|
|
| (۳۰ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۷ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{ویرایش غیرنهایی}}
| | #تغییر_مسیر [[صلوات بر اهل بیت در حقوق اسلامی]] |
| {{امامت}}
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از زیرشاخههای بحث '''[[حق اهل بیت]]''' است. "'''حق صلوات'''" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[حق صلوات در قرآن]] |[[حق صلوات در حدیث]] | [[حق صلوات در معارف دعا و زیارات]]</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[حق صلوات (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| |
| <div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
| |
| | |
| ==مقدمه==
| |
| *[[قرآن کریم]] میفرماید: {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}<ref>«خداوند و فرشتگانش بر پیامبر درود میفرستند، ای مؤمنان! بر او درود فرستید و به شایستگی (بدو) سلام کنید» سوره احزاب، آیه ۵۶.</ref>.
| |
| *در این آیۀ کریمه [[مقام پیامبر]] و [[اهل بیت]] ایشان، به [[بهترین]] وجه ترسیم شده است چرا که [[خداوند متعال]] در کنار [[فرشتگان]] مقربش برایشان [[صلوات]] و [[درود]] میفرستد و هم این که این دستوری است برای [[مؤمنان]] که آنها نیز این کار را بکنند.
| |
| *این [[آیه]] علاقه خاص [[خداوند متعال]] و [[فرشتگان]] نسبت به [[پیامبر]] و [[حفظ]] [[حرمت]] [[پیامبر]] را نشان میدهد، [[مقام پیامبر]] آنقدر والا است که [[آفریدگار]] [[عالم هستی]] و تمام فرشتگانی که [[تدبیر]] این [[جهان]] به [[فرمان]] [[حق]] بر عهده آنها گذارده شده است، بر او [[درود]] میفرستند، اکنون که چنین است شما نیز با این [[پیام]] [[جهان هستی]] هماهنگ شوید<ref>حبیب الله صمیمی، فضائل و شناخت معصومین با لسان اهل بیت{{عم}}، ص۵۰.</ref><ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۱۰-۱۱۱.</ref>.
| |
| | |
| ==چگونگی [[صلوات]]==
| |
| *در مورد چگونگی [[صلوات بر پیامبر]] که [[خداوند]] در این [[آیه]] به آن امر کرده است، [[روایات]] فراوانی از [[منابع شیعه]] و [[سنی]] هست که باید "[[آل محمد]]" را به هنگام [[صلوات]] بر "[[محمد]]" اضافه کرد. مانند: یکی از [[یاران پیامبر]] به نام "کعب" چنین [[نقل]] میکند: هنگامی که [[آیه]] فوق نازل شد عرض کردم: [[سلام]] بر تو را میدانیم ولی "صلاة" بر تو چگونه است؟ فرمود: بگوئید {{متن حدیث|اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا صَلَّيْتَ عَلَى إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ اللَّهُمَّ وَ بَارِكْ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ كَمَا بَارَكْتَ عَلَى إِبْرَاهِيمَ وَ آلِ إِبْرَاهِيمَ إِنَّكَ حَمِيدٌ مَجِيدٌ}} <ref>بار خدایا بر [[محمد]] و خاندانش [[درود]] بفرست آنگونه که بر [[ابراهیم]] وآل [[ابراهیم]] [[درود]] فرستادی و برکتت را بر [[محمد]] و [[آل محمد]] فرو فرست همانگونه که بر [[ابراهیم]] و [[خاندان ابراهیم]] نازل نمودی، تویی ستوده عزتمند"؛ مجمع البیان، ج۱۱، ص۵۶۴؛ سیوطی، الدر المنثور، ج۵، ص۲۱۵ و ۲۱۶؛ فخرالدین رازی، مفاتیح الغیب، ج۲۵، ص۱۸۲.</ref>.
| |
| *[[سیوطی]] از بزرگان علمای [[اهل سنت]] میباشد و در تفسیرش "[[الدر المنثور]]" که در نزد [[عامه]] بسیار معتبر است نزدیک ۱۸ [[روایت]] را شبیه به این [[روایت]] بیان میکند که همه آنها به طور صریح دلالت دارند براینکه: لفظ "[[آل محمد]]" در تحقق [[صلوات]] مدخلیت دارد و [[صلوات]] بر "[[محمد]]" بدون عطف کلمه "[[آل محمد]]" بر آن، از [[درجه]] اعتبار ساقط میباشد.
| |
| *[[فخر رازی]] میگوید: "[[درود]] برای [[خداوند]] قرار داده شده است و [[صلوات]] [[ملائکه]] عطف بر [[صلوات]] [[خداوند]] شده است و این دو با هم یکی شدهاند (چرا؟) بخاطر [[تعظیم]] و [[بزرگداشت]] [[نبی اکرم]]"<ref>فخرالدین رازی، مفاتیح الغیب، ج۲۵، ص۱۸۱.</ref>، در ادامه سؤال مطرح میکند: با وجود [[صلوات]] [[خداوند]] و [[ملائکه]] چه احتیاجی به [[صلوات]] ماست؟ بعد خودش جواب میدهد که: "[[صلوات]] بر ایشان به خاطر نیاز ایشان به آن [[صلوات]] نیست و الا با وجود [[صلوات]] [[خداوند]] به [[صلوات]] [[ملائکه]] هیچ نیازی نبود، این فقط به خاطر اظهار [[تعظیم]] و [[تکریم]] ایشان از سوی ما است، [[شفقت]] و [[دلسوزی]] بر ما، به خاطر همین [[حضرت رسول]] فرمودند: هر کسی که بر من یکبار [[صلوات]] بفرستد [[خداوند]] بر او ده بار [[صلوات]] میفرستد"<ref>فخرالدین رازی، مفاتیح الغیب، ج۲۵، ص۱۸۲.</ref>.
| |
| *ولی به نظر میرسد چون [[پیامبر]] و [[اهل بیت]] گرامیشان مخلوق هستند پس در قوس [[صعود]] هر چه بالا بروند باز هم نسبت به مراتب بالاتر نیاز دارند، این [[صلوات]] هم برای ایشان مؤثر است هر چند [[مقرب]] درگاه الهیاند اما از طرف ما به [[دلیل]] این [[آیه]] {{متن قرآن|قُلْ مَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِلَّا مَنْ شَاءَ أَنْ يَتَّخِذَ إِلَى رَبِّهِ سَبِيلًا}}<ref>«بگو: برای این (پیامبری) از شما مزدی نمیخواهم جز این که هر کس بخواهد به سوی پروردگار خویش راهی پیش گیرد» سوره فرقان، آیه ۵۷.</ref> که نیاز ما و تأثیرات بسیار شگرفی که بر روی [[سعادت]] [[انسانی]] ما دارد [[واجب]] شده است.
| |
| *[[پیامبر]] فرمود: "هرگز بر من [[صلوات]] ناقص نفرستید! عرض کردند: [[صلوات]] ناقص چیست؟" فرمود: اینکه فقط بگوئید {{متن حدیث|اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّد}} و ادامه ندهید، بلکه باید بگوئید: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ}}<ref>السمهودی، جواهر العقدین، ج۲، ص۴۹؛ ینابیع المودة، ج۱، ص۳۷.</ref><ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۱۱- ۱۱۳.</ref>.
| |
| | |
| ==معنی [[صلوات بر پیغمبر]]{{صل}}==
| |
| *در [[کتاب]] [[ثواب الاعمال]] [[حضرت]] ابی الحسن{{ع}} روایتی [[نقل]] شده: "که در ضمن [[حدیثی]] که از آن جناب سؤال شد معنای [[درود]] [[خدا]] و [[درود]] [[ملائکه]] و [[درود]] [[مؤمن]] بر [[رسول خدا]]{{صل}} چیست؟ فرمود: [[درود]] [[خدا]]، [[رحمت خدا]] است، و [[درود]] [[ملائکه]]، [[تزکیه]] ایشان وی راست، و [[درود]] [[مؤمن]] دعایشان برای او است..."<ref>ثواب الأعمال، ص۱۵۶.</ref>.
| |
| *[[امام صادق]]{{ع}} فرمود: "شخصی که بر [[پیامبر]] [[صلوات]] میفرستد مفهومش آن است که من بر سر [[پیمان]] خود باقی هستم، و به "بلی" که در عالم "ذَر" به سؤال {{متن قرآن|أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ}}<ref>«آیا من پروردگارتان نیستم؟» سوره اعراف، آیه ۱۷۲.</ref> گفتهام وفا دارم"<ref>معانی الأخبار، ص۱۱۶؛ ابن طاوس، فلاح السائل، ص۱۲۰.</ref>. در ادامه، [[حدیث]] جالبی در [[بصائر الدرجات]] در مورد رعایت این [[حق]] و [[وفا]] به این [[عهد]] و [[پیمان]] آمده است: "[[خداوند]] از [[شیعیان]] ما پیمانی مثل [[پیمان]] (الست) در [[عالم ذر]] از بنی [[آدم]] گرفته است... پس هرکسی که به این [[پیمان]] [[وفا]] کند [[خداوند]] در ازای این [[وفاداری]] [[بهشت]] را به او میدهد و هرکس با ما [[بغض]] داشته باشد و [[حق]] ما را اداء نکند در [[آتش]] جاوید است"<ref>{{متن حدیث|عَن أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ:... إِنَّ اللَّهَ أَخَذَ مِنْ شِيعَتِنَا الْمِيثَاقَ كَمَا أَخَذَ عَلَى بَنِي آدَمَ حَيْثُ يَقُولُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ إِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَ أَشْهَدَهُمْ عَلى أَنْفُسِهِمْ أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ قالُوا بَلى فَمَنْ وَفَا لَنَا وَفَا اللَّهُ لَهُ بِالْجَنَّةِ وَ مَنْ أَبْغَضَنَا وَ لَمْ يُؤَدِّ إِلَيْنَا حَقَّنَا فَفِي النَّارِ خَالِدٌ مُخَلَّدٌ}}؛ محمد بن فروخ صفار، بصائر الدرجات، ج۱، ص۲۵.</ref>.
| |
| *[[معاویه بن عمار]] میگوید نزد [[امام صادق]] از برخی [[انبیاء]] یاد کردم و بر آنها [[صلوات]] فرستادم [[حضرت]] فرمود: "هنگامی که یاد یکی از [[انبیاء]] شد پس اول بر [[محمد]] و آلش، سپس بر او [[صلوات]] بفرستید و اینگونه بگویید [[صلوات بر محمد]] و آلش و بر جمیع [[انبیاء]]<ref>شیخ صدوق، الأمالی، ص۳۸۰ {{متن حدیث|صَلَّى اللَّهُ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ عَلَى جَمِيعِ الْأَنْبِيَاء}}.</ref>. این [[حدیث]] دلالت بر [[برتری اهل بیت]]{{عم}} بر تمام [[انبیا]] دارد<ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۱۳- ۱۱۴.</ref>.
| |
| | |
| ==[[آثار صلوات]]==
| |
| *[[صلوات]] بر [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و [[اهل بیت]] طاهرینش موجب محو [[گناهان]]، [[شفاعت]] [[روز قیامت]]، [[قبولی اعمال]]، [[استجابت دعا]]، [[خیر]] و [[برکت]] مجالس، [[شادی]] [[روح]] اموات، زیادی [[رزق و روزی]]، [[دفع بلا]] و [[نگرانی]] [[شیطان]] و [[خشنودی]] [[خداوند]] است. [[فرشتگان مقرب]] [[مأمور]] [[ابلاغ]] به آن [[حضرت]] هستند و این عمل خوب را در [[سفر]] و حضر و در حضور همگان و در همه زمانها و مکانها، مخصوصاً شبها و روزهای [[جمعه]]، [[اعیاد]] و وفیات و بقاع متبرکه آن هم با صدای بلند انجام دهید<ref>برای دیدن احادیث در این مورد ر.ک: بحارالأنوار، ج۹۱، ص۴۷؛ ابن طاوس، جمال الأسبوع، ص۲۳۶.</ref>.
| |
| *ما برای دوری از اطاله [[کلام]] تنها یک [[حدیث]] بیان میکنیم، [[ابن أبی حمزه]] گوید: پدرم گفت: از [[امام صادق]]{{ع}} معنی قول خدای {{متن قرآن|إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا}}<ref>«خداوند و فرشتگانش بر پیامبر درود میفرستند، ای مؤمنان! بر او درود فرستید و به شایستگی (بدو) سلام کنید» سوره احزاب، آیه ۵۶.</ref> چیست؟... گوید: عرضه داشتم: [[پاداش]] کسی که بر [[محمد]] و آلش با این تحیتها [[درود]] فرستد چیست؟ فرمود: به [[خدا]] [[سوگند]]، مانند [[پاکی]] و بیگناهی روزی که متولد گشته، از [[گناهان]] بیرون آید"<ref>معانی الأخبار، ص۳۶۸، ترجمه عبد العلی محمدی شاهرودی، ج۲، ص۲۶۱-۳۶۲.</ref>.
| |
| *همان طوری که ذکر [[صلوات]] دارای آثار است، ترک [[صلوات]] نیز دارای آثار است که برای اختصار، فقط به ذکر برخی از عناوین آنها بسنده میکنیم: زدن داغ [[شقاوت]] بر حال چنین [[انسانی]]<ref>برای دیدن احادیث ر.ک: جامع الأخبار، ص۵۹.</ref>، قبول نشدن [[نماز]] و تمام [[اعمال عبادی]]<ref>الإستبصار، ج۱، ص۳۴۳؛ تهذیب الأحکام، ج۱۵۹، ص۲ و ج۱۰۹، ص۴.</ref>، [[علامت ظهور]] صفت [[بخل]] کامل<ref>معانی الأخبار، ص۲۴۶.</ref>، [[جفاکار]]<ref>عدة الداعی، ص۴۱.</ref>، [[حسرت]] و وبال شدن مجلس ایشان<ref>مستدرک الوسائل، ج۵، ص۳۵۱.</ref>، گم کردن راه [[بهشت]]<ref>الکافی، ج۴۹۵، ص۲؛ ثواب الأعمال، ص۲۰۶.</ref>، دخول در [[جهنم]]<ref>المحاسن، ج۱، ص۹۵؛ صدوق، الأمالی، ص۵۸۰.</ref>، موجب دوری از [[خدا]]<ref>الکافی، ج۴۹۵، ۲؛ المحاسن، ج۹۵، ص۱؛ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ۹۶.</ref><ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۱۵- ۱۱۶.</ref>.
| |
| | |
| ==منابع==
| |
| * [[پرونده:1379781.jpg|22px]] [[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|'''حقوق اهل بیت''']]
| |
| | |
| ==جستارهای وابسته==
| |
| {{پرسشهای وابسته}}
| |
| {{ستون-شروع|3}}
| |
| * [[اصحاب کساء]]
| |
| * [[هدایتگر]]
| |
| * [[ولی]]
| |
| * [[خلیفه]]
| |
| * [[شاهد]] ([[شهید]])
| |
| * [[وارث]]
| |
| * [[حجت]]
| |
| * [[امت وسط]]
| |
| * [[اصطفا]]
| |
| * [[اجتبا]]
| |
| * [[امامان از اهل بیت پیامبر خاتم]]
| |
| * [[امامان دوازدهگانه]]
| |
| * [[امامت امام على]]
| |
| * [[امام حسن مجتبى]]
| |
| * [[امام حسین]]
| |
| * [[امام سجاد]]
| |
| * [[امام باقر]]
| |
| * [[امام صادق]]
| |
| * [[امام کاظم]]
| |
| * [[امام رضا]]
| |
| * [[امام جواد]]
| |
| * [[امام هادى]]
| |
| * [[امام حسن عسکری]]
| |
| * [[امام مهدى]]
| |
| {{پایان}}
| |
| {{پایان}}
| |
| | |
| ==[[:رده:آثار اهل بیت|منبعشناسی جامع اهل بیت]]==
| |
| {{فهرست اثر}}
| |
| {{ستون-شروع|3}}
| |
| * [[:رده:کتابشناسی کتابهای اهل بیت|کتابشناسی اهل بیت]]
| |
| * [[:رده:مقالهشناسی مقالههای اهل بیت|مقالهشناسی اهل بیت]]
| |
| * [[:رده:پایاننامهشناسی پایاننامههای اهل بیت|پایاننامهشناسی اهل بیت]]
| |
| {{پایان}}
| |
| {{پایان}}
| |
| | |
| ==پانویس==
| |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس2}}
| |
| | |
| [[رده:مدخل]]
| |
| [[رده:حق اهل بیت]]
| |
| [[رده:اهل بیت]]
| |
| [[رده:حق توسل]]
| |
