ماهیت قیام کربلا: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر

ماهیت قیام کربلا (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۱۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۵۸

۷۷۱ بایت حذف‌شده ، ‏۱۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۴

۱۳۰٬۳۵۲

ویرایش

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
+{{مدخل مرتبط
+| موضوع مرتبط = قیام امام حسین
+| عنوان مدخل  =
+| مداخل مرتبط =
+| پرسش مرتبط  =
+}}
-{{امامت}}
+== مقدمه ==
-<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
+برای [[حفظ]] [[هویّت]] [[نهضت عاشورا]] و اهداف آن، باید "ماهیّت" آن را خوب [[شناخت]].
-<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[ماهیت قیام کربلا در حدیث]] - [[ماهیت قیام کربلا در تاریخ اسلامی]] - [[ماهیت قیام کربلا در معارف و سیره حسینی]]</div>
+ماهیّت [[قیام امام حسین]]{{ع}} را از منابع مستند و خدشه‌ناپذیر زیر می‌توان شناخت:
-<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[امام حسین (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
+# خطبه‌های امام و [[اهل بیت]]، که در [[مکّه]] و بین راه حجاز و [[عراق]] و در [[کربلا]] و پس از آن در [[کوفه]]، [[شام]] و [[مدینه]] ایراد شده است.
+# سخنانی که [[امام]]، در پاسخ به [[پرسش‌ها]]، پیشنهادها و خیرخواهی‌های این و آن، در طول [[نهضت]] بیان کرده است.
+# رجزهایی که امام و [[اصحاب]] او، [[روز عاشورا]] در مقابل [[دشمن]] خوانده‌اند و همۀ آنها در مآخذ معتبر ثبت شده است.
+# نامه‌هایی که میان امام و [[مردم کوفه]] و [[بصره]] ردّ و بدل شده است، نامه‌های یزید به [[ابن زیاد]]، ابن زیاد به یزید و [[عمر سعد]]، نامه‌های عمر سعد به ابن زیاد، ابن زیاد به [[حاکم مدینه]] و...
-==مقدمه==
+از مجموع این منابع و [[اسناد]] مکتوب و موجود، می‌توان اهداف، ماهیّت، دیدگاه‌های طرفین را به دست آورد. در عین حال می‌توان گفت [[نهضت امام حسین]]{{ع}} چهار بعد داشت: ویران کردن، ساختن، تجدید و [[آفریدن]] و [[ابداع]]. امّا توضیح مختصر این ابعاد:
-برای حفظ هویّت نهضت عاشورا و اهداف آن، باید "ماهیّت" آن را خوب شناخت.
-ماهیّت [[قیام امام حسین]]{{ع}} را از منابع مستند و خدشه‌ناپذیر زیر می‌توان [[شناخت]]:
-# [[خطبه‌های امام]] و [[اهل بیت]]، که در [[مکّه]] و بین [[راه]] [[حجاز]] و [[عراق]] و در [[کربلا]] و پس از آن در [[کوفه]]، [[شام]] و [[مدینه]] ایراد شده است.
-#سخنانی که [[امام]]، در پاسخ به [[پرسش‌ها]]، پیشنهادها و خیرخواهی‌های این و آن، در طول [[نهضت]] بیان کرده است.
-#رجزهایی که [[امام]] و [[اصحاب]] او، [[روز عاشورا]] در مقابل [[دشمن]] خوانده‌اند و همۀ آنها در مآخذ معتبر [[ثبت]] شده است.
-#نامه‌هایی که میان [[امام]] و [[مردم کوفه]] و [[بصره]] ردّ و بدل شده است، نامه‌های [[یزید]] به [[ابن زیاد]]، [[ابن زیاد]] به [[یزید]] و [[عمر سعد]]، نامه‌های [[عمر سعد]] به [[ابن زیاد]]، [[ابن زیاد]] به [[حاکم]] [[مدینه]] و...
-از مجموع این منابع و اسناد مکتوب و موجود، می‌توان اهداف، ماهیّت، دیدگاه‌های طرفین را به [[دست]] آورد. در عین حال می‌توان گفت [[نهضت]] [[امام حسین]]{{ع}} چهار بعد داشت: ویران کردن، ساختن، [[تجدید]] و آفریدن و [[ابداع]]. امّا توضیح مختصر این ابعاد:
+"'''ویران کردن'''": در هم شکستن و ویران کردن هیکل و اسکلتی که به [[امویان]] امکان داده بود به اسم "[[دین]]"، [[ستمگری]] کنند و به نام [[خلافت]]، کاخ‌های [[عیاشی]] خود را بر استخوان‌ها و جمجمه‌های [[محرومان]] و [[آزادی‌خواهان]] بنا کنند و [[آزاد]] مردان را از صحنه کنار بزنند یا به [[شهادت]] برسانند. [[انقلاب کربلا]]، بنیان [[ستم]] و [[تحمیق]] و [[تزویر]] را در هم [[شکست]] و پایه‌های آن را [[متزلزل]] ساخت.
-"'''ویران کردن'''": در هم شکستن و ویران کردن هیکل و اسکلتی که به [[امویان]] امکان داده بود به اسم "[[دین]]"، [[ستمگری]] کنند و به نام [[خلافت]]، کاخ‌های عیاشی خود را بر استخوان‌ها و جمجمه‌های محرومان و آزادی‌خواهان بنا کنند و [[آزاد]] مردان را از صحنه کنار بزنند یا به [[شهادت]] برسانند. [[انقلاب]] [[کربلا]]، بنیان [[ستم]] و [[تحمیق]] و [[تزویر]] را در هم [[شکست]] و پایه‌های آن را [[متزلزل]] ساخت.
+"'''ساختن'''": دمیدن [[روح]] [[شهامت]] و [[بیداری]] در کالبد [[جامعۀ اسلامی]] و پروراندن نسلی [[خداجوی]] و [[شهادت طلب]] و ستیزه‌گر با سلطۀ ستم، به دلیل حرکت‌های انقلابی پس از [[عاشورا]].
-"'''ساختن'''": دمیدن [[روح]] [[شهامت]] و [[بیداری]] در کالبد [[جامعۀ اسلامی]] و پروراندن نسلی [[خداجوی]] و [[شهادت طلب]] و ستیزه‌گر با سلطۀ [[ستم]]، به [[دلیل]] حرکت‌های انقلابی پس از [[عاشورا]].
+"'''تجدید'''": [[ارزش‌های اسلامی]] که با نقشه‌ها و توطئه‌های [[بنی امیّه]] کهنه و فراموش شده و مفاهیم [[دینی]] که به دست آنان [[تحریف]] گشته بود، دوباره [[احیا]] شد. دیدگاه اصلی [[دین]] دربارۀ [[حکومت]] و [[حاکم]] و [[بیت المال]] و [[حقوق مردم]] مطرح گشت و بنای [[عقیده]] و [[ایمان]]، [[روحی]] تازه یافت و [[تحریف‌ها]] زدوده گشت و روح‌های کوچک، آن [[عظمت]] را یافتند که در برابر [[طاغوت]] بایستند و [[امر به معروف و نهی از منکر]] کنند.
-"'''[[تجدید]]'''": ارزش‌های [[اسلامی]] که با نقشه‌ها و توطئه‌های [[بنی امیّه]] کهنه و فراموش شده و مفاهیم [[دینی]] که به [[دست]] آنان [[تحریف]] گشته بود، دوباره [[احیا]] شد. دیدگاه اصلی [[دین]] دربارۀ [[حکومت]] و [[حاکم]] و [[بیت المال]] و [[حقوق مردم]] مطرح گشت و بنای [[عقیده]] و [[ایمان]]، [[روحی]] تازه یافت و [[تحریف‌ها]] زدوده گشت و روح‌های کوچک، آن [[عظمت]] را یافتند که در برابر [[طاغوت]] بایستند و [[امر به معروف و نهی از منکر]] کنند.
+"'''[[ابداع]]'''": نمونه‌های زنده و بزرگ و قهرمان برای بشریّت ساخته شد که همواره خار سر راه [[متجاوزان]] به [[حقوق محرومان]] بودند و ایجاد یک خطّ آزادی‌بخش که با [[روح]] [[تقوا]] و [[اخلاص]] خدایی اشباع شده بود، خطّی که در طول [[تاریخ]]، [[خواب]] از چشم [[جباران]] [[متکبّر]] ربوده، و بستر نرمشان را [[خشن]] ساخت. این خطّ، در سایۀ ایجاد [[هویّت]] جدید [[انسانی]] و [[اسلامی]] در [[جامعه]] پدید آمد و [[امام حسین]]{{ع}} به همۀ [[انسان‌ها]]، حتی غیر [[مسلمانان]]، درس [[آزادگی]] و [[غیرت]] داد.
-"'''[[ابداع]]'''": نمونه‌های زنده و بزرگ و قهرمان برای بشریّت ساخته شد که همواره خار سر [[راه]] [[متجاوزان]] به [[حقوق]] محرومان بودند و ایجاد یک خطّ آزادی‌بخش که با [[روح]] [[تقوا]] و [[اخلاص]] خدایی اشباع شده بود، خطّی که در طول [[تاریخ]]، [[خواب]] از چشم [[جباران]] [[متکبّر]] ربوده، و بستر نرمشان را [[خشن]] ساخت. این خطّ، در سایۀ ایجاد [[هویّت]] جدید [[انسانی]] و [[اسلامی]] در [[جامعه]] پدید آمد و [[امام حسین]]{{ع}} به همۀ [[انسان‌ها]]، حتی غیر [[مسلمانان]]، درس [[آزادگی]] و [[غیرت]] داد.
+ماهیّت [[قیام کربلا]]، امر به معروف و نهی از منکر و [[احیاء]] [[سنت پیامبر]]{{صل}} بود. نیز [[جهاد]] در راه [[مبارزه]] با [[جهالت]] و [[گمراهی]] و [[سرگردانی]]، که در [[زیارت]] آن حضرت می‌خوانیم: {{متن حدیث|وَ بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِيكَ حَتَّى اِسْتَنْقَذَ عِبَادَكَ مِنَ الْجَهَالَةِ وَ حَيْرَةِ الضَّلاَلَةِ}}<ref>مفاتیح الجنان، ص۴۴۸ (زیارت امام حسین در عید فطر و قربان).</ref>. [[دست]] یافتن به این [[هدف]]، نثار "[[خون]]" لازم داشت که در [[عاشورا]] انجام یافت. و [[تفسیر]]"خون" و رسواگری [[ظالم]] لازم داشت که با برنامۀ [[اسرای اهل بیت]] تحقّق یافت. در خون [[شهدای کربلا]] و [[سید الشهدا]]{{ع}}، [[قیامت]] و [[رسالت]] و آزادگی نهفته بود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]]، ص۴۲۷.</ref>.
-ماهیّت [[قیام کربلا]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] و [[احیاء]] [[سنت پیامبر]]{{صل}} بود. نیز [[جهاد]] در [[راه]] [[مبارزه]] با [[جهالت]] و [[گمراهی]] و [[سرگردانی]]، که در [[زیارت]] آن [[حضرت]] می‌خوانیم: {{متن حدیث|وَ بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِيكَ حَتَّى اِسْتَنْقَذَ عِبَادَكَ مِنَ الْجَهَالَةِ وَ حَيْرَةِ الضَّلاَلَةِ}}<ref>مفاتیح الجنان، ص۴۴۸ (زیارت امام حسین در عید فطر و قربان).</ref>. [[دست]] یافتن به این [[هدف]]، نثار "[[خون]]" لازم داشت که در [[عاشورا]] انجام یافت. و [[تفسیر]]"[[خون]]" و رسواگری [[ظالم]] لازم داشت که با برنامۀ [[اسرای اهل بیت]] تحقّق یافت. در [[خون]] [[شهدای کربلا]] و [[سید الشهدا]]{{ع}}، [[قیامت]] و [[رسالت]] و [[آزادگی]] نهفته بود<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]]، ص ۴۲۷.</ref>.
+== منابع ==
+{{منابع}}
-== جستارهای وابسته ==
+# [[پرونده:13681024.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|'''فرهنگ عاشورا''']]
+{{پایان منابع}}
-==منابع==
-* [[پرونده:13681024.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|'''فرهنگ عاشورا''']]
 == پانویس ==
 {{پانویس}}
-[[رده:ماهیت قیام کربلا]]
+[[رده:قیام امام حسین]]
 [[رده:مدخل فرهنگ عاشورا]]