کاربر:Ali/صفحه تمرین۲: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ ‏۲۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۳۸

آشنایی اجمالی

در نسب وی بعد از عمرو اختلاف است^[۱]. بیشتر نسب وی را چنین آورده‌اند: رفاعة بن عمرو بن زید بن عمرو بن ثعلبة بن جشم بن مالک، از تیره بنی‌سالم بن غنم، از خزرج^[۲]، به جهت بزرگی شکم سالم، نام حبلی (آبستن) بر خاندان او گفته شده است^[۳].

کنیه وی ابوالولید بوده است. ابن عبدالبر^[۴] می‌گوید: کنیهزید، پدربزرگ رفاعه نیز ابوالولید بوده و گاه او را به پدربزرگش نسبت داده و رفاعة بن ابی‌الولید گفته‌اند. مادرش ام‌رفاعه، دختر قیس بن مالک است^[۵]. رفاعه در شمار هفتاد تن از انصار است که در بیعت عقبه حضور داشتند^[۶] و در بدر^[۷] و احد^[۸] شرکت کردند. وی در شوال سال سوم هجری، در جنگ احد شهید شد^[۹] و با اینکه دارای فرزندانی بود، نسلی از او باقی نماند^[۱۰].^[۱۱]

جستارهای وابسته

منابع

محمدی، رمضان، مقاله «رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳

پانویس

↑ بنگرید: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۴۱۰؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۹۲؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۲، ص۱۰۷۸.
↑ ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۸۹؛ ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۵۵؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۱۰.
↑ ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۵۵.
↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۸۰.
↑ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۴۱۱.
↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۸۰؛ ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۱، ص۳۰۵.
↑ ابن هشام، السیره النبویه، ج۲، ص۱۰۸؛ واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۶.
↑ ابن هشام، السیره النبویه، ج۲، ص۳۵۰.
↑ واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۶؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۹۲.
↑ ابن سعد، الطبقالت الکبری، ج۳، ص۴۱۱.
↑ محمدی، رمضان، مقاله «رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۳۵۱.

[1] بنگرید: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۴۱۰؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۹۲؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۲، ص۱۰۷۸.

[2] ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۸۹؛ ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۵۵؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۱۰.

[3] ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۵۵.

[4] ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۸۰.

[5] ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۴۱۱.

[6] ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۸۰؛ ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۱، ص۳۰۵.

[7] ابن هشام، السیره النبویه، ج۲، ص۱۰۸؛ واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۶.

[8] ابن هشام، السیره النبویه، ج۲، ص۳۵۰.

[9] واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۶؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۹۲.

[10] ابن سعد، الطبقالت الکبری، ج۳، ص۴۱۱.

[11] محمدی، رمضان، مقاله «رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۳۵۱.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 {{مدخل مرتبط
 | موضوع مرتبط = صحابه
-| عنوان مدخل  = رفاعة بن عبدالمنذر بن زنبر اوسی
+| عنوان مدخل  = رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی
-| مداخل مرتبط = [[رفاعة بن عبدالمنذر بن زنبر اوسی در تاریخ اسلامی]]
+| مداخل مرتبط = [[رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی در تاریخ اسلامی]]
 | پرسش مرتبط  =
 }}
 == آشنایی اجمالی ==
-وی از تیره [[بنی‌امیة بن زید بن مالک]]، از [[اوس]]، از [[انصار]] و [[برادر]] [[ابولبابه انصاری]] بود<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۹-۱۰؛ ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۳۴.</ref>. کنیه‌اش را [[ابورافع]] گفته‌اند<ref>بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۷۹.</ref>. نام جدش را ذنبر<ref>بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۷۹.</ref>، [[زبیر]]<ref>ابن حبان، الثقات، ج۳، ص۱۲۴.</ref> زنبر<ref>ابن کثیر، البدایه النهایه، ج۳، ص۳۸۷.</ref> و دینار<ref>ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۲۸۳.</ref> هم آورده‌اند که [[تصحیف]] یا [[اشتباه]] بوده و [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۲۸۴-۲۸۵.</ref> به تفصیل در این‌باره سخن رانده است. البته برخی منابع<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۸؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۰۹.</ref>، [[نسب]] وی را «[[رفاعة بن عبدالمنذر]] بن [[رفاعة بن زنبر]]» آورده‌اند و [[ابن جوزی]]<ref>ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الاثر، ص۱۹۱.</ref> نیز بدون اشاره به نسب وی، نام جدش را «[[رفاعه]]» آورده است، اما چون منابع دیگر، به ویژه کتاب‌های [[نسب‌شناسی]]، در نسب وی و برادرش، [[ابولبابه]]، نام جدشان را «رفاعه» نیاورده‌اند، به نظر می‌رسد در نسبی که این منابع آورده‌اند اشتباهی رخ داده و یک نام «رفاعه» دیگر اضافه شده باشد. افزون‌تر آنکه در چاپ جدید [[الاصابه]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۵۱۸.</ref> نام پدره «رفاعه»، «المنذر» آمده است و نام جدش در چاپ قدیم الاصابه<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۵۱۸.</ref> «زنبر بن زبیر» آمده که قطعاً اشتباه است و به احتمال، ناشی از اشتباه در چاپ است<ref>مقایسه کنید با: ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۵۱۸.</ref>. همچنین تنها [[ابن ماکولا]]<ref>ابن ماکولا، الاکمال، ج۴، ص۱۶۸.</ref> بدون هیچ مدرکی نام «رفاعة بن زنبر» را در شمار [[صحابه]] آورده است که یا همین «رفاعة بن عبدالمنذر» بوده که از باب انتساب به نام جدش نام پدرش را نیاورده است، با او [[صحابی]] دیگری است<ref>ر.ک: رفاعة بن زنبر.</ref>. از آنجا که برخی منابع نام برادرش، ابولبابه، را نیز «رفاعه» هم آورده‌اند<ref>ر.ک: ابن معین، التاریخ، ج۱، ص۱۰۸؛ بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۳۲۲؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۳۲۵؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۰۹.</ref>، چه بسا سبب شده است اشتباه‌هایی در انتساب برخی حوادث به آن دو پیش آید و حتی برخی منابع بدان سبب که وی را همان [[ابولبابه]] می‌دانند برای وی عنوان مستقلی قرار نداده‌اند<ref>ر.ک: [[ابن عبدالبر]]، [[الاستیعاب]]، ج۲، ص۷۹-۸۰؛ [[ابن اثیر]]، [[اسدالغابه]]، ج۲، ص۲۸۵.</ref>، اما با توجه به تصریح برخی منابع به اینکه وی [[برادر]] ابولبابه بود (که بدان اشاره شد) و نیز برخی حوادث که به وی نسبت داده‌اند، نمی‌توان او را با ابولبابه یکی دانست. به هر حال وی را در شمار شرکت‌کنندگان در [[بیعت عقبه دوم]]<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۱۰؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۸.</ref> و [[غزوه بدر]]<ref>واقدی، المغازی، ج، ص۱۵۹؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۸.</ref> و [[احد]]<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۸.</ref> آورده‌اند. گفته‌اند برخی [[مهاجران]] از جمله سعید بن [[زید بن عمرو بن نفیل]]، پس از [[هجرت به مدینه]] در [[خانه]] [[رفاعه]] اسکان یافتند<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۹۲.</ref>. بنا بر یک نقل هنگامی که ابولبابه، پس از خیانتی که کرد، خود را در [[مسجد]] بسته بود، از برادرش رفاعه خواست نزدیک بیاید تا با او سخنی بگوید، اما رفاعه گفت: به [[خدا]] [[سوگند]] تا خدا و رسولش از تو [[راضی]] نشوند هرگز با تو سخن نمی‌گویم<ref>ابن اثیر، اسدالغابه، ج۷، ص۲۴۷.</ref>. رفاعه در [[خیبر]]<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۹-۱۰؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۰۹.</ref> به [[شهادت]] رسید و از او نسلی باقی نماند<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۸.</ref>. البته برخی نقل‌ها شهادت وی را در احد گفته‌اند<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۸.</ref> که با توجه به [[خیانت]] ابولبابه در سال پنجم و عملکرد رفاعه با او، نمی‌توان سال سوم ([[جنگ احد]]) را [[زمان]] شهادت رفاعه دانست.<ref>[[قاسم خانجانی|خانجانی، قاسم]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|مقاله «رفاعة بن عبدالمنذر بن زنبر اوسی»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۳۵۰-۳۵۱.</ref>
+در [[نسب]] وی بعد از عمرو [[اختلاف]] است<ref>بنگرید: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۴۱۰؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۹۲؛ ابونعیم، معرفه الصحابه، ج۲، ص۱۰۷۸.</ref>. بیشتر نسب وی را چنین آورده‌اند: [[رفاعة بن عمرو]] بن زید بن [[عمرو بن ثعلبة]] بن جشم بن مالک، از تیره [[بنی‌سالم]] بن غنم، از [[خزرج]]<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۲، ص۸۹؛ ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۵۵؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۴۱۰.</ref>، به جهت بزرگی شکم سالم، نام [[حبلی]] (آبستن) بر [[خاندان]] او گفته شده است<ref>ابن حزم، جمهره انساب العرب، ص۳۵۵.</ref>.
+[[کنیه]] وی [[ابوالولید]] بوده است. [[ابن عبدالبر]]<ref>ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۸۰.</ref> می‌گوید: کنیه[[زید]]، پدربزرگ [[رفاعه]] نیز ابوالولید بوده و گاه او را به پدربزرگش نسبت داده و [[رفاعة]] بن ابی‌الولید گفته‌اند. مادرش ام‌رفاعه، دختر قیس بن مالک است<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۴۱۱.</ref>. رفاعه در شمار هفتاد تن از [[انصار]] است که در [[بیعت عقبه]] حضور داشتند<ref>ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۸۰؛ ذهبی، تاریخ الاسلام، ج۱، ص۳۰۵.</ref> و در [[بدر]]<ref>ابن هشام، السیره النبویه، ج۲، ص۱۰۸؛ واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۶.</ref> و [[احد]]<ref>ابن هشام، السیره النبویه، ج۲، ص۳۵۰.</ref> شرکت کردند. وی در [[شوال]] [[سال سوم هجری]]، در [[جنگ احد]] [[شهید]] شد<ref>واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۶۶؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۹۲.</ref> و با اینکه دارای فرزندانی بود، نسلی از او باقی نماند<ref>ابن سعد، الطبقالت الکبری، ج۳، ص۴۱۱.</ref>.<ref>[[رمضان محمدی|محمدی، رمضان]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|مقاله «رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۳۵۱.</ref>
 == جستارهای وابسته ==
 {{مدخل وابسته}}
-* [[بنی‌کعب]] (قیبله)
+* [[بنی امیة بن زید|بنی‌امیة بن زید بن مالک]] (قیبله)
 * [[اوس]] (قیبله)
+* [[ابولبابه انصاری]] (برادر)
 {{پایان مدخل وابسته}}
 == منابع ==
 {{منابع}}
-# [[پرونده:IM009659.jpg|22px]] [[قاسم خانجانی|خانجانی، قاسم]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|'''مقاله «رفاعة بن عبدالمنذر بن زنبر اوسی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳''']]
+# [[پرونده:IM009659.jpg|22px]] [[رمضان محمدی|محمدی، رمضان]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|'''مقاله «رفاعة بن عمرو بن زيد سالمی خزرجی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳''']]
 {{پایان منابع}}