محصب: تفاوت میان نسخه‌ها

۵٬۳۹۲ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۴
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== جایی است بین مکه و منا - که به منا نزدیکتر است - و آن، بطحاء مکه و خیف بنی کنانه به شمار می‌رود.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> حدش را برخی از جیحو...» ایجاد کرد)
 
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۸: خط ۸:
==مقدمه==
==مقدمه==
جایی است بین [[مکه]] و [[منا]] - که به منا نزدیکتر است - و آن، بطحاء مکه و [[خیف]] [[بنی کنانه]] به شمار می‌رود.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> حدش را برخی از [[جیحون]] تا منا و بعضی دیگر بین شعب [[عمرو]] تا شعب بنی کنانه گفته،<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> دلیل [[نامگذاری]]«محصب» به این نام را، وجود سنگریزه در این مکان دانسته‌اند.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> محصب را همچنین محل [[رمی]] جمره گفته‌اند.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> ضمن آنکه برخی از [[جغرافی‌دانان]] معاصر نیز، محصب را مکانی بین منا تا منحنی برشمرده، منحنی را مرز محصب و [[ابطح]] دانسته‌اند. آنان در ادامه در ترسیم دقیق‌تر این موضع چنین عنوان کرده‌اند که فرد با خروج از منا، نخست به محصب وارد شده و سپس با ادامه مسیر، با تنگ شدن مسیر دره بین دو بر آمدگی، از این به بعد این دره نام «منحنی» به خود می‌گیرد.<ref>[[عاتق بن غيث بلادی|بلادی، عاتق بن غيث]]، [[معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة (کتاب)|معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة]] ص۲۸۳.</ref>
جایی است بین [[مکه]] و [[منا]] - که به منا نزدیکتر است - و آن، بطحاء مکه و [[خیف]] [[بنی کنانه]] به شمار می‌رود.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> حدش را برخی از [[جیحون]] تا منا و بعضی دیگر بین شعب [[عمرو]] تا شعب بنی کنانه گفته،<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> دلیل [[نامگذاری]]«محصب» به این نام را، وجود سنگریزه در این مکان دانسته‌اند.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> محصب را همچنین محل [[رمی]] جمره گفته‌اند.<ref>یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۶۲.</ref> ضمن آنکه برخی از [[جغرافی‌دانان]] معاصر نیز، محصب را مکانی بین منا تا منحنی برشمرده، منحنی را مرز محصب و [[ابطح]] دانسته‌اند. آنان در ادامه در ترسیم دقیق‌تر این موضع چنین عنوان کرده‌اند که فرد با خروج از منا، نخست به محصب وارد شده و سپس با ادامه مسیر، با تنگ شدن مسیر دره بین دو بر آمدگی، از این به بعد این دره نام «منحنی» به خود می‌گیرد.<ref>[[عاتق بن غيث بلادی|بلادی، عاتق بن غيث]]، [[معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة (کتاب)|معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة]] ص۲۸۳.</ref>
==محصَّب==
منطقه «محصَّب»<ref>شفاء الغرام، ج۱، ص۵۷۸، لغت نامه دهخدا می‌نویسد: محصب شعبی است ما بین مکه و منی که به سوی ابطح می‌رود. در مورد وجه تسمیه این مکان نیز می‌گوید: این مکان سنگ‌ریزه دارد و برخی معتقدند به این مناسبت است که آنجا محل رمی جمره است.</ref> در راه [[حرم]] به [[منا]] (در طریق [[مسجدالحرام]]) از پل [[حجون]] تا جایی که اکنون [[شهرداری]] [[مکه]] واقع شده یعنی «امانة العاصمة المقدسة» قرار دارد، به عبارتی از میدان معابده تا پل حجون.
[[رسول خدا]]{{صل}} در بازگشت از منا به همراه [[مسلمانان]] در این منطقه توقف کرده است. درباره حدود این منطقه اقوال مختلفی وجود دارد<ref>اخبار مکه، فاکهی، ج۴، ص۷۲ و ۷۳.</ref> با این [[حال]] تعریف فوق نسبتاً دقیق است.
دلیل [[انتخاب]] محصب برای [[نزول]] رسول خدا{{صل}} آن بود که این منطقه جایی بود که زمانی [[قریشیان]] قراردادی بر ضد آن حضرت در آنجا امضاء کردند. رسول خدا{{صل}} فرمود:
{{متن حدیث|اذا قدمنا مكة إن شاء تعالى نزلنا بالخيف الذي تحالفوا علينا فيه}}<ref>اخبار مکه، فاکهی، ج۲، ص۱۶۲.</ref>.
ما مخصوصاً پس از ورود به مکه، در آنجا که «[[خیف]] [[بنی کنانه]]» است، فرود خواهیم آمد.
در این محل مسجدالاجابة قرار دارد<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۱۱۷ - ۱۱۲.</ref>. [[مسجد]] دیگری هم وجود دارد که هیچ اشاره‌ای به [[نماز خواندن]] رسول خدا{{صل}} در آنجا نشده. اکنون کتیبه‌ای بر در آن است که بازسازی آن را در [[عهد]] [[ملک]] [[عبدالعزیز]] در سال ۱۳۶۲ ه ق نشان می‌دهد. این مسجد روبه‌روی «[[ریع]] ذاخر» در این سوی خیابان و در کنار قصر السقاف قرار دارد. گویا این همان مسجدی است که در آن بر جنازه [[ابوجعفر منصور]] [[خلیفه عباسی]] بعد از مردنش در مکه [[نماز]] خوانده شده است<ref>اخبار مکه، فاکهی، ج۴، ص۷۵.</ref>. منصور در [[قبرستان]] معلاة یا حجون [[دفن]] شده و [[قبر]] او هنوز هم مشخص است.
در انتهای [[حی]] جُمیّزه، (محله پشت قبرستان معلاة، همان محله‌ای که اکنون مدخل ورودی قبرستان در ابتدای آن می‌شود)، محله [[جعفریه]] قرار دارد که گویا به نام [[ابوجعفر منصور]] است. یکی از [[زائران]] با سابقه اظهار می‌کرد: سی سال پیش، در این محل خانه‌ای بود به نام [[خانه امام]] [[جعفر صادق]]{{ع}} که همراه برخی از مطوفین به آنجا رفته است. روزی همراه ایشان به آنجا رفتیم، اما یافتن و [[شناسایی]] آن محل برایش ممکن نبود. درباره حدود «معلاة» و «مسفله»، «فاکهی» و «[[ازرقی]]» توضیحاتی را آورده‌اند. در حدود معلاة از دار [[جعفر بن محمد]]، بدون هیچ‌گونه توضیحی یاد شده است. محتمل است که این [[خانه]]، خانه [[جعفر بن محمد بن سلیمان]] [[امیر مکه]] باشد، نه خانه [[امام صادق]]{{ع}} و یا حتی خانه منسوب به ابوجعفر منصور<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، رسول جعفریان، ص۱۶۹.</ref>. محصب نام یکی از کوه‌های [[مکه]] نیز می‌باشد. همچنین محصب یا «حصاب» جایی است در [[منی]] (میان مکه و منی) جای سنگریزه انداختن به منی است و همچنین [[سنت]] است که [[حاجی]] وقتی از منی آید در [[مسجد]] حصباء (که محل [[نزول]] [[رسول خدا]]{{صل}} بوده است) قدری به پشت [[استراحت]] کند و سپس به سوی مکه برود؛ زیرا در عام الفتح، حضرت محل نزول خود را در محصب قرار دادند و [[نماز ظهر]] و عصر و [[مغرب]] و عشاء را در محصب به جای آوردند و قدری کوتاه به پشت خوابیدند و استراحت کردند. وجه [[تسمیه]] آن یا از جهت وجود حصا (ریگ‌های ریز و [[خرد]] آنجا) است، یا به مناسبت [[رمی]] جمرات (پرتاب سنگریزه به جمرات) است.<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۸۳۹.</ref>.


== منابع ==
== منابع ==
{{منابع}}
{{منابع}}
# [[پرونده:IM010527.jpg|22px]] [[عاتق بن غيث بلادی|بلادی، عاتق بن غيث]]، [[معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة (کتاب)|'''معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة''']]
# [[پرونده:IM010527.jpg|22px]] [[عاتق بن غيث بلادی|بلادی، عاتق بن غيث]]، [[معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة (کتاب)|'''معجم المعالم الجغرافیة فی السیرة النبویة''']]
# [[پرونده:IM010703.jpg|22px]] [[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|'''محمدنامه''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
۸۰٬۱۲۹

ویرایش