جز
وظیفهٔ شمارهٔ ۵
جز (جایگزینی متن - '\=\=\sمنابع\s\=\=↵\{\{منابع\}\}↵\#\s\[\[پرونده\:\s(.*)\]\]\s\[\[(.*)\]\]\،\s\[\[(.*)\]\]↵\{\{پایان\sمنابع\}\}\n↵\=\=\sپانویس\s\=\=↵\{\{پانویس\}\}\n↵\[\[رده\:(.*)\]\]↵\[\[رده\:اعلام\]\]' به '== منابع == {{منابع}} # پرونده:$1 $2، $3 {{پایان منابع}} == پانویس == {{پانویس}} رده:رجال تفسیری رده:اعلام') |
HeydariBot (بحث | مشارکتها) جز (وظیفهٔ شمارهٔ ۵) |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[ابراهیم بن عتبه در تراجم و رجال]] | پرسش مرتبط = }} | {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = [[ابراهیم بن عتبه در تراجم و رجال]] | پرسش مرتبط = }} | ||
==مقدمه== | == مقدمه == | ||
ابراهیم بن عتبه در سند ۱ [[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] به نقل از [[تفسیر عیاشی]] آمده: {{متن حدیث|و في تفسير العیاشي: عن حمدوية، عن محمد بن عيسی قال: سمعته يقول: کتب إلیه إبراهیم بن عتبه، یعنی إلی علی بن محمد{{عم}}: إن [[رأی]] سیدی و مولای أن یخبرنی عن الخمر و المیسر الآیة. فما المیسر؟ جعلت فداک! فکتب: کل ما قومر به فهو المیسر و کل مسکر [[حرام]]}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۲، ص۳۲۱ به گزارش از تفسیر العیاشی، ج۱، ص۱۰۵ - ۱۰۶، ح۳۱۱.</ref>. | ابراهیم بن عتبه در سند ۱ [[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] به نقل از [[تفسیر عیاشی]] آمده: {{متن حدیث|و في تفسير العیاشي: عن حمدوية، عن محمد بن عيسی قال: سمعته يقول: کتب إلیه إبراهیم بن عتبه، یعنی إلی علی بن محمد{{عم}}: إن [[رأی]] سیدی و مولای أن یخبرنی عن الخمر و المیسر الآیة. فما المیسر؟ جعلت فداک! فکتب: کل ما قومر به فهو المیسر و کل مسکر [[حرام]]}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۲، ص۳۲۱ به گزارش از تفسیر العیاشی، ج۱، ص۱۰۵ - ۱۰۶، ح۳۱۱.</ref>. | ||
'''یادآوری:''' در منبع اصلی یعنی تفسیر عیاشی به جای «ابراهیم بن عتبه»، «ابراهیم بن عنبسه» ثبت شده است<ref>{{عربی|حمدویه عن محمد بن عیسی قال: سمعته یقول کتب إلیه إبراهیم بن عنبسة یعنی إلی علی بن محمد{{عم}}...}}؛ (تفسیر العیاشی، ج۱، ص۱۰۵، ح۳۱۱).</ref>؛ نیز در کتب [[روایی]] دیگر، مانند [[البرهان فی تفسیر القرآن]]<ref>ر.ک: البرهان فی تفسیر القرآن، ج۱، ص۴۵۶، ح۱۱۱۹.</ref>، [[وسائل الشیعة]]<ref>ر.ک: وسائل الشیعه، ج۱۷، ص۳۲۵، ح۲۲۶۷۵.</ref>، [[تفسیر نور الثقلین]]<ref>ر.ک: تفسیر نورالثقلین، ج۱، ص۲۰۹، ح۷۸۹.</ref> و [[مستدرک الوسائل]]<ref>ر.ک: مستدرک الوسائل، ج۱۳، ص۱۱۹، ح۱۴۹۴۵.</ref> که این [[حدیث]] را از تفسیر عیاشی نقل کردهاند، نام ابراهیم بن عنبسه یاد شده است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۱ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۱ ص ۴۰۳-۴۰۴.</ref> | '''یادآوری:''' در منبع اصلی یعنی تفسیر عیاشی به جای «ابراهیم بن عتبه»، «ابراهیم بن عنبسه» ثبت شده است<ref>{{عربی|حمدویه عن محمد بن عیسی قال: سمعته یقول کتب إلیه إبراهیم بن عنبسة یعنی إلی علی بن محمد{{عم}}...}}؛ (تفسیر العیاشی، ج۱، ص۱۰۵، ح۳۱۱).</ref>؛ نیز در کتب [[روایی]] دیگر، مانند [[البرهان فی تفسیر القرآن]]<ref>ر. ک: البرهان فی تفسیر القرآن، ج۱، ص۴۵۶، ح۱۱۱۹.</ref>، [[وسائل الشیعة]]<ref>ر. ک: وسائل الشیعه، ج۱۷، ص۳۲۵، ح۲۲۶۷۵.</ref>، [[تفسیر نور الثقلین]]<ref>ر. ک: تفسیر نورالثقلین، ج۱، ص۲۰۹، ح۷۸۹.</ref> و [[مستدرک الوسائل]]<ref>ر. ک: مستدرک الوسائل، ج۱۳، ص۱۱۹، ح۱۴۹۴۵.</ref> که این [[حدیث]] را از تفسیر عیاشی نقل کردهاند، نام ابراهیم بن عنبسه یاد شده است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۱ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۱ ص ۴۰۳-۴۰۴.</ref> | ||
==تحقیق== | == تحقیق == | ||
بر اساس قرائن و شواهد، در هر دو عنوان «ابراهیم بن عنبسه» و «ابراهیم بن عتبه» تصحیف رخ داده و نام «ابراهیم بن عقبه» درست است: | بر اساس قرائن و شواهد، در هر دو عنوان «ابراهیم بن عنبسه» و «ابراهیم بن عتبه» تصحیف رخ داده و نام «ابراهیم بن عقبه» درست است: | ||
# [[شیخ طوسی]] و [[برقی]]، ابراهیم بن عقبه را در [[اصحاب امام هادی]]{{ع}} یاد کردهاند <ref>ر.ک: رجال الطوسی، ص۳۸۳، ش۵۶۳۶؛ رجال البرقی، ص۵۸.</ref> و در این سند هم ابراهیم، از آن [[حضرت]] حدیث نقل کرده است: {{عربی|... کتب إلیه إبراهیم بن عتبه، یعنی إلی علی بن محمد{{عم}}...}}. | # [[شیخ طوسی]] و [[برقی]]، ابراهیم بن عقبه را در [[اصحاب امام هادی]]{{ع}} یاد کردهاند <ref>ر. ک: رجال الطوسی، ص۳۸۳، ش۵۶۳۶؛ رجال البرقی، ص۵۸.</ref> و در این سند هم ابراهیم، از آن [[حضرت]] حدیث نقل کرده است: {{عربی|... کتب إلیه إبراهیم بن عتبه، یعنی إلی علی بن محمد{{عم}}...}}. | ||
#بررسی اسناد روایاتی که در آنها [[محمد بن عیسی]] از ابراهیم بن عقبه و ایشان از راه مکاتبه از [[امام هادی]]{{ع}} [[حدیث]] نقل کرده؛ نمونههایش: | # بررسی اسناد روایاتی که در آنها [[محمد بن عیسی]] از ابراهیم بن عقبه و ایشان از راه مکاتبه از [[امام هادی]]{{ع}} [[حدیث]] نقل کرده؛ نمونههایش: | ||
##{{متن حدیث|حَمْدَوَيْهِ، قَالَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عُقْبَةَ، قَالَ:، كَتَبْتُ إِلَيْهِ يَعْنِي أَبَا الْحَسَنِ{{ع}} جُعِلْتُ فِدَاكَ قَدْ عَرَفْتَ بُغْضَ هَذِهِ الْمَمْطُورَةِ أَ فَأَقْنُتُ عَلَيْهِمْ فِي صَلَاتِي قَالَ نَعَمْ...}}<ref>رجال الکشی (اختیار معرفة الرجال)، ص۴۶۱، ش۸۷۹.</ref>. | ##{{متن حدیث|حَمْدَوَيْهِ، قَالَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عُقْبَةَ، قَالَ:، كَتَبْتُ إِلَيْهِ يَعْنِي أَبَا الْحَسَنِ{{ع}} جُعِلْتُ فِدَاكَ قَدْ عَرَفْتَ بُغْضَ هَذِهِ الْمَمْطُورَةِ أَ فَأَقْنُتُ عَلَيْهِمْ فِي صَلَاتِي قَالَ نَعَمْ...}}<ref>رجال الکشی (اختیار معرفة الرجال)، ص۴۶۱، ش۸۷۹.</ref>. | ||
##{{متن حدیث|مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو عَلِيٍّ<ref>«أبوعلی»، کنی، محمد بن عیسی است. </ref>، قَالَ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ عُقْبَةَ، قَالَ:، كَتَبْتُ إِلَى الْعَسْكَرِيِّ{{ع}}<ref>به قرینه روایت پیشین مراد از «العسکری{{ع}}» امام دهم است؛ نه امام یازدهم.</ref>: جُعِلْتُ فِدَاكَ قَدْ عَرَفْتَ هَؤُلَاءِ الْمَمْطُورَةَ فَأَقْنُتُ عَلَيْهِمْ فِي صَلَاتِي قَالَ: نَعَمْ...}}<ref>رجال الکشی (اختیار معرفة الرجال)، ص۴۶۰، ح۸۷۵. </ref>. | ##{{متن حدیث|مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو عَلِيٍّ<ref>«أبوعلی»، کنی، محمد بن عیسی است. </ref>، قَالَ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ عُقْبَةَ، قَالَ:، كَتَبْتُ إِلَى الْعَسْكَرِيِّ{{ع}}<ref>به قرینه روایت پیشین مراد از «العسکری{{ع}}» امام دهم است؛ نه امام یازدهم.</ref>: جُعِلْتُ فِدَاكَ قَدْ عَرَفْتَ هَؤُلَاءِ الْمَمْطُورَةَ فَأَقْنُتُ عَلَيْهِمْ فِي صَلَاتِي قَالَ: نَعَمْ...}}<ref>رجال الکشی (اختیار معرفة الرجال)، ص۴۶۰، ح۸۷۵. </ref>. | ||