اسم الهی در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۱۶ مارس ۲۰۲۳
جز
جایگزینی متن - 'شهید اول' به 'شهید اول'
جز (جایگزینی متن - '|22px]] 22px پژوهشکده تحقیقات اسلامی، [[فرهنگ شیعه')
جز (جایگزینی متن - 'شهید اول' به 'شهید اول')
خط ۴۷: خط ۴۷:
# [[اشاعره]] معتقد به توقیفی بودن اسماء اللّه شده اند<ref>شرح المقاصد، ج۴، ص۳۴۵؛ شرح المواقف، ج۸، ص۲۱۰؛ شرح الاسماء الحسنی، ص۳۶</ref>.
# [[اشاعره]] معتقد به توقیفی بودن اسماء اللّه شده اند<ref>شرح المقاصد، ج۴، ص۳۴۵؛ شرح المواقف، ج۸، ص۲۱۰؛ شرح الاسماء الحسنی، ص۳۶</ref>.
# گروهی مانند غزالی بین اسم و صفت قائل به تفصیل گردیده، در صفت توقیفیت را قبول ندارد و لکن در اسم پذیرفته است<ref>شرح الاسماء الحسنی، ص۳۶</ref>.
# گروهی مانند غزالی بین اسم و صفت قائل به تفصیل گردیده، در صفت توقیفیت را قبول ندارد و لکن در اسم پذیرفته است<ref>شرح الاسماء الحسنی، ص۳۶</ref>.
شاید به جهت عدم [[دلایل عقلی]] و [[نقلی]] کافی بسیاری از بزرگان [[شیعه]] مانند [[خواجه نصیرالدین طوسی]] در تجرید الاعتقاد؛ [[ابن بابویه]] در رساله [[اعتقادات]]؛ [[شهید]] اول در رساله اعتقادات و همچنین شیخ [[بهائی]] در رساله اعتقادات از توقیفی بودن [[اسمای الهی]] بحث نکرده‌اند، در عین حال [[ابوالفتوح رازی]] با [[استدلال]] به [[آیه]] ۱۸۰ [[سوره اعراف]] قائل به توقیفی بودن [[اسماء]] [[اللّه]] است <ref>روض الجنان، ج۹، ص۲۵</ref>.
شاید به جهت عدم [[دلایل عقلی]] و [[نقلی]] کافی بسیاری از بزرگان [[شیعه]] مانند [[خواجه نصیرالدین طوسی]] در تجرید الاعتقاد؛ [[ابن بابویه]] در رساله [[اعتقادات]]؛ [[شهید اول]] در رساله اعتقادات و همچنین شیخ [[بهائی]] در رساله اعتقادات از توقیفی بودن [[اسمای الهی]] بحث نکرده‌اند، در عین حال [[ابوالفتوح رازی]] با [[استدلال]] به [[آیه]] ۱۸۰ [[سوره اعراف]] قائل به توقیفی بودن [[اسماء]] [[اللّه]] است <ref>روض الجنان، ج۹، ص۲۵</ref>.


عرفای [[اسلامی]] نوعی دیگر از اسماء اللّه را تحت عنوان اسمای مستأثره مطرح کرده‌اند، اما [[متکلمان]] به این عنوان اشاره نکرده‌اند. واژه مستأثره برگرفته از دعای [[پیامبر عظیم الشأن اسلام]] است که فرمود: اللهم إنّی أسئلک لکلّ اسم هو لک سمّیت به نفسک، أوأنزلت فی کتابک، أو علمته أحداً من عبادک أو استأثرت به فی [[علم]] غیبک<ref>مکارم الاخلاق، ص۲۵۱</ref>. مقصود از اسمای مستأثره از دیدگاه عرفا آن نوع از اسماء اللّه است که وقوف و دسترسی بر آنها برای هیچ کس میسر نمی‌باشد. به قول آنها این گونه اسماء اللّه مکنون در [[علم غیب]] وجوداند و داخل در حیطه اسم اول و اسم باطنند] اشاره به آیه: {{متن قرآن|هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ}}<ref>«او، آغاز و انجام و آشکار و نهان است و به هر چیزی داناست» سوره حدید، آیه ۳.</ref> و چون داخل در اسم باطنند هرگز ظاهر نمی‌گردند<ref>شرح مقدمه قیصری، ص۲۶۹؛ مشارق الدراری، ص۵۰۱؛ مصباح الانس، ص۴۷</ref>.
عرفای [[اسلامی]] نوعی دیگر از اسماء اللّه را تحت عنوان اسمای مستأثره مطرح کرده‌اند، اما [[متکلمان]] به این عنوان اشاره نکرده‌اند. واژه مستأثره برگرفته از دعای [[پیامبر عظیم الشأن اسلام]] است که فرمود: اللهم إنّی أسئلک لکلّ اسم هو لک سمّیت به نفسک، أوأنزلت فی کتابک، أو علمته أحداً من عبادک أو استأثرت به فی [[علم]] غیبک<ref>مکارم الاخلاق، ص۲۵۱</ref>. مقصود از اسمای مستأثره از دیدگاه عرفا آن نوع از اسماء اللّه است که وقوف و دسترسی بر آنها برای هیچ کس میسر نمی‌باشد. به قول آنها این گونه اسماء اللّه مکنون در [[علم غیب]] وجوداند و داخل در حیطه اسم اول و اسم باطنند] اشاره به آیه: {{متن قرآن|هُوَ الْأَوَّلُ وَالْآخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُ}}<ref>«او، آغاز و انجام و آشکار و نهان است و به هر چیزی داناست» سوره حدید، آیه ۳.</ref> و چون داخل در اسم باطنند هرگز ظاهر نمی‌گردند<ref>شرح مقدمه قیصری، ص۲۶۹؛ مشارق الدراری، ص۵۰۱؛ مصباح الانس، ص۴۷</ref>.
۲۲۷٬۵۰۵

ویرایش