غدیر خم در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

[[آیات قرآنی]] که قبل و بعد از خطابه [[غدیر]] بر [[نبی اکرم]] {{صل}} نازل شده است ـ که از آن به [[آیات]] [[الغدیر]] تعبیر می‌شود ـ [[شاهد]] است بر اینکه مراد [[پیامبر]] [[ابلاغ]] امر [[جانشینی]] است نه [[ابلاغ]] [[وظیفه]] [[محبت]]<ref>[[عبدالمجید زهادت|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)|معارف و عقاید ۵ ج۱]].</ref>.

'''ارتباط این [[آیه]] با قبل و بعد:''' برخی گفته‌اند: سیاق [[آیات]] قبل و بعد، که درباره [[اهل کتاب]] است، تناسبی با مسأله [[امامت]] و [[خلافت]] ندارد، این دوگانگی با [[بلاغت]] و [[فصاحت قرآن]] سازگار نیست.<ref>تفسیر المنار، ج ۶، ص ۴۶۶.</ref> پاسخ: [[آیات قرآن]] تدریجاً و به مناسبت‌های مختلف نازل شده است، به همین [[دلیل]] دیده می‌شود که یک [[سوره]] درباره مسائل مختلفی سخن می‌گوید، بخشی از آن درباره یک حادثه [[تاریخی]] است بخشی دیگر درباره حکمی از [[احکام]] [[شریعت اسلامی]] است، بخشی با [[منافقان]] سخن می‌گوید و بخشی [[مؤمنان]] را مخاطب قرار می‌دهد. [[دلیل]] این تنوّع محتوای [[سوره]] همان است که گفته شد: [[قرآن]] تدریجاً و بر حسب نیازها و ضرورت‌ها و در وقایع مختلف نازل شده است و هرگز به شکل یک کتاب کلاسیک نیست که موضوع واحدی را، که از پیش تعیین شده، دنبال کند<ref>آیات ولایت در قرآن، ص ۴۹. </ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)|معارف و عقاید ۵ ج۱]] ص </ref>

پاسخ: اوّلاً اگر [[آیات]] بر طبق [[تاریخ]] [[نزول]] جمع‌آوری شده بود جای این ایراد بود. ثانیاً ممکن است قرار دادن [[آیه]] مربوط به [[غدیر]] در لابه‌لای [[احکام]] مربوط به غذاهای [[حلال و حرام]] برای محافظت از [[تحریف]] و حذف و تغییر بوده باشد. حوادثی که در آخرین ساعات [[عمر]] [[پیامبر]] {{صل}} واقع شد و [[مخالفت]] صریحی که از طرف بعضی افراد برای [[نوشتن]] وصیت‌نامه از طرف [[پیامبر]] {{صل}} به عمل آمد- تا آنجا که حتی [[پیامبر]] {{صل}} را متهم به [[هذیان]] و [[بیماری]] وگفتن سخنان ناموزون کردند<ref>ر.ک: صحیح بخاری، ج۱، ص ۳۷ و، ج ۵، ص ۱۳۸ و، ج ۸، ص ۱۶۱ و مسند احمد، ج ۱، ص ۳۲۵ و شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ج ۱۱، ص ۴۹ و السقیفه، ص ۸۶ و نامه‌ای که نانوشته ماند تحلیلی درباره حدیث قلم و دوات.</ref>. [[شاهد]] گویایی است بر اینکه بعضی از افراد حساسیت خاصی در مسأله [[خلافت]] و [[جانشینی پیامبر]] {{صل}} داشتند و برای [[انکار]] آن حد و مرزی قائل نبودند. چنین شرایطی ایجاب می‌کرد که برای حفظ اسناد مربوط به [[خلافت]] و رساندن آن به دست آیندگان چنین پیش‌بینی‌هایی بشود و یا مطالب دیگری که حساسیت برانگیز نباشد آمیخته گردد که کمتر جلب توجه [[مخالفان]] سر سخت را کند<ref>تفسیر نمونه، ج ۴، ص ۲۷۰.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)|معارف و عقاید ۵ ج۱]] ص </ref>

[[آیات]] دیگری در [[قرآن کریم]] [[شاهد]] بر [[ماجرای غدیر]] و اعلام [[وصایت]] و [[جانشینی]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است از جمله [[آیه]] {{متن قرآن|سَأَلَ سَائِلٌ بِعَذَابٍ وَاقِعٍ}}<ref>«خواهنده‌ای عذابی رخ‌دهنده را خواست» سوره معارج، آیه ۱.</ref> وآیه {{متن قرآن|وَإِذْ قَالُوا اللَّهُمَّ إِنْ كَانَ هَذَا هُوَ الْحَقَّ مِنْ عِنْدِكَ فَأَمْطِرْ عَلَيْنَا حِجَارَةً مِنَ السَّمَاءِ أَوِ ائْتِنَا بِعَذَابٍ أَلِيمٍ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که گفتند: بار خداوندا! اگر این (آیات) که از سوی توست راستین است بر ما از آسمان سنگ ببار یا بر (سر) ما عذابی دردناک بیاور» سوره انفال، آیه ۳۲.</ref> در [[شأن نزول]] این [[آیه]] گفته‌اند: نعمان بن حارث قهری-که از [[منافقان]] بود- [[خدمت]] [[پیامبر]] {{صل}} آمد و گفت: به ما گفتی [[شهادت به توحید]] و نفی [[بت‌ها]] بدهیم و [[گواهی]] به [[رسالت]] تو بدهیم و [[گواهی]] به [[رسالت]] تو بدهیم و [[دستور]] به [[جهاد]] و [[حج]] و [[روزه]] و [[نماز]] و [[زکات]] دادی همه را پذیرفتیم، ولی به این [[قناعت]] نکردی و [[علی]] را [[خلیفه]] کردی آیا این سخن از تو است یا دستوری از طرف خداست؟ [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: به خدای که جز او معبودی نیست از [[ناحیه]] خداست، نعمان برگشت در حالی که می‌گفت: خداوندا اگر این سخن از [[ناحیه]] تو است بارانی از سنگ از [[آسمان]] بفرست چیزی نگذشت که سنگی بر او سقوط کرد و کشته شد<ref>منهاج الکرامة فی معرفة الإمامة، ص ۱۱۸ و آیات الغدیر، ص ۲۸۶ و پیام قرآن، ج ۹، ص ۱۸۶ و آیات ولایت در قرآن، ص ۴۵.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)|معارف و عقاید ۵ ج۱]] ص </ref>