) | |||
دیپلماسی عمومی | |||
[[تابعیت]] و اقامت (مسلمان و [[بیگانه]] در [[دولت اسلامی]]، مسلمان در [[دولت]] غیر [[اسلامی]]) | |||
[[وظائف امام]] نسبت با ملتهای مختلف | |||
[[امان]] و استئمان | |||
فی مداراة الکفار و حفظ حقوقهم و حرمتهم | |||
۴- [[روابط بین الملل]] | |||
ساختار و [[نظام]] بین الملل مطلوب اسلامی | |||
مبانی | |||
[[اخبار]] [[طینت]] (ارجاع داده شود) | |||
وجود [[جنود شیطان]] و [[جهل]] | |||
[[جهانی شدن]] | |||
سازمانهای بینالمللی | |||
[[قراردادها]] و کنوانسیونهای بینالمللی | |||
عضویت در قراردادها و کنوانسیونها ([[مشروعیت]]) | |||
[[نقض عهد]] و [[نقض]] [[قرارداد]] | |||
=== [[وظائف]] در فرض عدم [[تشکیل حکومت اسلامی]] === | |||
الف) چیستی [[حکومت]] غیر [[مشروع]] | |||
مفهوم [[حکومت جور]] | |||
توصیف حکومت جور | |||
[[حکومت استبدادی]] | |||
[[نکوهش]] [[حاکم جائر]] | |||
[[عذاب]] حاکم جائر | |||
[[ابتذال]] در [[حکمرانی]] در [[آخر الزمان]] | |||
حکومت [[پادشاهان]] | |||
[[حکومت بنی امیه]] | |||
[[حکومت معاویه]] | |||
[[حاکم ستمگر]] عامل [[هلاکت]] [[امت]] | |||
ب) تعامل با حکومت غیر مشروع | |||
[[امر به معروف]] به مراتب مختلف بسته به شرائط مختلف | |||
[[تقیه]] | |||
اصلاح | |||
ج) تولید [[قدرت]] | |||
د) [[انقلاب]] [[سیاسی]] | |||
[[قیام مسلحانه]] | |||
حرکتهای [[اجتماعی]] | |||
کودتا | |||
[[شورش]] | |||
== وظایف و [[حقوق امت]] == | |||
=== [[قواعد]] کلی === | |||
[[مفهوم امت]]، [[ملت]] و [[مردم]] | |||
شاخصههای شکلگیری [[امت]] | |||
شاخصههای شکلگیری ملت (مولفههای [[تابعیت]]) | |||
[[نفی]] [[رهبانیت]] | |||
[[ولایت]] [[اجتماعی]] [[مؤمنین]] | |||
=== [[وظائف]] === | |||
الف) در فرض [[تشکیل حکومت اسلامی]] | |||
[[وظایف امت]] | |||
الف) ایجابی ([[واجبات]]) | |||
[[مشارکت سیاسی]] | |||
گونههای مشارکت سیاسی | |||
[[نصیحت]] | |||
نظارت و ارزیابی [[حکومت]] | |||
[[امر به معروف و نهی از منکر]] [[حکمرانان]] | |||
[[نصرت]] | |||
[[طاعت]] | |||
مصادیق و [[شقوق]] [[ولایتپذیری]] ([[مخالفت]] عملی و نظری) | |||
تقدم و تأخر از ولی | |||
اصل [[تعاون]] | |||
[[بیعت]] | |||
مفهوم بیعت | |||
متعلق بیعت | |||
[[اهل حل و عقد]] | |||
اصل [[آزادی]] در بیعت | |||
الزامآور بودن بیعت | |||
[[تبعیت]] [[اقلیت]] از [[اکثریت]] | |||
نقض بیعت | |||
[[احکام]] و آثار نقض بیعت | |||
[[مذمت]] [[بیعتشکنی]] | |||
[[لزوم]] آشکار بودن بیعت | |||
لزوم [[تجدید بیعت]] با [[حاکم]] جدید | |||
نفی [[ولایتعهدی]] | |||
سن بیعت | |||
شیوه بیعت | |||
بیعت [[بانوان]] | |||
شیوههای تعامل مردم با حاکم | |||
یجب الدفاع عن الامام فی غیبته | |||
[[بصیرت]] و [[دشمنشناسی]] | |||
[[اعراض]] و قطع [[ارتباط اجتماعی]] [[اقتصادی]] [[سیاسی]] با جریان [[نفاق]]، [[بغاة]] و محاربین در [[جامعه]] | |||
[[شکر]] برای [[حکم]] [[عادل]] | |||
ب) سلبی ([[محرمات]]) | |||
[[نافرمانی]] | |||
لا یجوز مخالفه امر الامام و یقتل من خالفه فی بعض الموارد | |||
[[بغی]] | |||
یحرم الخروج علی الامام العادل و یجب القتال مع الذین خرجو علیه و ان کانو من [[اهل]] القبله | |||
لا یجوز [[نکث]] [[بیعه]] الامام | |||
قانونگریزی | |||
[[حرمت]] [[رشوه]] | |||
[[جاسوسی]] | |||
[[تفرقه]] و [[تنازع]] | |||
[[ارجاف]] و تشویش اذهان | |||
[[رکون]] به [[ظالم]] | |||
تقویت [[دشمنان]] [[حکومت اسلامی]] | |||
خروج از [[سرزمین]] ([[التعرب بعد الهجره]]) | |||
لا یجوز [[استماع]] [[سب]] الامام وغیبته | |||
یحرم الاستخفاف بالامام العادل و ترک نصرته | |||
اختصاصات [[خواص]] در [[جامعه اسلامی]] | |||
[[حزب]] | |||
جایگاه [[احزاب]] در [[نظام سیاسی اسلام]] | |||
[[قواعد]] و چهارچوب [[وظایف]] [[حزب]] | |||
[[علماء]] و [[نخبگان]] | |||
اختصاصات [[مسلمانان]] خارج از سرزمین | |||
[[هجرت]] | |||
[[کفر به طاغوت]] | |||
[[دعوت]] و [[تبلیغ]] | |||
[[تبعیت از ولی فقیه]] یا حکومت متبوعه | |||
اختصاصات [[مخالفین]] | |||
اختصاصات غیر مسلمانان داخل سرزمین | |||
[[حقوق]] غیر مسلمان داخل سرزمین | |||
رابطه مسلمانان با [[اهل ذمه]] | |||
محدود بودن [[معاشرت با غیر مسلمانان]] | |||
ممنوعیت [[دوستی]] با [[کفار]] | |||
معاشرتهای [[تحقیر]] آمیز با ذمیان | |||
حرمت ذبایح کفار [[ذمی]] | |||
مجاز بودن استفاده از تخصصها | |||
ب) در فرض عدم تشکیل حکومت اسلامی | |||
[[انقلاب]] | |||
[[اجتناب از طاغوت]] | |||
حرمت [[پذیرش ولایت]] [[جائر]] | |||
ولایت من قبل الجائر (حرمت قبول [[مسئولیت]]) | |||
شیوههای اجتناب از طاغوت (مخالفت [[مدنی]]، اعتصاب و [[تحصن]] و [[مهاجرت]] معکوس) | |||
امر به معروف و نهی از منکر [[حاکم جائر]] | |||
[[تقیه]] | |||
[[اصلاح]] | |||
[[مقاومت]] | |||
=== حقوق [[عامه]] === | |||
الف) [[آزادی]] [[مشروع]] | |||
ب) [[مساوات در برابر قانون]] | |||
ج) [[حق]] اعطای [[امان]] به کفار | |||
د) [[حریم خصوصی]] | |||
ه) [[نقد]] [[حاکمیت]] | |||