سیره تربیتی معصوم: تفاوت میان نسخه‌ها

۴٬۳۰۱ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۵ مهٔ ۲۰۲۴
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۱۰۴: خط ۱۰۴:
از [[امام صادق]]{{ع}} [[روایت]] شده است که فرمود: {{متن حدیث|لَمَّا تُوُفِّيَتْ فَاطِمَةُ{{س}} كَانَ عَلِيٌّ{{ع}} يَزُورُ قَبْرَها فِي كُلِّ يَوْمٍ}}<ref>الفصول المهمه، ص۱۴۰.</ref>؛ «چون [[فاطمه زهرا]]{{س}} وفات کرد، علی{{ع}} هر [[روز]] [[قبر]] او را [[زیارت]] می‌کرد» زیارت [[مزار]] گذشتگان یک نوع [[تجدید عهد]] با آنهاست که [[انسان]] را به یاد رفتگان می‌اندازد و خاطرات آنها را در [[ذهن]] زنده می‌کند. افزون بر آن، آثار [[تربیتی]] فراوانی نیز به همراه دارد؛ [[آدمی]] را به [[یاد مرگ]] و [[عالم قبر]] و [[قیامت]] می‌اندازد، [[محبت دنیا]] را از [[دل]] بیرون می‌سازد، [[یاد خدا]] را در [[قلب]] زنده می‌کند و زمینه‌ای فراهم می‌آورد تا انسان به [[فکر]] رفتن از [[دنیا]] و [[آمادگی]] برای [[جهان]] پس از [[مرگ]] باشد. رفتن به مزار [[همسر]] نیز این خصوصیات را دارد که خاطرات دوره [[معاشرت]] را دوباره در ذهن پدید می‌آورد، باعث می‌شود تا برای همسرش [[طلب آمرزش]] کند و [[غفران الهی]] را برایش بخواهد. این [[رفتار]] در [[سیره معصومین]]{{عم}} هم به روشنی [[مشاهده]] می‌شود که آن بزرگواران به مزار همسر خود می‌رفتند و برایش [[دعا]] می‌کردند.
از [[امام صادق]]{{ع}} [[روایت]] شده است که فرمود: {{متن حدیث|لَمَّا تُوُفِّيَتْ فَاطِمَةُ{{س}} كَانَ عَلِيٌّ{{ع}} يَزُورُ قَبْرَها فِي كُلِّ يَوْمٍ}}<ref>الفصول المهمه، ص۱۴۰.</ref>؛ «چون [[فاطمه زهرا]]{{س}} وفات کرد، علی{{ع}} هر [[روز]] [[قبر]] او را [[زیارت]] می‌کرد» زیارت [[مزار]] گذشتگان یک نوع [[تجدید عهد]] با آنهاست که [[انسان]] را به یاد رفتگان می‌اندازد و خاطرات آنها را در [[ذهن]] زنده می‌کند. افزون بر آن، آثار [[تربیتی]] فراوانی نیز به همراه دارد؛ [[آدمی]] را به [[یاد مرگ]] و [[عالم قبر]] و [[قیامت]] می‌اندازد، [[محبت دنیا]] را از [[دل]] بیرون می‌سازد، [[یاد خدا]] را در [[قلب]] زنده می‌کند و زمینه‌ای فراهم می‌آورد تا انسان به [[فکر]] رفتن از [[دنیا]] و [[آمادگی]] برای [[جهان]] پس از [[مرگ]] باشد. رفتن به مزار [[همسر]] نیز این خصوصیات را دارد که خاطرات دوره [[معاشرت]] را دوباره در ذهن پدید می‌آورد، باعث می‌شود تا برای همسرش [[طلب آمرزش]] کند و [[غفران الهی]] را برایش بخواهد. این [[رفتار]] در [[سیره معصومین]]{{عم}} هم به روشنی [[مشاهده]] می‌شود که آن بزرگواران به مزار همسر خود می‌رفتند و برایش [[دعا]] می‌کردند.
دعا برای [[آمرزش]] رفتگان، از [[مستحبات]] [[دین اسلام]] است که در متون [[اسلامی]] بدان تأکید ویژه شده است. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} هر وقت به یاد همسرش، [[خدیجه]]{{س}} می‌افتاد، برای او [[طلب]] [[استغفار]] می‌کرد. [[عایشه]] نقل کرده است: هرگاه [[پیامبر]]{{صل}} به یاد خدیجه می‌افتاد، از [[مدح]] و استغفار بر او خسته نمی‌شد<ref>الفصول المهمه، ص۱۴۲.</ref>.<ref>[[محمد احسانی|احسانی، محمد]]، [[سیره اخلاقی و تربیتی معصومین (کتاب)|سیره اخلاقی و تربیتی معصومین]]، ص ۱۴۹.</ref>.
دعا برای [[آمرزش]] رفتگان، از [[مستحبات]] [[دین اسلام]] است که در متون [[اسلامی]] بدان تأکید ویژه شده است. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} هر وقت به یاد همسرش، [[خدیجه]]{{س}} می‌افتاد، برای او [[طلب]] [[استغفار]] می‌کرد. [[عایشه]] نقل کرده است: هرگاه [[پیامبر]]{{صل}} به یاد خدیجه می‌افتاد، از [[مدح]] و استغفار بر او خسته نمی‌شد<ref>الفصول المهمه، ص۱۴۲.</ref>.<ref>[[محمد احسانی|احسانی، محمد]]، [[سیره اخلاقی و تربیتی معصومین (کتاب)|سیره اخلاقی و تربیتی معصومین]]، ص ۱۴۹.</ref>.
==منابع [[سیره تربیتی]]==
برای گردآوری سیره‌های [[تربیتی]] [[پیامبر]]{{صل}} و [[اهل بیت]]{{عم}} لازم است به منابع [[سیره]] مراجعه شود. این منابع به شرح ذیل‌اند:
#'''[[قرآن کریم]]''': قرآن کریم گاه مطالبی به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} نسبت داده یا برخی از ویژگی‌های آن حضرت را یادآور شده است که می‌توان از آنها به سیره آن حضرت پی برد. البته استفاده از [[قرآن]] در این جهت تنها به پیامبر{{صل}} اختصاص دارد؛ چه، قرآن در مورد [[ائمه]] مستقیماً به ویژگی‌هایی تصریح نکرده است؛ ولی شاید بتوان گفت حتی در مورد سیره آنان نیز می‌توان از قرآن استفاده کرد؛ زیرا برخی [[آیات]]، طبق [[ادله]] معتبر، در خصوص ائمه{{عم}} نازل شده است. مانند؛ {{متن قرآن|مِنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللَّهَ عَلَيْهِ...}}<ref>«از مؤمنان، کسانی هستند که به پیمانی که با خداوند بستند وفا کردند.».. سوره احزاب، آیه ۲۳.</ref>. [[حجیت]] و اعتبار قرآن نیز مسلّم است؛ چون اولاً [[اعجاز قرآن]]، اتکای آن را به [[وحی]] [[اثبات]] می‌کند و ثانیاً به [[تواتر]] به ما رسیده است و ادله [[عدم تحریف قرآن]] نیز اعتبار آن را روشن‌تر می‌سازد. در باب دلالت قرآن نیز باید توجه داشت که گرچه در مواردی دلالت قرآن [[متشابه]] است، ولی دلالت [[ظواهر]] و [[محکمات]] آن تردیدناپذیر است و آیاتی که ویژگی‌ها و [[سیره پیامبر]]{{صل}} و [[مؤمنان]] را بیان می‌کند در بیشتر موارد از محکمات است و تردیدی در دلالت آنها نیست. بنابراین، با استفاده از قرآن می‌توان به بخشی از سیره پیامبر{{صل}} در امر [[تربیت]] دست یافت.
#'''خبر''': یکی دیگر از منابع و راه‌های اثبات گزاره‌های [[دینی]] و از جمله [[سیره معصومان]]{{عم}}، [[اخبار]] و احادیثی است که در کتاب‌های [[روایی]] وارد شده است. واضح است که صرف خبر و [[حدیث]] منقول، اعتبار و [[ارزش]] ندارد، اما در وضعیت ویژه و با شاخص‌ها و معیارهای خاص می‌تواند اعتبار و حجیت بیابد. مانند [[خبر متواتر]]، [[خبر واحد ثقه]]، یا [[خبر واحد]] دارای قرائن [[صدق]].
#'''[[تاریخ]]''': یکی دیگر از منابع دریافت سیره، مراجعه به متون و [[منابع تاریخی]] -و نه [[حدیثی]]- است. با استفاده از [[تاریخ]] می‌توان [[سیره معصوم]]{{عم}} را به دست آورد. کتاب‌های [[سیره]] و تاریخ، بسیاری از [[رفتارها]] و ویژگی‌های [[رفتاری]] [[معصومان]]{{عم}} را گزارش کرده‌اند که در [[منابع روایی]] نیامده است. کتاب‌های تاریخ و سیره گرچه از نظر [[حجیت]]، [[حکم]] تازه‌ای ندارند و [[قواعد]] و شروط اعتبار آنها همان قواعد حجیت خبر، و مشمول بحث‌های گذشته است، ولی به خصوص در امور [[اخلاقی]]، [[تربیتی]] و رفتاری معصومان{{عم}} با توجه به ملاک‌های حجیت خبر می‌توان از آنها استفاده برد و [[سیره معصومان]]{{عم}} را [[اثبات]] کرد.<ref>[[سید علی حسینی‌زاده|حسینی‌زاده]] و [[محمد داوودی|داوودی]]، [[سیره تربیتی پیامبر و اهل بیت (کتاب)|سیره تربیتی پیامبر و اهل بیت]]، ص ۲۸.</ref>.


== منابع ==
== منابع ==
۸۰٬۳۹۳

ویرایش