علم شأنی در حدیث: تفاوت میان نسخه‌ها

کسانی که قائل به [[علم اشائی]] و ارادی [[معصوم]] هستند به برخی از [[روایات]] [[استدلال]] کرده‌اند و مضمون آنها این است، [[اهل بیت]] {{ع}} هر گاه بخواهند، [[خداوند]] آنان را [[آگاه]] می‏‌سازد،<ref>ر. ک. نصیری، محمد حسین، گسترۀ علم امام از دیدگاه آیات و روایات، صفحه؟؟ ؟</ref> اما اگر [[مصلحت]] در ندانستن چیزی باشد کاری نمی‌کنند که آن را بدانند.<ref>ر. ک. مصباح یزدی، محمد تقی، شرح دعای ۴۵ صحیفۀ سجادیه، وبگاه آیت الله مصباح</ref> در [[اصول کافی]] بابی وجود دارد با عنوان:<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۱، ص۲۵۸</ref> {{متن حدیث|بابُ أنَّ الأئِمَةَ إِذَا شَاءُوا أَنْ یَعْلَمُوا عُلِّمُوا}}<ref>ر. ک. مصباح یزدی، محمد تقی، شرح دعای ۴۵ صحیفۀ سجادیه، وبگاه آیت الله مصباح؛ سبحانی، سیدمحمدجعفر، منابع علم امامان شیعه، ص۸۰؛ مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص۸۹</ref> سه [[روایت]] مختلف از [[امام صادق]] {{ع}}<ref>هر سه روایت در: کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۱، ص۲۵۸</ref> وارد شده که فرمودند: "[[امام]] هر گاه بخواهد می‌داند و یا هر وقت بخواهد خداوند آگاهش می‌کند": {{متن حدیث|إِنَّ الْإِمامَ إِذَا شَاءَ أَنْ یَعْلَمَ عُلِّم}}، {{متن حدیث|إِنَّ الْإِمَامَ إِذَا شَاءَ أَنْ يَعْلَمَ أُعْلِم}} و {{متن حدیث|إِذَا أَرَادَ الْإِمَامُ أَنْ یَعْلَمَ شَیْئاً أَعْلَمَهُ اللَّهُ ذَلِكَ}}؛<ref>ر. ک. نصیری، محمد حسین، گسترۀ علم امام از دیدگاه آیات و روایات، صفحه؟؟ ؟؛ سبحانی، سیدمحمدجعفر، منابع علم امامان شیعه، ص۸۰؛ مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص۸۹؛ وکیلی، محمدحسن، علم غیب امام، فصلنامه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام.</ref> این روایات [[علم امام]] را منوط بر [[تعلیم الهی]] کرده‌اند.<ref>ر. ک. نصیری، محمد حسین، گسترۀ علم امام از دیدگاه آیات و روایات.</ref>

برخی از [[روایات]] هم دال بر فعلی بودن [[علم امام]] هستند مانند روایاتی که می‌‌فرماید:<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ۱، ص۲۶۱</ref> {{متن حدیث|عِلْمَ مَا یَکُونُ وَ مَا هُوَ کَائِنٌ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَهُ}} نزد [[امام]] است.<ref>ر. ک. مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص۸۹</ref> [[مفضل بن عمر]] [[نقل]] می‌‌کند، [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند:<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ج ۱، ص۱۲۴</ref> «[[خداوند]] [[واجب]] می‌کند [[طاعت]] [[عبدی]] را بر [[بندگان]] و بعد از آن [[بنده]] می‌پوشاند [[خبر آسمان]] را؟ نه به [[خدا]] قسم خداوند [[کریم]] و رحیم‌تر از آن است که واجب کند [[اطاعت]] عبدی را بعد از آن بپوشاند خبر آسمان و [[صبح و شام]] را».<ref>ر. ک. مطهری، منصف علی، علم ائمه از نظر عقل و نقل، ص۸۹</ref>.