محمد بن نصیر نمیری: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'ref> شیخ طوسی' به 'ref>شیخ طوسی')
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{خرد}}
{{مدخل مرتبط
{{مهدویت}}
| موضوع مرتبط = ادعای نیابت از امام مهدی
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| عنوان مدخل  =
: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل مرتبط با مباحث پیرامون [[امام مهدی]]{{ع}} است. "'''[[امام مهدی]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
| مداخل مرتبط =
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| پرسش مرتبط  = مهدویت (پرسش)
: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[امام مهدی در قرآن]] | [[امام مهدی در حدیث]] | [[امام مهدی در کلام اسلامی]]</div>
}}
<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
 
: <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[امام مهدی (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
== مقدمه ==
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
محمد بن نصیر نمیری، یکی از رقبای [[محمد بن عثمان]] ـ نائب امام زمان{{ع}} ـ بود که [[نیابت]] وی را قبول نداشت و خود مدعی نیابت بود. [[ابو العباس بن نوح]] می‌نویسد: «ابو نصر هبة الله بن محمد به من خبر داد که محمد بن نصیر نمیری، از [[اصحاب امام حسن عسکری]]{{ع}} بود. چون آن حضرت [[وفات]] یافت، مدعی منصب محمد بن عثمان شد و گفت: [[نایب امام زمان]]{{ع}} من هستم، اما [[خداوند]] او را [[رسوا]] گردانید؛ زیرا [[الحاد]] و [[نادانی]] وی آشکار گردید. [[محمد بن عثمان]] هم او را [[لعنت]] کرد و از وی دوری نمود و خود را از او پنهان نگاه داشت. نمیری پس از [[شریعی]] به دروغ ادعای نیابت کرد»<ref>غیبة طوسی، ص۳۹۸.</ref>.<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۲۲.</ref>
 
== دیدگاه رجالیون ==
[[شیخ طوسی]]، در [[اصحاب امام جواد]]{{ع}} دو بار از او نام برده و هیچ شرحی درباره او نداده است<ref>شیخ طوسی، رجال الطوسی، ص۴۰۵، رقم ۷ و ص۴۰۷ رقم ۲۳.</ref> و [[علامه حلی]] نیز، دو جا از او نام برده، می‌‏نویسد: "محمد بن نصیر نمیری کسی است که [[امام هادی]]{{ع}} او را [[لعن]] کرده است". در جای دیگر می‏‌نویسد: [[ابن غضائری]] درباره او گفته است: [[محمد بن نصیر]] از نگاه [[علمی]]، از فضلای [[بصره]] بود و از نظر عقیدتی‏ [[ضعیف]] بود. [[فرقه]] "نصیریه" را او تأسیس کرده و به او منسوب است<ref>علامه حلی، رجال العلامه، ص۲۵۴ و ۲۵۷.</ref>.
 
در [[رجال کشی]] نیز شرح حال او مطرح است. به نظر مرحوم کشی امام هادی{{ع}} سه نفر را لعن کرده که یکی از آن‏ها محمد بن نصیر نمیری است<ref> کشی، اختیار معرفة الرجال، ج ۲، ص۸۰۵.</ref>. در جای دیگر از عبیدی نقل می‏‌کند: "[[امام عسکری]]{{ع}} ـ بدون این‏که من چیزی از او بپرسم ـ نامه‏ای برایم فرستاد و در آن نامه، از محمد بن نصیر نمیری و [[حسن بن محمد]] بن باباقمی، [[اعلان]] [[انزجار]] کرده، فرمود: "تو و همه [[دوستداران]] ما، از آنان دوری جویید و من آن‏ها را لعن می‏‌کنم و [[لعنت خدا]] نیز بر آن‏ها باد! آنان از نام ما سوءاستفاده کرده و [[اموال]] [[مردم]] را می‏‌خورند و فتنه انگیزی می‏‌کنند. آنان ما و [[شیعیان]] ما را [[اذیت]] کردند. [[خداوند سبحانه و تعالی]] آن‏ها را اذیت کند و آنان را در فتنه‌‏ای که ایجاد کرده‌‏اند، مغلوب و نابود سازد"<ref>کشی، اختیار معرفة الرجال، ج ۲، ص۸۰۵.</ref>.<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۳۸۵ - ۳۸۶.</ref>
 
== عقاید ==
وی [[عقاید]] [[کفرآمیز]] و [[الحادی]] داشت که سعی می‏‌کرد آن را در بین عامّه مردم منتشر سازد. محمد بن موسی بن حسن بن فرات نیز اسباب کار او را فراهم و او را پشتیبانی می‌‏کرد<ref>[[شیخ طوسی]]، کتاب الغیبة، ص۳۹۸.</ref>. ابن فرات از [[خاندان]] معروف به نوفرات بود. وی در [[بغداد]] و [[کوفه]] محدثی معروف بود و به نظر می‌‏رسد نخستین فرد از خاندان بنوفرات است که در [[حکومت عباسی]] مقامی به دست آورد<ref> جاسم حسین، تاریخ سیاسی غیبت امام دوازدهم، ص۱۶۹.</ref>. از این‏جا نقش [[حکومت]] در حمایت و پشتیبانی از خطوط [[انحرافی]] روشن می‌‏شود. [[عقاید]] نمیری در کتاب "[[الغیبة]]"، "[[رجال کشی]]" و "[[فرق الشیعه]]" بیان شده است.
 
[[سعد بن عبدالله]] [[اشعری]] می‌گوید: «محمد بن نصیر نمیری مدعی بود که [[پیغمبر]] است و [[امام هادی]]{{ع}} او را [[مبعوث]] کرده است و [[عقیده]] به [[تناسخ]] داشت. وی [[معتقد]] به خدایی [[امام هادی]]{{ع}} بود. [[ازدواج]] با محارم را جایز می‌دانست و عمل لواط‍‌ را [[حلال]] کرده بود. نمیری این را موجب [[تواضع]] و [[فروتنی]] مفعول و [[لذت]] و کامرانی فاعل می‌دانست و می‌گفت: [[خدا]] هیچ‌یک از اینها را بر بندگانش [[حرام]] نکرده است»<ref>غیبة طوسی، ص۳۹۸، ح ۳۷۱؛ کشی، اختیار معرفة الرجال، ج ۲، ص۸۰۵؛ فرق الشیعه، ص۱۰۳.</ref>.<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۲۲.</ref>
 
سعد بن عبد اللّه گوید: نمیری در آخر عمر [[بیمار]] شد و در آن حال مرد. در آن [[بیماری]] از وی پرسیدند: [[جانشین]] تو کیست؟ او با زبان [[ضعیف]] و گرفته‌‏ای گفت: [[احمد]]؛ ولی کسی نفهمید احمد کیست؛ به همین سبب این حرف، موجب انشعاب [[پیروان]] او شد؛ عده‏‌ای گفتند: مقصود نمیری، احمد فرزندش بوده است. جمعی گفتند: [[احمد بن محمد بن موسی بن فرات]] است و گروهی گفتند: منظور وی [[احمد بن موسی بن فرات]] است و فرقه‌‏ای گفتند: منظور وی احمد بن ابو الحسین بن بشر بن یزید است. این انشعاب باعث پراکندگی [[اتباع]] او شد<ref>ر.ک: شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ص۳۹۹، ح ۳۷۳.</ref>.<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۳۸۵ – ۳۸۶؛ [[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۲۲.</ref>
 
== فرقه نمیریه ==
[[فرقه]] «[[نمیریّه]]» منسوب به [[محمد بن نصیر نمیری]] است. «نمیریّه» فرقه‌ای از قائلین به [[امامت امام هادی]]{{ع}} در [[زمان]] [[حیات]] او بودند و بعدا [[منحرف]] شدند و قائل به [[نبوت]] محمد بن نصیری نمیری شدند و ادعا کردند که [[محمد بن نصیر]] را امام هادی{{ع}} مبعوث کرده است<ref>فرق الشیعه، ص۱۰۲.</ref>. چون نمیری جزء [[شیعیان]] نبود، ادعاهای وی نه موقعیت [[محمد بن عثمان]] را تضعیف کرد و نه هیچ‌یک از پیروانش را به جانب خود کشانید. از این‌رو نفوذ وی عمدتا به [[غلات]] محدود می‌شد<ref>آخرین امید، داوود الهامی، ص۱۲۵.</ref>.<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۲۲.</ref>
 
== پرسش مستقیم ==
* [[مدعیان دروغین سفارت چه کسانی بوده‌اند؟ (پرسش)]]


==مقدمه==
*محمد بن نصیر نمیری، یکی از رقبای [[محمد بن عثمان]] بود که نیابت وی را قبول نداشت و خود مدعی نیابت بود.
*[[شیخ طوسی]]، در اصحاب [[امام جواد]]{{ع}} دو بار از او نام برده و هیچ شرحی درباره او نداده است<ref>[[شیخ طوسی]]، رجال الطوسی، ص ۴۰۵، رقم ۷ و ص ۴۰۷ رقم ۲۳</ref>. و [[علامه حلی]] نیز، دو جا از او نام برده، می‌‏نویسد: "محمد بن نصیر نمیری کسی است که [[امام هادی]]{{ع}} او را لعن کرده است".
*در جای دیگر می‏‌نویسد: [[ابن غضائری]] درباره او گفته است: محمد بن نصیر از نگاه علمی، از فضلای بصره بود و از نظر عقیدتی‏ ضعیف بود. فرقه "نصیریه" را او تأسیس کرده و به او منسوب است<ref>علامه حلی، رجال العلامه، ص ۲۵۴ و ۲۵۷</ref>.
*در رجال کشی نیز شرح حال او مطرح است. به نظر [[مرحوم کشی]] [[امام هادی]]{{ع}} سه نفر را لعن کرده که یکی از آن‏ها محمد بن نصیر نمیری است<ref>  کشی، اختیار معرفة الرجال، ج ۲، ص ۸۰۵</ref>. در جای دیگر از [[عبیدی]] نقل می‏‌کند: "[[امام عسکری]]{{ع}}- بدون این‏که من چیزی از او بپرسم- نامه‏ای برایم فرستاد و در آن نامه، از محمد بن نصیر نمیری و [[حسن بن محمد بن باباقمی]]، اعلان انزجار کرده، فرمود: "تو و همه دوستداران ما، از آنان دوری جویید و من آن‏ها را لعن می‏‌کنم و لعنت خدا نیز بر آن‏ها باد! آنان از نام ما سوءاستفاده کرده و اموال مردم را می‏‌خورند و فتنه انگیزی می‏‌کنند. آنان ما و شیعیان ما را اذیت کردند. خداوند سبحانه و تعالی آن‏ها را اذیت کند و آنان را در فتنه‌‏ای که ایجاد کرده‌‏اند، مغلوب و نابود سازد"<ref>کشی، اختیار معرفة الرجال، ج ۲، ص ۸۰۵</ref>.
*وی عقاید کفرآمیز و الحادی داشت که سعی می‏‌کرد آن را در بین عامّه مردم منتشر سازد. [[محمد بن موسی بن حسن بن فرات]] نیز اسباب کار او را فراهم و او را پشتیبانی می‌‏کرد<ref>[[شیخ طوسی]]، کتاب الغیبة، ص ۳۹۸</ref>. ابن فرات از خاندان معروف به نوفرات بود. وی در بغداد و کوفه محدثی معروف بود و به نظر می‌‏رسد نخستین فرد از خاندان بنوفرات است که در حکومت عباسی مقامی به دست آورد<ref>  جاسم حسین، تاریخ سیاسی غیبت امام دوازدهم، ص ۱۶۹</ref>. از این‏جا نقش حکومت در حمایت و پشتیبانی از خطوط انحرافی روشن می‌‏شود. عقاید نمیری در کتاب "الغیبة"، "رجال کشی" و "فرق الشیعه" بیان شده است.
*[[سعد بن عبد اللّه اشعری]] گوید: محمد بن نصیر نمیری مدعی بود [[پیغمبر]] است و [[امام هادی]]{{ع}} او را مبعوث کرده است. عقیده به تناسخ داشت و معتقد به خدایی [[امام هادی]]{{ع}} بود، نزدیکی با محارم را جایز می‌‏دانست و ....<ref>[[شیخ طوسی]]، کتاب الغیبة، ص ۳۹۸، ح ۳۷۱؛ کشی، اختیار معرفة الرجال، ج ۲، ص ۸۰۵؛ نوبختی، فرق الشیعه، ص ۱۰۳</ref>. [[سعد بن عبد اللّه]] گوید: نمیری در آخر عمر بیمار شد و در آن حال مرد. در آن بیماری از وی پرسیدند: جانشین تو کیست؟ او با زبان ضعیف و گرفته‌‏ای گفت: احمد؛ ولی کسی نفهمید احمد کیست؛ به همین سبب این حرف، موجب انشعاب پیروان او شد؛ عده‏‌ای گفتند: مقصود نمیری، احمد فرزندش بوده است. جمعی گفتند: [[احمد بن محمد بن موسی بن فرات]] است. و گروهی گفتند: منظور وی [[احمد بن موسی بن فرات]] است. و فرقه‌‏ای گفتند: منظور وی [[احمد بن ابو الحسین بن بشر بن یزید]] است. این انشعاب باعث پراکندگی اتباع او شد<ref>ر. ک: شیخ طوسی، کتاب الغیبة، ص ۳۹۹، ح ۳۷۳</ref><ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص: ۳۸۵ - ۳۸۶.</ref>.
==محمد بن نصیر نمیری در موعودنامه==
*در دوران [[محمد بن عثمان]]، به دروغ ادعای نیابت کرد. [[ابو العباس بن نوح]] می‌نویسد: "ابو نصر هبة الله بن محمد به من خبر داد که محمد بن نصیر نمیری، از اصحاب [[امام حسن عسکری]] {{ع}} بود. چون آن حضرت وفات یافت، مدعی منصب محمد بن عثمان شد و گفت:
نایب [[امام زمان]] {{ع}} من هستم، اما خداوند او را رسوا گردانید؛ زیرا الحاد و نادانی وی آشکار گردید. محمد بن عثمان هم او را لعنت کرد و از وی دوری نمود و خود را از او پنهان نگاه داشت. نمیری پس از شریعی به دروغ ادعای نیابت کرد"<ref>غیبة طوسی، ص ۳۹۸.</ref>.
*وی عقاید کفرآمیز و الحادی داشت و سعی می‌نمود آن را میان عامه مردم منتشر سازد. [[سعد بن عبدالله اشعری]] می‌گوید: "محمد بن نصیر نمیری مدعی بود که پیغمبر است و [[امام هادی]] {{ع}} او را مبعوث کرده است و عقیده به تناسخ داشت. وی معتقد به خدایی [[امام هادی]] {{ع}} بود. ازدواج با محارم را جایز می‌دانست و عمل لواط‍‌ را حلال کرده بود. نمیری این را موجب تواضع و فروتنی مفعول و لذت و کامرانی فاعل می‌دانست و می‌گفت: خدا هیچ‌یک از این‌ها را بر بندگانش حرام نکرده است"<ref>غیبة طوسی، ص ۳۹۸؛ فرق الشیعه، ص ۱۰۳.</ref>.
*فرقه "نمیریّه" منسوب به محمد بن نصیر نمیری است. "نمیریّه" فرقه‌ای از قائلین به [[امامت]] [[امام هادی]] {{ع}} در زمان حیات او بودند و بعدا منحرف شدند و قائل به [[نبوت]] محمد بن نصیری نمیری شدند و ادعا کردند که محمد بن نصیر را [[امام هادی]] {{ع}} مبعوث کرده است<ref>فرق الشیعه، ص ۱۰۲.</ref>. چون نمیری جزء شیعیان نبود، ادعاهای وی نه موقعیت محمد بن عثمان را تضعیف کرد و نه هیچ‌یک از پیروانش را به جانب خود کشانید. از این‌رو نفوذ وی عمدتا به غلات محدود می‌شد<ref>آخرین امید، داود الهامی، ص ۱۲۵.</ref><ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۶۲۲.</ref>.
== پرسش‌های وابسته ==
== پرسش‌های وابسته ==
*[[مدعیان دروغین سفارت چه کسانی بوده‌اند؟ (پرسش)]]
{{پرسمان مدعیان دروغین سفارت و نیابت}}
== جستارهای وابسته ==
{{:فرهنگنامه مهدویت (نمایه)}}
 
==منابع==
* [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه مهدویت''']].
* [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونه‌ای|مجتبی تونه‌ای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']].


==پانویس==
== منابع ==
{{یادآوری پانویس}}
{{منابع}}
{{پانویس2}}
# [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه مهدویت''']]
# [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونه‌ای|مجتبی تونه‌ای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']]
{{پایان منابع}}


{{امام مهدی}}
== پانویس ==
{{پانویس}}


[[رده:امام مهدی]]
[[رده:مدعیان نیابت خاصه]]
[[رده:محمد بن نصیر نمیری]]
[[رده:مدخل موعودنامه]]
[[رده:مدخل موعودنامه]]
[[رده:اعلام]]
۱۲۹٬۸۰۱

ویرایش