کیسانیه در معارف مهدویت: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۷: خط ۷:


== [[کیسانیه]] در موعودنامه ==
== [[کیسانیه]] در موعودنامه ==
* نام فرقه‌ای است که در نیمه دوم قرن اول هجری در میان [[شیعیان]] پیدا شد و در حدود یک قرن ادامه یافت و سپس به‌طور کلی منقرض گردید. این گروه به [[امامت]] جناب "[[محمد حنفیه]]" [[معتقد]] بودند و او را پس از [[امیر مؤمنان]]، [[امام حسن]] و [[امام حسین]] {{عم}}، [[چهارمین امام]] می‌پنداشتند. وی دقیقا بر [[قیام]] برادرانش واقف بود و هرگز به ناحق [[دعوی امامت]] نکرد. پس از [[ارتحال]] [[محمد حنفیه]]، [[فرقه]] [[کیسانیه]] به فرقه‌های مختلف منشعب شدند:
* نام فرقه‌ای است که در نیمه دوم [[قرن اول هجری]] در میان [[شیعیان]] پیدا شد و در حدود یک [[قرن]] ادامه یافت و سپس به‌طور کلی منقرض گردید. این گروه به [[امامت]] جناب "[[محمد حنفیه]]" [[معتقد]] بودند و او را پس از [[امیر مؤمنان]]، [[امام حسن]] و [[امام حسین]]{{عم}}، [[چهارمین امام]] می‌پنداشتند. وی دقیقا بر [[قیام]] برادرانش واقف بود و هرگز به ناحق [[دعوی امامت]] نکرد. پس از [[ارتحال]] محمد حنفیه، [[فرقه کیسانیه]] به فرقه‌های مختلف منشعب شدند:
# '''سراجیه''': [[اصحاب]] "[[حسان بن سراج]]" هستند که معتقدند، [[محمد حنفیه]] [[وفات]] کرده و در [[کوه رضوی]] مدفون است؛ ولی روزی [[رجعت]] کرده و [[جهان]] را پر از [[عدل و داد]] می‌کند.
# '''سراجیه''': [[اصحاب]] "[[حسان بن سراج]]" هستند که معتقدند، محمد حنفیه [[وفات]] کرده و در [[کوه رضوی]] مدفون است؛ ولی روزی [[رجعت]] کرده و [[جهان]] را پر از [[عدل و داد]] می‌کند.
# '''[[کرنبیه]]''': [[اصحاب]] "[[ابن کرنب]]" هستند که معتقدند [[محمد حنفیه]] زنده است و در [[کوه رضوی]] اقامت دارد. او [[ظهور]] می‌کند و [[جهان]] را پر از [[عدل و داد]] خواهد کرد، آن‌چنان‌که پر از [[جور]] و [[ستم]] شده است. البته در بیشتر منابع آنها را "کربیّه" یا "کریبیّه" یاد کرده‌اند.
# '''کرنبیه''': اصحاب "ابن کرنب" هستند که معتقدند محمد حنفیه زنده است و در کوه رضوی اقامت دارد. او ظهور می‌کند و جهان را پر از عدل و داد خواهد کرد، آن‌چنان‌که پر از [[جور]] و [[ستم]] شده است. البته در بیشتر منابع آنها را "کربیّه" یا "کریبیّه" یاد کرده‌اند.
# '''[[هاشمیه]]''': [[اصحاب]] "[[ابو هاشم عبدالله]]" هستند که پس از [[محمد حنفیه]] به [[امامت]] پسرش "[[عبدالله]]" [[معتقد]] شدند. هاشمیه نیز پس از فوت [[ابوهاشم]] به گروهک‌های مختلفی چون: مختاریه، حارثیه، روندیه، [[بیانیه]] و غیر آنها منشعب شدند<ref>نجم الثاقب، باب چهارم:</ref>.
# '''هاشمیه''': اصحاب "[[ابو هاشم]] عبدالله" هستند که پس از محمد حنفیه به امامت پسرش "عبدالله" معتقد شدند. هاشمیه نیز پس از فوت [[ابوهاشم]] به گروهک‌های مختلفی چون: مختاریه، حارثیه، روندیه، [[بیانیه]] و غیر آنها منشعب شدند<ref>نجم الثاقب، باب چهارم:</ref>.
* [[اکثریت]] [[قاطع]] "[[کیسانیه]]" معتقدند که "[[محمد حنفیه]]" نمرده است، بلکه در [[کوه رضوی]] مخفی شده، پس از یک دوران استتار سرانجام [[ظهور]] کرده، [[جهان]] را پر از [[عدل و داد]] می‌کند. آنها معتقدند که "[[محمد حنفیه]]" همان [[مهدی موعود]] است و از [[مکه]] معظمه [[ظهور]] خواهد کرد<ref>المقالات و الفرق، ص ۲۶.</ref>. آنها می‌گویند: هر روز بامدادان و شامگاهان، اشترانی به [[خدمت]] [[محمد حنفیه]] می‌آیند و ایشان از شیر و گوشت آنها استفاده می‌کند<ref>فرق الشیعه، ص ۲۹.</ref>. در مورد نامگذاری این [[فرقه]] به "کیسانیّه" نظرهای مختلفی است:
* [[اکثریت]] [[قاطع]] "کیسانیه" معتقدند که "محمد حنفیه" نمرده است، بلکه در کوه رضوی مخفی شده، پس از یک دوران [[استتار]] سرانجام ظهور کرده، جهان را پر از عدل و داد می‌کند. آنها معتقدند که "محمد حنفیه" همان [[مهدی موعود]] است و از [[مکه معظمه]] ظهور خواهد کرد<ref>المقالات و الفرق، ص۲۶.</ref>. آنها می‌گویند: هر [[روز]] بامدادان و شامگاهان، اشترانی به [[خدمت]] محمد حنفیه می‌آیند و ایشان از شیر و گوشت آنها استفاده می‌کند<ref>فرق الشیعه، ص۲۹.</ref>. در مورد نامگذاری این [[فرقه]] به "[[کیسانیّه]]" نظرهای مختلفی است:
# کیسان، [[لقب]] مختار (بنیانگذار این [[فرقه]]) بوده است.
# [[کیسان]]، [[لقب]] مختار (بنیانگذار این فرقه) بوده است.
# کیسان، نام [[رئیس]] شرطه (پلیس) مختار بود.
# کیسان، نام [[رئیس شرطه]] (پلیس) مختار بود.
# کیسان، نام یکی از غلامان [[امیر مؤمنان]] {{ع}} بود که مختار را به [[خونخواهی]] [[امام حسین]] {{ع}} [[تشویق]] نمود.  
# [[کیسان]]، نام یکی از [[غلامان]] [[امیر مؤمنان]]{{ع}} بود که مختار را به [[خونخواهی امام حسین]]{{ع}} [[تشویق]] نمود.  
* در میان اقوال، قول دوم را معتبر دانسته‌اند<ref>با دعای ندبه در پگاه جمعه، علی اکبر مهدی‌پور، ص ۹۳.</ref>. درباره [[کیسانیه]] و رد [[اعتقادات]] آنها، بزرگانی از قدمای [[علماء]]، چون: [[شیخ صدوق]] در "[[کمال الدین]]"، [[شیخ مفید]] در "العیون و [[المحاسن]]"، [[سید مرتضی]] [[علم الهدی]] در "الفصول المختاره"، [[شیخ طوسی]] در "[[الغیبة]]" و ده‌ها تن از شخصیت‌های برجسته [[جهان تشیع]]، در طول قرون به تفصیل سخن گفته‌اند<ref>با دعای ندبه در پگاه جمعه، علی اکبر مهدی‌پور، ص ۱۰۸.</ref><ref>[[مجتبی تونه‌ای|مجتبی تونه‌ای]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۹۸.</ref>.
* در میان اقوال، قول دوم را معتبر دانسته‌اند<ref>با دعای ندبه در پگاه جمعه، علی اکبر مهدی‌پور، ص۹۳.</ref>. درباره [[کیسانیه]] و رد [[اعتقادات]] آنها، بزرگانی از قدمای [[علماء]]، چون: [[شیخ صدوق]] در "[[کمال الدین]]"، [[شیخ مفید]] در "العیون و [[المحاسن]]"، [[سید مرتضی علم الهدی]] در "الفصول المختاره"، [[شیخ طوسی]] در "[[الغیبة]]" و ده‌ها تن از شخصیت‌های برجسته [[جهان تشیع]]، در طول قرون به تفصیل سخن گفته‌اند<ref>با دعای ندبه در پگاه جمعه، علی اکبر مهدی‌پور، ص۱۰۸.</ref><ref>[[مجتبی تونه‌ای|مجتبی تونه‌ای]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۹۸.</ref>.


== [[کیسانیه]] در فرهنگ‌نامه [[مهدویت]] ==
== [[کیسانیه]] در فرهنگ‌نامه [[مهدویت]] ==
۱۳۳٬۷۶۳

ویرایش