←حقیقت وحی
| خط ۲۴: | خط ۲۴: | ||
* میدانیم که هیچ پیامبری نبود جز اینکه از سوی خدای تعالی برایش وحی میشد و اصل نبوّت و رسالت با وحی آغاز میگشت. وحی در قرآن یک نوع تکلم و سخن گفتن خدای تعالی با انسان شمرده شده است. {{عربی|اندازه=155%|﴿{{متن قرآن|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء}}﴾}}<ref>«و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پردهای یا فرستادهای فرستد که به اذن او آنچه میخواهد وحی کند»؛ سوره شوری، آیه۵۱.</ref> | * میدانیم که هیچ پیامبری نبود جز اینکه از سوی خدای تعالی برایش وحی میشد و اصل نبوّت و رسالت با وحی آغاز میگشت. وحی در قرآن یک نوع تکلم و سخن گفتن خدای تعالی با انسان شمرده شده است. {{عربی|اندازه=155%|﴿{{متن قرآن|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء}}﴾}}<ref>«و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پردهای یا فرستادهای فرستد که به اذن او آنچه میخواهد وحی کند»؛ سوره شوری، آیه۵۱.</ref> | ||
* در آیه شریفه، وحی سخن گفتنی، در برابر سخن گفتن از پس پرده و ارسال رسل شمرده شده است. در برخی روایات هم آمده که وقتی وحی مستقیم و بیواسطه [[جبرئیل]] بود، حضرتش به حالت غشوه و بیهوشی میافتاد: {{عربی|اندازه=155%|"إِذَا کَانَ الْوَحْیُ مِنَ اللَّهِ إِلَیْهِ لَیْسَ بَیْنَهُمَا جَبْرَئِیلُ أَصَابَهُ ذَلِکَ لَثَقُلَ الْوَحْیُ مِنَ اللَّهِ وَ إِذَا کَانَ بَیْنَهُمَا جَبْرَئِیلُ لَمْ یُصِبْهُ ذَلِک"}}.<ref>«آنگاه که وحی به او از ناحیه خدا بود که بین او وخدا جبرئیل واسطه نبود به خاطر سنگینی وحی از خدا این امر به او میرسید و آنگاه که جبرئیل واسطه میشد این امر به او نمیرسید».</ref> | * در آیه شریفه، وحی سخن گفتنی، در برابر سخن گفتن از پس پرده و ارسال رسل شمرده شده است. در برخی روایات هم آمده که وقتی وحی مستقیم و بیواسطه [[جبرئیل]] بود، حضرتش به حالت غشوه و بیهوشی میافتاد: {{عربی|اندازه=155%|"إِذَا کَانَ الْوَحْیُ مِنَ اللَّهِ إِلَیْهِ لَیْسَ بَیْنَهُمَا جَبْرَئِیلُ أَصَابَهُ ذَلِکَ لَثَقُلَ الْوَحْیُ مِنَ اللَّهِ وَ إِذَا کَانَ بَیْنَهُمَا جَبْرَئِیلُ لَمْ یُصِبْهُ ذَلِک"}}.<ref>«آنگاه که وحی به او از ناحیه خدا بود که بین او وخدا جبرئیل واسطه نبود به خاطر سنگینی وحی از خدا این امر به او میرسید و آنگاه که جبرئیل واسطه میشد این امر به او نمیرسید».</ref> | ||
* پس حالت غش در صورتی پدید میآمد که خداوند متعال بیهیچواسطه و حجابی با پیامبرش سخن میگفت. و آنگاه که جبرئیل پیک وحی بود و یا از پس پرده صورت میگرفت؛ چنین حالتی برای پیامبر رخ نمیداد. در حدیث دیگر [[امام صادق]]{{ع}} میفرماید این حالت وقتی پیش میآمد که خداوند متعال بر پیامبرش تجلّی مینمود: ذَلِکَ إِذَا لَمْ یَکُنْ بَیْنَهُ وَ بَیْنَ اللَّهِ أَحَدٌ ذَاکَ إِذَا تَجَلَّی اللَّهُ لَه. (این موقعی بود که بین خدا و او هیچ کسی واسطه نبود. این آن موقعی بود که خدا به او تجلّی میکرد). | * پس حالت غش در صورتی پدید میآمد که خداوند متعال بیهیچواسطه و حجابی با پیامبرش سخن میگفت. و آنگاه که جبرئیل پیک وحی بود و یا از پس پرده صورت میگرفت؛ چنین حالتی برای پیامبر رخ نمیداد. در حدیث دیگر [[امام صادق]]{{ع}} میفرماید این حالت وقتی پیش میآمد که خداوند متعال بر پیامبرش تجلّی مینمود: {{عربی|اندازه=155%|"ذَلِکَ إِذَا لَمْ یَکُنْ بَیْنَهُ وَ بَیْنَ اللَّهِ أَحَدٌ ذَاکَ إِذَا تَجَلَّی اللَّهُ لَه"}}.<ref>(این موقعی بود که بین خدا و او هیچ کسی واسطه نبود. این آن موقعی بود که خدا به او تجلّی میکرد).</ref> | ||
* ولی در حدیثی امیر مؤمنان{{ع}} وحی را نیز از پس حجاب دانسته است. فَإنَّهُ مَا یَنْبَغِی لِبَشَرٍ أن یُکَلِّمَهُ اللهُ إلّا وَحْیَآ وَلَیْسَ بِکَائِنٍ إلّا مِنْ وَرَاءِ حِجَابٍ. (همانا هیچ بشری را نمیرسد که خدا با او سخن بگوید مگر به صورت وحی و وحی تحقّق پیدا نمیکند مگر از پشت پرده). | * ولی در حدیثی امیر مؤمنان{{ع}} وحی را نیز از پس حجاب دانسته است. {{عربی|اندازه=155%|"فَإنَّهُ مَا یَنْبَغِی لِبَشَرٍ أن یُکَلِّمَهُ اللهُ إلّا وَحْیَآ وَلَیْسَ بِکَائِنٍ إلّا مِنْ وَرَاءِ حِجَابٍ"}}.<ref>(همانا هیچ بشری را نمیرسد که خدا با او سخن بگوید مگر به صورت وحی و وحی تحقّق پیدا نمیکند مگر از پشت پرده).</ref> | ||
* حضرت در ادامه بیان فرموده که جبرئیل وحی را از اسرافیل و او نیز از فرشتهای برتر از خود دریافت میکرد؛ | * حضرت در ادامه بیان فرموده که جبرئیل وحی را از اسرافیل و او نیز از فرشتهای برتر از خود دریافت میکرد؛ اما آن فرشته از کس دیگر نمیگرفت، بلکه در دل او انداخته میشد. «فرمود: در قلب او انداخته میشود. این وحی است و آن کلام خدای تعالی است و کلام خدا به یک صورت نیست بعضی اوقات با رسولان سخن میگوید و بعضی اوقات در دلهایشان میاندازد و بعضی اوقات در خواب به آنها نشان میدهد و برخی اوقات وحی و تنزیل است که تلاوت و قرائت میشود پس آن کلام خداست».<ref>قَالَ یَقْذِفُ فِی قَلْبِهِ قَذْفاً فَهَذَا وَحْیٌ وَ هُوَ کَلَامُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ کَلَامُ اللَّهِ لَیْسَ بِنَحْوٍ وَاحِدٍ مِنْهُ مَا کَلَّمَ اللَّهُ بِهِ الرُّسُلَ وَ مِنْهُ مَا قَذَفَهُ فِی قُلُوبِهِمْ وَ مِنْهُ رُوْیَا یُرِیهَا الرُّسُلَ وَ مِنْهُ وَحْیٌ وَ تَنْزِیلٌ یُتْلَی وَ یُقْرَأُ فَهُوَ کَلَامُ اللَّه.</ref> | ||
* پس اگر چه ظاهر آیه شریفه آن است که این سه نوع تکلّم با هم | * پس اگر چه ظاهر آیه شریفه آن است که این سه نوع تکلّم با هم متفاوتاند و هر جا از پشت پرده هست، دیگر وحی و ارسال رسول نیست؛ ولی با توجّه به کلام امیرمؤمنان معلوم میشود که پشت پرده بودن قسیم آن دو تای دیگر نیست بلکه در طول آنها قرار دارد. | ||
== اقسام وحی== | == اقسام وحی== | ||