اختلاس در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۳٬۳۲۸ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۳
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اختلاس | عنوان مدخل = اختلاس | مداخل مرتبط = اختلاس در قرآن - اختلاس در فقه سیاسی | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== جامعه سالم در سایه عدالت هدف سعادت را تحقق می‌‌بخشد؛ هرگونه اختلال در مسیر تحقق این هدف به معنای...» ایجاد کرد)
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
 
خط ۳۲: خط ۳۲:


==[[اختلاس]]، [[خیانت]] در امانت و مسئولیت==
==[[اختلاس]]، [[خیانت]] در امانت و مسئولیت==
در قوانین [[جمهوری اسلامی]] برای اختلاس دو معنای [[عام و خاص]] بیان شده است. اختلاس در مفهوم عام و کلی، نوعی خیانت در امانت مأمورین [[دولت]] نسبت به [[اموال دولتی]] می‌‌باشد؛ اما اختلاس به معنی اخص آن، همان تعدیات مامورین دولتی نسبت به [[اموال دولت]] است که برحسب [[وظیفه]] به آنان سپرده شده باشد.
اگر [[اموال دولت]] را شخصی غیر از [[کارمند دولت]] برداشت و تصاحب نماید [[جرم]] [[اختلاس]] تحقق پیدا نمی‌کند و ممکن است تحت عنوان [[سرقت]] یا [[کلاهبرداری]] و یا عناوین دیگر قابل تعقیب باشد.
 
در ماده ۵قانون مرتکبین [[ارتشاء]] و [[اختلاس]] و [[کلاهبرداری]] مصوب ۲۸/۶/۱۳۶۴ [[مجلس شورای اسلامی]] و [[تأیید]] ۱۵/۹/۱۳۶۷ [[مجمع تشخیص مصلحت نظام]] مقرر می‌‌دارد، هر یک از [[کارمندان]] و کارکنان ادارات و سازمانها یا شوراها و یا شهرداریها و مؤسسات و شرکتهای دولتی یا وابسته به [[دولت]] و نهادهای انقلابی و [[دیوان]] محاسبات… وجوه یا مطالبات یا حواله‌ها، سهام و [[اسناد]] و اوراق بهادار و سایر [[اموال]] متعلق به هر یک از سازمانها و مؤسسات فوق الذکر و یا اشخاص را که بر حسب وظیفه به آنها سپرده شده، به نفع خود یا دیگری برداشت و تصاحب نماید، مختلس محسوب می‌‌گردد. ([[قانون]] تشدید [[مجازات]] مرتکبین اختلاس و ارتشاء مجمع تشخیص مصلحت نظام)
 
خصوصیات مهم و بارز اختلاس که از این قانون به دست می‌‌آید، عبارت است از:
#مرتکب [[جرم]] اختلاس می‌‌بایستی از کارمندان و کارکنان دولت باشد یعنی اگر غیر از [[کارمند دولت]] باشد جرم اختلاس تحقق پیدا نمی‌کند؛
#موضوع جرم اختلاس باید شامل وجوه و مطالبات و سهام و اوراق بهادار متعلق به هر یک از سازمانها باشد یعنی اگر وجوه غیردولتی باشد اختلاس تحقق پیدا نمی‌کند؛
#سپرده شدن اموال یا اشیاء به کارمند دولت؛ به این صورت که اموال و اشیاء به کارمند دولت سپرده شده و در [[اختیار]] او باشد. بنابراین اگر کارمندی اموال یا وجوه سپرده شده را از دست کارمند دیگر ربوده و یا [[تصرف]] نماید، عمل وی اختلاس نبوده، بلکه ممکن است از مصادیق [[سرقت]] باشد، یا عنوان [[کیفری]] دیگری داشته باشد؛ همچنین اگر عمل ارتکابی ناشی از وظیفه رسمی دولتی نباشد مثل اینکه وجوه یا اموال به طور موقت از طرف کارمند موظف به دیگری سپرده شده باشد و او آنها را به نفع خود برداشت و تصاحب نماید، در این صورت نیز اختلاس تحقق پیدا نمی‌کند، بلکه تحت عنوان [[خیانت]] درامانت قابل تعقیب خواهد بود.
 
مثال دیگر: اگر [[اموال دولت]] را شخصی غیر از [[کارمند دولت]] برداشت و تصاحب نماید [[جرم]] [[اختلاس]] تحقق پیدا نمی‌کند و ممکن است تحت عنوان [[سرقت]] یا [[کلاهبرداری]] و یا عناوین دیگر قابل تعقیب باشد.


از نظر [[اسلام]]، [[امانت]] فراتر از امانت‌های عادی مانند سپرده شدن [[مالی]] به دیگر<ref>آل عمران، آیات ۷۵و ۷۶</ref> و [[مسئولیت]] کلان [[اجتماعی]] و [[مدیریتی]]<ref>یوسف، آیه۵۵؛ قصص، آیه۲۶</ref> شامل امانت‌های [[الهی]] چون امانت [[خلافت الهی]]<ref>احزاب، آیات۷۲و ۷۳</ref> و امانت [[امامت]]<ref>نساء، آیه۵۸</ref> می‌‌شود. [[خداوند]] از [[انسان‌ها]] می‌‌خواهد که مسئولیت خویش را در قبال هرگونه امانت به [[حکم عقل]] و عقلاء و [[شریعت]] عمل کرده و در آن [[خیانت]] نکنند.<ref>نساء، آیه۵۸ و آیات دیگر</ref>
از نظر [[اسلام]]، [[امانت]] فراتر از امانت‌های عادی مانند سپرده شدن [[مالی]] به دیگر<ref>آل عمران، آیات ۷۵و ۷۶</ref> و [[مسئولیت]] کلان [[اجتماعی]] و [[مدیریتی]]<ref>یوسف، آیه۵۵؛ قصص، آیه۲۶</ref> شامل امانت‌های [[الهی]] چون امانت [[خلافت الهی]]<ref>احزاب، آیات۷۲و ۷۳</ref> و امانت [[امامت]]<ref>نساء، آیه۵۸</ref> می‌‌شود. [[خداوند]] از [[انسان‌ها]] می‌‌خواهد که مسئولیت خویش را در قبال هرگونه امانت به [[حکم عقل]] و عقلاء و [[شریعت]] عمل کرده و در آن [[خیانت]] نکنند.<ref>نساء، آیه۵۸ و آیات دیگر</ref>
۲۲۴٬۹۹۹

ویرایش