بنی سبیع بن سبع: تفاوت میان نسخهها
جز
جایگزینی متن - 'فروعات' به 'فروع'
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
جز (جایگزینی متن - 'فروعات' به 'فروع') |
||
| (۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
==[[نسب]] بنی سبیع== | ==[[نسب]] بنی سبیع== | ||
این [[طایفه]] از [[اعراب قحطانی]]<ref>قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب العرب، ج۱، ص۵۸؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۲، ص۵۰۲. نیز ر.ک: ابنحزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۹۲.</ref> و از شاخههای [[بنی حاشد بن همدان]] هستند که نسب از سَبیع بن سبع بن صعب بن معاویة بن کثیر بن مالک بن جشم بن حاشد میبرند<ref>هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۰؛ ابنحزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۹۵؛ حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸. این نسب در برخی دیگر از مصادر «سبیع بن صعب بن معاویة بن کثیر بن مالک بن جشم بن حاشد» عنوان شده است. (ابن عبد ربه، العقد الفرید، ج۳، ص۳۳۸؛ سمعانی، الانساب، ج۶، ص۶۸؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الأنساب، ج۲، ص۱۰۲)</ref>. سبیع بن سبع [[فرزندی]] به نام عمرو داشت. از عمرو، [[سیف]] و عبد و از سیف بن عمرو، زدود و عمرو ذو کبار متولد شدند. از زدود هم معدی کرب و از معدی کرب، مرب سر سلسله [[آل]] مرب -[[پادشاهان]] حاشد- و در رأس آنان زید بن مرب به [[دنیا]] آمدند. این [[فرزندان]] در کنار دیگر فرزندان سبیع بن سبع، [[خاندان]] بنی سبیع را بوجود آوردند<ref>حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸.</ref>. از این طایفه | این [[طایفه]] از [[اعراب قحطانی]]<ref>قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب العرب، ج۱، ص۵۸؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۲، ص۵۰۲. نیز ر.ک: ابنحزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۹۲.</ref> و از شاخههای [[بنی حاشد بن همدان]] هستند که نسب از سَبیع بن سبع بن صعب بن معاویة بن کثیر بن مالک بن جشم بن حاشد میبرند<ref>هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۰؛ ابنحزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۹۵؛ حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸. این نسب در برخی دیگر از مصادر «سبیع بن صعب بن معاویة بن کثیر بن مالک بن جشم بن حاشد» عنوان شده است. (ابن عبد ربه، العقد الفرید، ج۳، ص۳۳۸؛ سمعانی، الانساب، ج۶، ص۶۸؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الأنساب، ج۲، ص۱۰۲)</ref>. سبیع بن سبع [[فرزندی]] به نام عمرو داشت. از عمرو، [[سیف]] و عبد و از سیف بن عمرو، زدود و عمرو ذو کبار متولد شدند. از زدود هم معدی کرب و از معدی کرب، مرب سر سلسله [[آل]] مرب -[[پادشاهان]] حاشد- و در رأس آنان زید بن مرب به [[دنیا]] آمدند. این [[فرزندان]] در کنار دیگر فرزندان سبیع بن سبع، [[خاندان]] بنی سبیع را بوجود آوردند<ref>حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸.</ref>. از این طایفه فروع متعددی منشعب شده است که از جمله مهمترین آنان میتوان از [[بنی حرب بن سبیع]]<ref>قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب العرب، ج۲، ص۲۳۳؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۲۶۱.</ref> و [[بنی عمرو ذوکبار بن سیف بن عمرو بن سبیع بن سبع]]<ref>حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸.</ref> و بیت آل مرب<ref>حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸.</ref> یاد کرد.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>. | ||
==[[مساکن]] و منازل بنی سبیع== | ==[[مساکن]] و منازل بنی سبیع== | ||
| خط ۱۶: | خط ۱۶: | ||
==بنی سبیع و حضور در [[فتوحات اسلامی]]== | ==بنی سبیع و حضور در [[فتوحات اسلامی]]== | ||
از جلوههای حضور بنی سبیع در حوادث و وقایع [[صدر اسلام]] مشارکت سبیعیها در فتوحات اسلامی است. از حضور این [[قوم]] در [[فتوحات]] مناطق مختلف از جمله [[ایران]] -علیرغم حضور قابل توجهی که در آن | از جلوههای حضور بنی سبیع در حوادث و وقایع [[صدر اسلام]] مشارکت سبیعیها در فتوحات اسلامی است. از حضور این [[قوم]] در [[فتوحات]] مناطق مختلف از جمله [[ایران]] -علیرغم حضور قابل توجهی که در آن داشتند - خبر چندانی در دست نیست. با این [[حال]]، [[اخبار]] جسته گریخته استخراجی از لابلای متون و [[روایات]] [[تاریخی]]، ما را به حضوری گسترده از سوی آنان در این فتوحات رهنمون میشود. از معدود اخباری که به مشارکت بنی سبیع و دیگر [[همدانیها]] در این فتوحات اشاره دارند، میتوان از حضور [[سعید بن قیس سبیعی همدانی]] و قبیلهاش در آخرین مرحله [[جنگ قادسیه]] (۱۴ [[هجری]]) یاد کرد<ref>الحدیثی، اهل الیمن فی صدر الاسلام، ص۱۹۸.</ref>. حضور [[سعید بن قیس همدانی]] در [[نبرد]] [[نهاوند]] (۲۱ [[هجری]]) - که نیروهای [[مسلمان]] را [[نعمان بن مقرن مزنی]] [[فرماندهی]] میکرد - نیز، حاکی از مشارکت بنی سبیعیها در این فتح دارد. سعید بن قیس همدانی در این واقعه، علاوه بر چادری که برای خود برپا کرده بود، به همراه [[حذیفة بن یمان]]، [[عقبة بن عمرو]]، [[اشعث بن قیس]] و دیگران در برپایی چادر نعمان شرکت داشت<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۱۲۹؛ ابناثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۱۰؛ ابنخلدون، تاریخ ابنخلدون، ج۱، ص۵۴۲.</ref>. [[کثیر بن شهاب سبیعی]] هم از دیگر سبیعیهایی بود که نام او در زمره شرکتکنندگان در [[فتح مدائن]] و [[جلولاء]] (۱۷ هجری) به ثبت رسیده است<ref>ابنخلدون، تاریخ ابنخلدون، ج۲، ص۵۳۶.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>. | ||
==بنی سبیع و تعامل با [[دولت علوی]]{{ع}}== | ==بنی سبیع و تعامل با [[دولت علوی]]{{ع}}== | ||
| خط ۳۹: | خط ۳۹: | ||
از دیگر حوادث مهمی که نامی از [[طایفه]] بنی سبیع در آن به میان آمده میتوان به جریان [[شورش]] [[عبیدالله بن حر جعفی]] علیه مختار اشاره کرد. پس از شورش [[عبیدالله بن حر جعفی]] و [[حمله]] به [[کوفه]]، مختار نزد ارحب و [[شبام]] و [[شاکر]] و سبیع و یأم از [[قبایل]] همدان فرستاد و آنان را بواسطه این که مردی از ایشان با گروهی از [[جاسوسان]] بیاید و به خانههایشان [[هجوم]] آورد و عدهای از آنها را بکشد و آنچه خواست انجام دهد و سپس سالم از آنجا برود، ملامت کرد. [[همدانیان]] نیز در پاسخ، این اتفاق را مایه ننگی برای خود دانستند و به مختار [[اطمینان]] دادند که هر جا [[عبیدالله بن حر]] را بیابند، علیه او [[لشکر]] خواهند کشید و جز با سر او باز نخواهند گشت<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۶، ص۲۷۵.</ref>. سپس سیصد سوار از همدانیان همراه با سیصد نفر از [[یاران مختار]] در کوفه و در رونق [[الضحی]] جمع شدند تا بر [[ابن حر]] [[یورش]] آورند؛ [[غافل]] از آنکه عبیدالله بن حر خود را زودتر به آنها رسانده است. همدانیان پس از اطلاع از این امر، از هر سوی ندا در دادند و بر او هجوم آوردند. عمرو بن نفیل از [[شجاعان]] و بزرگان همدان، عبیدالله را به هماوردی خواند. پس ابن حر به [[نبرد]] او رفته، در ضرباتی که بین دو طرف رد و بدل شد، عمرو از اسب به زیر افتاد و [[فرار]] کرد و در پی او [[سپاه]] همدان نیز روی به [[گریز]] نهادند<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۶، ص۲۷۶.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>. | از دیگر حوادث مهمی که نامی از [[طایفه]] بنی سبیع در آن به میان آمده میتوان به جریان [[شورش]] [[عبیدالله بن حر جعفی]] علیه مختار اشاره کرد. پس از شورش [[عبیدالله بن حر جعفی]] و [[حمله]] به [[کوفه]]، مختار نزد ارحب و [[شبام]] و [[شاکر]] و سبیع و یأم از [[قبایل]] همدان فرستاد و آنان را بواسطه این که مردی از ایشان با گروهی از [[جاسوسان]] بیاید و به خانههایشان [[هجوم]] آورد و عدهای از آنها را بکشد و آنچه خواست انجام دهد و سپس سالم از آنجا برود، ملامت کرد. [[همدانیان]] نیز در پاسخ، این اتفاق را مایه ننگی برای خود دانستند و به مختار [[اطمینان]] دادند که هر جا [[عبیدالله بن حر]] را بیابند، علیه او [[لشکر]] خواهند کشید و جز با سر او باز نخواهند گشت<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۶، ص۲۷۵.</ref>. سپس سیصد سوار از همدانیان همراه با سیصد نفر از [[یاران مختار]] در کوفه و در رونق [[الضحی]] جمع شدند تا بر [[ابن حر]] [[یورش]] آورند؛ [[غافل]] از آنکه عبیدالله بن حر خود را زودتر به آنها رسانده است. همدانیان پس از اطلاع از این امر، از هر سوی ندا در دادند و بر او هجوم آوردند. عمرو بن نفیل از [[شجاعان]] و بزرگان همدان، عبیدالله را به هماوردی خواند. پس ابن حر به [[نبرد]] او رفته، در ضرباتی که بین دو طرف رد و بدل شد، عمرو از اسب به زیر افتاد و [[فرار]] کرد و در پی او [[سپاه]] همدان نیز روی به [[گریز]] نهادند<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۶، ص۲۷۶.</ref>.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>. | ||
==[[بنی مالک]] و تعامل با [[دولت]] [[بنی امیه]]== | |||
در مطالب پیشگفته، به نقش مردان طایفه بنی سبیع از جمله [[سعید بن قیس سبیعی همدانی]] و نیز برخی دیگر از [[رجال]] بنی سبیع همچون [[مالک بن عمرو سبیعی]]<ref>نصر بن مزاحم منقری، وقعة صفین، ص۲۹۸.</ref> یا به [[نقلی]] [[هانی بن عمرو سبیعی]]<ref>ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۳۰.</ref> و [[هانی بن هانی سبیعی]] در حوادث دوران [[حکومت علوی]]{{ع}} و مجتبوی{{ع}}<ref>سید شرف الدین، صلح الحسن{{ع}}، ص۹۴.</ref> و نیز [[قیام حسینی]]{{ع}}<ref>دینوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۹-۲۳۰؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۵، ص۳۵۳؛ شیخ مفید، الإرشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، ج۲، ص۳۸.</ref> پرداخته شد. [[مردم]] بنی سبیع پیرو [[فرمانده]] بزرگ خود [[سعید بن قیس]] در وقایع گوناگون آن عصر خصوص [[نبرد]] [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} با [[معاویة بن ابوسفیان]] در [[صفین]] و دیگر وقایع دوران آن حضرت و نیز دوران کوتاه [[حکومت امام حسن]]{{ع}} ضدیت خود را با [[امویان]] نشان دادند. از همین روی [[پس از شهادت علی]]{{ع}} و [[سلطه]] یافتن [[معاویه]] بر [[کوفه]] همچون دیگر [[قبایل]] [[طرفدار علی]]{{ع}} مورد هجمه و فشار شدید [[حکومت بنی امیه]] قرار گرفتند. آنان در [[واقعه کربلا]]، در کنار عمال [[دولت اموی]] قرار نگرفتند. دلیل آن هم، حضور بسیار اندک مردان این [[طایفه]] در [[کربلا]] و عدم ذکر سهم آنان از سرهای شهدای کربلاست<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الأمم و الملوک، ج۵، ص۴۶۸؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۲۰۷؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۹۱.</ref>. از طرفی، گرچه نام چندین [[همدانی]] در شمار [[شهدای کربلا]] به ثبت و ضبط رسیده است، اما اثری از نسبت سبیعی در پی نام این [[شهدا]] دیده نمیشود که این امر میتواند حاکی از [[انفعال]] این طایفه در مواجهه با این [[فاجعه]] عظیم باشد. | |||
[[پس از شهادت امام علی]]{{ع}} و [[وفات]] سعید بن قیس - [[رییس]] بیبدیل این [[قوم]] - مواضع طایفه بنی سبیع پیرو [[اشرافیت]] قبیلهای رفته رفته رنگ [[زبیری]] و سپس [[اموی]] به خود گرفت چندان که رییس این طایفه [[عبدالرحمن بن سعید بن قیس]] در نبرد با مختار در جبانة سبیع کشته شد<ref>ابناثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۲۳۹؛ ابن کثیر، البدایه و النهایه، ج۸، ص۲۷۰.</ref>. [[محمد بن عبد الرحمن بن سعید بن قیس]] هم از دیگر رؤسای این [[قوم]] بود که در بارگاه زبیریان و [[امویان]] جایگاهی داشت. وی در [[معیت]] مهلب بن صفره جنگهایی را با [[ازارقه]]<ref>ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۳۶۶.</ref> و [[شبیب بن یزید شیبانی خارجی]]<ref>ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۴۲۲.</ref> انجام داد. [[محمد بن عبدالرحمن]] در جریان [[قیام مختار]]، از مخالفان و [[کارزار]] کنندگان علیه او بود و با [[مصعب بن زبیر]] نیز، جهت در هم شکستن قیام مختار همکاریهایی داشت<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۶، ص۱۱۰؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۶، ص۴۴۳.</ref>. [[محمد بن عبد الرحمن]] همچنان با مصعب بن زبیر بود و از [[امرا]] و [[فرماندهان]] بزرگ [[سپاه]] او به شمار میرفت تا این که [[عبدالملک مروان]] و سپاهش جهت سرکوبی زبیریان به [[عراق]] آمد. حجاج پس از سکونت در [[مسکن]] در [[سال ۷۱ هجری]] به [[مروانیان]] عراق در سپاه [[مصعب بن زبیر]] که [[حجار بن ابجر]]، [[عتاب بن ورقاء]]، [[محمد بن عبدالرحمن بن سعید]] از جمله آنان بودند، [[نامه]] نوشت و با [[وعده]] [[فرمانداری اصفهان]] همگی آنان را به پیوستن به خود [[دعوت]] کرد. آنان نیز همگی دعوت وی را پذیرفتند و با [[خیانت]] به مصعب بن زبیر اسباب [[شکست]] و [[قتل]] او را فراهم آوردند<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۶، ص۱۵۶.</ref>. | |||
از جلوههای همکاریهای بنی سبیع با [[بنی امیه]] مشارکت آنان در [[فتوحات]] دوران [[اموی]] است. از جمله این شرکتکنندگان، [[ابوعبدالرحمن]] [[سبیعی]] بود که در کسوت [[فرماندهی سپاه]] بنی امیه، فتح [[انطاکیه]] را در [[سال ۴۲ هجری]] به نام خود رقم زد<ref>ابن خلدون، تاریخ، ج۳، ص۱۱.</ref>. ابواسحاق [[عمرو بن عبدالله سبیعی]] هم از دیگر بزرگان این قوم است که در غزای [[روم]] حاضر شد و در شش [[جنگ]] از این [[جنگها]] که در [[زمان]] [[معاویة بن ابوسفیان]] و در دوران امارت [[زیاد بن ابیه]] اتفاق افتاد حاضر شد<ref>ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۸، ص۱۹۱؛ زرکلی، الاعلام، ج۵، ص۸۱.</ref>. [[عیسی بن یونس بن عمرو سبیعی همدانی]] هم از دیگر [[محدثان]] معروفی بود که در غزای [[روم]] حضور داشت<ref>زرکلی، الاعلام، ج۵، ص۱۱۱.</ref>. شرکت در [[سرکوب]] [[قیامهای شیعی]] از جمله [[قیام]] [[سید]] و [[سالار شهیدان]]{{ع}}، از دیگر موارد همکاریهای برخی [[رجال]] سبیعی با [[حکام اموی]] است که از جمله این شرکتکنندگان میتوان به نام [[فلان بن عبدالله سبیعی]] - تک سوار بنی سبیع در [[کربلا]] - اشاره کرد<ref>بلاذری، انساب الاشراف، ج۵، ص۸۶-۸۷.</ref>. هر چند از جمع معارضان و مخالفان [[دولت اموی]] در این واقعه هم باید از اشخاصی نظیر [[هانی بن هانی سبیعی]] یاد کرد که با رساندن نامههای [[دعوت]] [[کوفیان]] به [[مکه]] برای [[امام حسین]]{{ع}} و سپس رساندن [[نامه]] ایشان به کوفیان به نقشآفرینی در این واقعه پرداخت<ref>دینوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۹؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۱۵۸؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۵، ص۳۵۳.</ref>. | |||
از نقش سبیعیها در دوران متأخرتر [[حکومت امویان]] اطلاع چندانی در دست نیست اما از نقش برخی از [[موالیان]] این [[قوم]] که از بلندآوازهترین این موالیان [[أبو سلمه حفص بن سلیمان خلال]]، معروف به «[[وزیر]] [[آل محمّد]]»، [[سفیر]] و رابط [[دعاة]] بنی العبّاس در [[خراسان]] و إبراهیم امام بن محمد بن علی بن عبداللّه بن عبّاس بن عبد المطلّب بود<ref>عوتبی صحاری، الأنساب، ج۲، ص۴۹۵. نیز ر.ک: ابن قتیبه دینوری، المعارف، ص۳۷۱؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۴۰۶.</ref>، مطالب بسیاری در مصادر [[تاریخی]] ذکر شده است. به علاوه آنکه از [[عصمة بن ابی عصمه سبیعی]] فرمانده سپاه امین در [[جنگ]] با [[مأمون]]<ref>یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲، ص۴۳۷.</ref> و نیز [[منصور بن عیسی سبیعی]] صاحب [[برید]] [[ارمنیه]] در [[زمان]] [[معتصم]]<ref>یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲، ص۴۷۵.</ref> هم میتوان به عنوان برخی از رجال نامآور و نقشآفرین بنی سبیع در دوران [[عباسیان]] نام برد.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>. | |||
==اعلام و رجال بنی سبیع== | |||
از این تیره بنام [[بنی همدان]]، مشاهیر و رجال برجسته بسیاری در [[جاهلیت]] و [[اسلام]] برخاستند که از جمله معاریف [[جاهلی]] آنان میتوان از زید بن مرب بن معدی کرب بن زود بن سیف - از [[پادشاهان]] بنی حاشد - یاد کرد<ref>حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۸.</ref>. [[عبدالرحمن بن سعید بن قیس]] از اشراف این [[قوم]]<ref>هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۰.</ref>، [[محمد بن عبدالرحمن بن سعید بن قیس]] از اشراف و رؤسای [[بنی همدان]]<ref>محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۶، ص۱۱۰؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۶، ص۴۴۳؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۴۲۲.</ref>، [[هانی بن هانی سبیعی]] از [[بزرگان کوفه]] و از نامهرسانان [[کوفیان]] برای [[امام حسین]]{{ع}}<ref>دینوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۹؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۱۵۸؛ ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۵، ص۲۹.</ref>، [[عمار بن عبید بن یزید بن عمرو ذی کبار]] [[شاعر]]<ref>هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۰؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۴۲۷.</ref>، [[ابوعبدالرحمن سبیعی]] از [[فرماندهان سپاه]] [[بنی امیه]] و فاتح [[انطاکیه]] در [[سال ۴۲ هجری]]<ref>ابن خلدون، تاریخ، ج۳، ص۱۱.</ref>، هم، دیگر [[رجال]] معروف این قوم برشمرده شدهاند. ضمن این که از فقهای بنی سبیع میتوان از ابو إسحاق عمرو بن عبد الله بن علی بن احمد سبیعی<ref>هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۰؛ یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲، ص۲۹۲؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۳۱۱.</ref>، [[یونس بن ابواسحاق سبیعی]]<ref>هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۱؛ سمعانی، الانساب، ج۷، ص۶۹.</ref>، [[اسرائیل بن یونس بن ابواسحاق سبیعی]]<ref>ابن حبان، الثقات، ج۶، ص۷۹؛ العجلی، معرفة الثقات، ج۱، ص۲۲۲؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۷، ص۲۳.</ref>، و از [[محدثان]] و رجال [[علمی]] این [[طایفه]] هم باید از [[عیسی بن یونس بن عمرو سبیعی همدانی]] از محدثان<ref>بخاری، التاریخ الکبیر، ج۶، ص۴۰۶؛ ابن ابیحاتم، الجرح و التعدیل، ج۶، ص۲۹۱.</ref> و از شرکتکنندگان در غزای [[روم]]<ref>زرکلی، الاعلام، ج۵، ص۱۱۱.</ref>، [[عمرو بن عیسی بن یونس بن عمرو سبیعی همدانی]]<ref>ابن حبان، الثقات، ج۸، ص۴۸۳.</ref> یاد کرد. برخی منابع از [[حارث الأعور بن عبداللّه بن کعب]] [[یار]] [[صدیق]] [[امام علی]]{{ع}} هم در شمار سبیعیان یاد کردهاند<ref>ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۹۵.</ref>. | |||
همچنین، علاوه بر نام [[رجال]] و معاریف بزرگ [[شیعی]] همچون [[سعید بن قیس بن زید]] - از [[اصحاب خاص امیرالمؤمنین]]{{ع}} و [[رییس]] همدان در [[عراق]] -<ref>حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۹. نیز ر.ک: هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۲، ص۵۲۰؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۹۵. علاوه بر آن، همدانی از او با تعبیر: یکی از معدود تکسواران عرب و یکی از دهاة خمسه (تیزهوشان پنجگانه عرب) و از اجواد و دستگیران نیازمندان یاد کرده است. (حسن بن احمد همدانی، الإکلیل من أخبار الیمن و أنساب حمیر، ص۹).</ref> که در متن به نامشان پرداخته شد، از بزرگان [[علمی]]، [[حدیثی]]، [[فقهی]] [[شیعه]] این [[طایفه]] که در تدوین و گسترش [[علوم]] و [[معارف اسلام]] و [[تشیع]] نقش گستردهای داشتند هم میتوان به نام [[زید بن هانی سبیعی]] از [[اصحاب حضرت علی]]{{ع}}<ref>شیخ طوسی، رجال، ص۶۵؛ تفرشی، نقد الرجال، ج۲، ص۲۹۲.</ref>، [[ابواسحاق سبیعی]] از [[اصحاب حضرت حسین]]{{ع}}<ref>شیخ طوسی، رجال، ص۹۶.</ref> و [[حمید بن شعیب سبیعی همدانی]]<ref>شیخ طوسی، رجال، ص۱۹۲؛ نجاشی، رجال، ص۱۳۳.</ref> - همگی از [[اصحاب امام صادق]]{{ع}} - اشاره کرد. ضمن این که برخی از منابع، از ابواسحاق عمرو بن عبد الله بن علی بن احمد سبیعی<ref>شیخ طوسی، رجال، ص۱۵۳؛ ابن قتیبه دینوری، المعارف، ص۶۲۴.</ref> و پسرش [[یونس بن اسحاق سبیعی]] - از اصحاب امام صادق{{ع}} -<ref>شیخ طوسی، رجال، ص۳۲۵؛ تفرشی، نقد الرجال، ج۵، ص۱۰۶.</ref> که در سطور بالا ذکری از آنان به میان آمد را در شمار رجال و [[راویان]] شیعی بنی سبیع یاد کردند. ضمن این که احمد بن محمد بن سعید [[مولی]] عبدالرحمن بن سعید بن قیس سبیعی معروف به «[[ابن عقده]]» از بزرگان شیعه<ref>شیخ طوسی، رجال، ص۴۰۹.</ref> و [[حذیفة]] بن شعب سبیعی همدانی<ref>ابن داوود حلی، رجال، ص۲۳۶.</ref> دیگر شخصیتهایی هستند که در مصادر از آنها به عنوان معاریف شیعی این [[قوم]] نام برده شده است.<ref>[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].</ref>. | |||
== منابع == | == منابع == | ||