←مقدمه
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-{{مدخلهای وابسته}} +{{مدخل وابسته}})) |
(←مقدمه) |
||
| (۱۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{ | {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = تفسیر | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[تفسیر اهل بیت در علوم قرآنی]]| پرسش مرتبط = }} | ||
==مقدمه== | == مقدمه == | ||
مراد از [[تفسیر]] [[اهلبیت]]{{ع}}، شیوههای اهل بیت{{ع}} برای [[تفسیر قرآن]] است. گاهی نیز منظور از این اصطلاح، | مراد از [[تفسیر]] [[اهلبیت]] {{ع}}، شیوههای اهل بیت {{ع}} برای [[تفسیر قرآن]] است. گاهی نیز منظور از این اصطلاح، روایات اهلبیت {{ع}} در تفسیر قرآن است. | ||
[[شیعه]]، تفسیر اهلبیت{{ع}} را همان تفسیر [[رسول اکرم]]{{صل}} میداند و با روایات اهلبیت{{ع}} مانند [[روایات]] رسول اکرم{{صل}} [[رفتار]] میکنند. | [[شیعه]]، تفسیر اهلبیت {{ع}} را همان تفسیر [[رسول اکرم]] {{صل}} میداند و با روایات اهلبیت {{ع}} مانند [[روایات]] رسول اکرم {{صل}} [[رفتار]] میکنند. | ||
برای [[شناخت]] ویژگیهای تفسیر اهلبیت{{ع}} توجه به دو نکته لازم است: | برای [[شناخت]] ویژگیهای تفسیر اهلبیت {{ع}} توجه به دو نکته لازم است: | ||
#اهلبیت{{ع}} به [[قرآن]] اهتمامی ویژه داشتهاند؛ به گونهای که [[حفظ]]، [[تعلیم و تعلم]] آن را [[افضل]] [[عبادات]] میشمردند و در دوران [[حیات اجتماعی]] خویش برای [[حافظان]] و [[حاملان قرآن]] احترامی ویژه قائل بودند. گرچه [[سنت نبوی]]{{صل}} نزد آنان دارای کمال [[احترام]] بود اما قرآن از این جهت که سندی [[یقینی]] دارد، جایگاه و [[منزلت]] یگانهای نزد آنان داشت؛ بنابراین، [[ائمه]] تأکید کردهاند که [[ملاک تشخیص حق]] از [[باطل]]، قرآن است، و روایات ناسازگار با قرآن را نپذیرید. | # اهلبیت {{ع}} به [[قرآن]] اهتمامی ویژه داشتهاند؛ به گونهای که [[حفظ]]، [[تعلیم و تعلم]] آن را [[افضل]] [[عبادات]] میشمردند و در دوران [[حیات اجتماعی]] خویش برای [[حافظان]] و [[حاملان قرآن]] احترامی ویژه قائل بودند. گرچه [[سنت نبوی]] {{صل}} نزد آنان دارای کمال [[احترام]] بود اما قرآن از این جهت که سندی [[یقینی]] دارد، جایگاه و [[منزلت]] یگانهای نزد آنان داشت؛ بنابراین، [[ائمه]] تأکید کردهاند که [[ملاک تشخیص حق]] از [[باطل]]، قرآن است، و روایات ناسازگار با قرآن را نپذیرید. | ||
#اهلبیت{{ع}} در بسیاری از سخنان خویش به [[سلوک]] بر مبنای [[علم]] و [[اجتهاد]] و روشهای [[علمی]] توصیه کرده و از [[مردم]] خواستهاند برای وصول به [[حقایق]] [[اسلام]] و قرآن، از ابزار [[عقل]] استفاده کنند. | # اهلبیت {{ع}} در بسیاری از سخنان خویش به [[سلوک]] بر مبنای [[علم]] و [[اجتهاد]] و روشهای [[علمی]] توصیه کرده و از [[مردم]] خواستهاند برای وصول به [[حقایق]] [[اسلام]] و قرآن، از ابزار [[عقل]] استفاده کنند. | ||
توجه به این دو نکته، به انضمام شواهد [[تاریخی]] - که بهویژه در [[شأن امام علی]]{{ع}} در دست است و [[تسلط]] ایشان را بر تفسیر قرآن بیان میکند - ما را در [[فهم]] و [[شناخت کلی]] [[روش اهل بیت]]{{ع}} در تفسیر قرآن و [[جایگاه اهلبیت]]{{ع}} در این عرصه [[یاری]] خواهد کرد. | توجه به این دو نکته، به انضمام شواهد [[تاریخی]] - که بهویژه در [[شأن امام علی]] {{ع}} در دست است و [[تسلط]] ایشان را بر تفسیر قرآن بیان میکند - ما را در [[فهم]] و [[شناخت کلی]] [[روش اهل بیت]] {{ع}} در تفسیر قرآن و [[جایگاه اهلبیت]] {{ع}} در این عرصه [[یاری]] خواهد کرد. | ||
[[زرکشی]] در این زمینه میگوید: «نخستین [[مفسر]] از [[صحابه]]، [[علی]]{{ع}} است؛ سپس [[ابنعباس]]». | [[زرکشی]] در این زمینه میگوید: «نخستین [[مفسر]] از [[صحابه]]، [[علی]] {{ع}} است؛ سپس [[ابنعباس]]». | ||
[[جلال الدین سیوطی]] مینویسد: «از میان [[خلفا]]، بیشتر از همه، از [[علی بن ابیطالب]] [[روایت]] شده و روایت از آن سه جدّاً کم است». | [[جلال الدین سیوطی]] مینویسد: «از میان [[خلفا]]، بیشتر از همه، از [[علی بن ابیطالب]] [[روایت]] شده و روایت از آن سه جدّاً کم است». | ||
ویژگیهای [[نظریه]] اهلبیت{{ع}} در تفسیر قرآن | ویژگیهای [[نظریه]] اهلبیت {{ع}} در تفسیر قرآن عبارتاند از: | ||
#[[وحدت]] بیانی قرآن: اهلبیت{{ع}} [[اعتقاد]] داشتند قرآن را بدون توجه به جمیع [[آیات]] آن نمیتوان فهمید. | # [[وحدت]] بیانی قرآن: اهلبیت {{ع}} [[اعتقاد]] داشتند قرآن را بدون توجه به جمیع [[آیات]] آن نمیتوان فهمید. | ||
#احاطه به شرایط زمانی و مکانی [[نزول قرآن]]: اهلبیت{{ع}} به [[اسباب نزول]] آیات و حوادث همزمان با [[نزول آیات]]، [[علم]] داشتند. | # احاطه به شرایط زمانی و مکانی [[نزول قرآن]]: اهلبیت {{ع}} به [[اسباب نزول]] آیات و حوادث همزمان با [[نزول آیات]]، [[علم]] داشتند. | ||
#[[اعتماد]] و اتکای به [[سنّت]] صحیح [[نبوی]]. | # [[اعتماد]] و اتکای به [[سنّت]] صحیح [[نبوی]]. | ||
#[[کارآمدی]] [[قرآن]] در همه زمانها. | # [[کارآمدی]] [[قرآن]] در همه زمانها. | ||
این پشتوانههای چهارگانه نظری در تفسیر اهل بیت {{ع}} و مدرسه [[تفسیری]] آنان اثری مهم و عمده داشته و [[شیوه تفسیری]] [[اهل بیت]] {{ع}} را شیوهای خاص گردانده است<ref>ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون، جلد۱،صفحه ۴۵۶؛ کمالی دزفولی، علی، تاریخ تفسیر، صفحه (۹-۲۰)؛ عمیدزنجانی، عباسعلی، مبانی وروشهای تفسیرقرآن، صفحه ۵۷؛ ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم ومنهجهم، صفحه (۶۷-۶۸)؛ حکیم، محمد باقر، علوم القرآن، صفحه (۳۰۷-۳۴۰)؛ معرفت، محمد هادی، التفسیروالمفسرون فی ثوبه القشیب، جلد۱،صفحه ۴۵۵</ref>.<ref>[[فرهنگنامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۷۶۲.</ref> | |||
{{ | == [[تفسیر امام علی]] == | ||
{{تفسیر}} | |||
{{ | |||
== منابع == | == منابع == | ||
| خط ۱۳۱: | خط ۳۳: | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده:تفسیر]] | [[رده:تفسیر]] | ||