قدس در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

قدس در قرآن (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۲۹ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۳۲

۸٬۳۵۱ بایت اضافه‌شده ، ‏۲۹ ژانویهٔ ۲۰۲۵

←‏منابع

دیداریویکی‌متن

Jaafari

مدیران

۸۰٬۱۲۹

ویرایش

@@ خط ۹۷: / خط ۹۷: @@
 به هر حال [[سرزمین فلسطین]] در [[آیات قرآنی]] سرزمینی [[مقدس]] و مبارک است. البته در [[آیات قرآن]] گستره بیش تری از [[فلسطین]] امروزی به عنوان سرزمین مبارک یاد شده است که می‌‌‌‌توان گفت شامل [[شامات]] (فلسطین، [[اردن]]، [[سوریه]] و لبنان) می‌‌‌‌شود.
 سرزمین فلسطین به نام‌های [[نیک]] دیگری نیز [[ستایش]] شده است. در [[آیه]] ۹۳ [[سوره یونس]] از آن به نام جایگاه [[صدق]] و [[راستی]] و در آیه ۵۰ [[سوره مؤمنون]] به سرزمین بلند و والا مقامی که از [[امنیت]] و آب فراوان بهره مند است یاد و [[ستوده]] شده است. <ref>[[خلیل منصوری|منصوری، خلیل]]، [[قدس در نگاه قرآن (مقاله)|قدس در نگاه قرآن]]</ref>
+==[[ارزش]] و جایگاه [[قدس]]==
+[[سرزمین فلسطین]] و قدس به جهاتی در نزد همه [[شرایع]] ابراهیمی از ارزش و جایگاه بالا و [[مقام]] عالی برخوردار می‌‌‌‌باشد. همه [[پیروان]] هر یک از سه [[شریعت]] ابراهیمی ([[اسلام]] و [[یهود]] و [[مسیحیت]]) [[تقدس]] آن را معتبر دانسته و از [[قداست]] آن یاد و [[دفاع]] می‌‌‌‌کنند. <ref>الموسوعه الفلسطینیه ج۳، ص۵۱۰ ذیل مدخل قدس.</ref>
+آثار و بناهای [[دینی]] فراوانی در این [[سرزمین]] برای هر یک از پیروان این سه شریعت [[توحید]] آسمانی وجود دارد که می‌‌‌‌توان به [[دیوار]] [[ندبه]] برای [[یهودیان]]، کلیسای [[قیامت]] برای [[مسیحیان]] و [[مسجدالاقصی]] برای [[مسلمانان]] یاد کرد.<ref>دایره المعارف تشیع، ج۳، ص۵۵۸</ref>
+چنان که گفته شد قداست سرزمین اختصاص به [[شهر قدس]] نداشته بلکه همه سرزمین فلسطین از چنین قداستی برخوردار می‌‌‌‌باشد. این مطلب را [[روایات]] نیز [[تأیید]] می‌‌‌‌کند؛ زیرا در بیان قداست [[فلسطین]] روایاتی وارد شده که اختصاص به شهر قدس و جایی که مسجدالاقصی قرار گرفته ندارد. از جمله علل می‌‌‌‌توان به قداست شهرالخلیل به عنوان مکان کوچ و [[هجرت]] [[حضرت ابراهیم]]{{ع}} و نیز [[محل دفن]] آن حضرت اشاره کرد.<ref>التحریر و الننویر، ج۱۲، ص۱۶۲</ref>
+آن سرزمین به جهاتی چند [[مقدس]] و [[مبارک]] گفته شده است که از آن جمله به جهت [[فراوانی آب]] و سرزمین حاصل خیز<ref>، تفسیر قرطبی، ج۶، ص۸۳</ref> گهواره [[شرایع آسمانی]] و [[توحیدی]]<ref>مجمع البیان، ج۳، ص۲۷۶</ref> و [[مسکن]] [[صالحان]] و [[پیامبران]]<ref>بحارالانوار، ج۱۳، ص۱۷۷</ref> از مهم‌ترین [[دلایل]] این [[ستایش]] بیان شده است.
+بنابراین این قداست و مبارک بودن به دو جهت مادی و [[معنوی]] مورد تأیید و گزارش قرار گرفته است. البته می‌‌‌‌بایست علت معنوی را بر علل دیگری ترجیح داد؛ زیرا [[رسالت]] پیامبران و [[دعوت]] [[مردمان]] به توحید که از این سرزمین آغاز شده اصل اساسی در [[تبرک]] سرزمین می‌‌‌‌بایست برشمرد؛ چون همین مسأله رسالت پیامبران است که زمینه‌ساز [[برکت]] و خیر فراوان بر مردمان شده است. هر چند که دیگر وجوه نیز می‌‌‌‌تواند خود از [[برکات]] همین [[نعمت]] عظیم باشد؛ چه این که [[قرآن]] [[هدایت]] بشری و عمل به [[آموزه‌های وحیانی]] را از علل [[نزول]] [[برکات]] زمینی و آسمانی برشمرده است. با توجه به [[آیه]] ۸ [[سوره نمل]] و نیز [[سیاق آیه]] ۳ [[سوره قصص]] می‌‌‌‌توان گفت که علت اصلی [[تبرک]] سرزمینی همین مسأله [[توحید]] و [[پرسش]] [[خدای یگانه]] و عمل به دستورهای وی بوده باشد؛ زیرا در یک [[نظام اعتقادی]] [[توحیدی]]، [[تقدس]] و تبریک سرزمینی و یا مکان و یا زمانی در بیشتر موارد به سبب رخدادهای مهم [[دینی]] است که در آنها روی داد و یا مناسکی است که می‌‌‌‌بایست در آن [[زمان]] و یا مکان به جا آورده شود که از آن جمله می‌‌‌‌توان به مسئله تبرک [[سحر]] و [[ماه رمضان]] و [[ذی الحجه]] و [[سرزمین مکه]] و [[عرفات]] و [[منی]] یاد کرد.<ref>المیزان، ج۱۴، ص۱۳۷</ref>
+[[مبارک]] خواندن [[خانه خدا]]<ref>{{متن قرآن|إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍۢ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِى بِبَكَّةَ مُبَارَكًۭا وَهُدًۭى لِّلْعَـٰلَمِينَ}} «بی‌گمان نخستین خانه‌ای که برای (عبادت) مردم (بنا) نهاده شد همان است که در مکّه است، خجسته و رهنمون برای جهانیان» سوره آلعمران، آیه ۹۶.</ref> و یا قرآن<ref>انعام، آیات ۹و ۱۵۵</ref> و یا اطراف [[مسجدالاقصی]]<ref>اسراء، آیه۱</ref> و یا [[شب قدر]]<ref>{{متن قرآن|إِنَّآ أَنزَلْنَـٰهُ فِى لَيْلَةٍۢ مُّبَـٰرَكَةٍ إِنَّا كُنَّا مُنذِرِينَ}} «که ما آن را در شبی خجسته فرو فرستادیم، بی‌گمان ما بیم‌دهنده بودیم» سوره دخان، آیه ۳.</ref> از سوی [[خدا]] نیز بر همین اساس و [[موازین]] می‌‌‌‌باشد.
+به هر حال در تمام [[منابع اسلامی]] و [[یهودی]] [[قداست]] اختصاصی به [[آبادی]] [[قدس]] و [[اورشلیم]] نداشته بلکه شامل همه [[فلسطین]] است. البته [[اختلاف]] نظرهایی در تعیین حدود [[سرزمین مقدس]] وجود دارد. محدوده این سرزمین مقدس بر پایه باورهایی یهودی متغیر است و این [[تغییر]] به دوره‌های گوناگونی برمی گردد که [[یهودیان]] بر مناطقی چیره بوده و یا آن را از دست می‌‌‌‌دادند. از این رو معیار در قداست به وجود [[دولت یهودی]] و [[چیرگی]] آنان بستگی می‌‌‌‌یابد که همواره در دوره‌های مختلف متغیر بوده است.<ref>قاموس کتاب، مقدس ص۶۸۵</ref>
+با توجه به باورهای تورانی [[یهودیان]] درباره مرزهای [[دولت موعود]] می‌‌‌‌توان گفت که مرزهای آن برای یهودیان مشخص است<ref>کتاب مقدس، عدد۳۴.</ref> که در برخی از [[تفاسیر]] [[اسلامی]] نیز این محدوده بازتاب یافته است.<ref>التحریر و التنویر، ج۶، ص۱۶۲</ref>
+با این همه در [[بینش]] و نگرش بیشتری [[مفسران]] و [[مورخان]] اسلامی که [[قداست]] [[سرزمین فلسطین]] را فراتر از جریان [[مالکیت]] [[بنی اسرائیل]] بر آن می‌‌‌‌نگرند، با توجه به [[آیات]] گوناگون [[قرآن]] نظریات متعددی درباره حدود آن ارایه داده‌اند که می‌‌‌‌توان آنها را به سه دسته سرتاسر [[سرزمین شام]]؛ از [[مصر]] تا [[فرات]]؛ بخش‌هایی از [[شام]] (سرزمین فلسطین) دسته‌بندی کرد.
+با این همه قداست از آن سرزمین فلسطین است که شامل [[صحرای سینا]] و سرزمین فلسطین کنونی و بخشی از [[اردن]] و لبنان و [[سوریه]] را شامل می‌‌‌‌شود. به نظر می‌‌‌‌رسد که تسری قداست آن به پیرامون به مناسبت‌های گوناگونی است که برای [[پیامبران]] ابراهیمی رخ داده است. از این رو قداست را به همه [[سرزمین]] و منطقه [[شامات]] تسری داده‌اند که مهد پیامبران و محل ظهور و گسترش [[ادیان توحیدی]] و [[الهی]] بوده است.<ref>تفسیر نمونه، ج۴، ص۲۳۷ و نیز، ج۱۲، ص۳۱۳.</ref><ref>[[خلیل منصوری|منصوری، خلیل]]، [[قدس در نگاه قرآن (مقاله)|قدس در نگاه قرآن]]</ref>
 == منابع ==