اموال خصوصی امامان: تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۱۸ فوریهٔ ۲۰۲۵
خط ۳۹: خط ۳۹:
[[خطیب بغدادی]] می‌نویسد: [[حسین بن علی]]{{ع}} چهار فرسخ در چهار فرسخ از زمین [[خراج]] را خرید<ref>{{عربی|... و اشترى الحسين بريدين من ارض الخراج}}؛ تاریخ بغداد او مدنیه السلام، بیروت، دارالکت العلمیه، ج۱، ص۱۸.</ref>.
[[خطیب بغدادی]] می‌نویسد: [[حسین بن علی]]{{ع}} چهار فرسخ در چهار فرسخ از زمین [[خراج]] را خرید<ref>{{عربی|... و اشترى الحسين بريدين من ارض الخراج}}؛ تاریخ بغداد او مدنیه السلام، بیروت، دارالکت العلمیه، ج۱، ص۱۸.</ref>.


سؤالی که در اینجا به[ذهن می‌رسد این است که: چگونه [[امام حسن]] و امام حسین{{عم}} زمین خراج را خریدند، در حالی که این گونه [[زمین‌ها]] متعلق به عموم [[مسلمانان]] بود؟
سؤالی که در اینجا به ذهن می‌رسد این است که: چگونه [[امام حسن]] و امام حسین{{عم}} زمین خراج را خریدند، در حالی که این گونه [[زمین‌ها]] متعلق به عموم [[مسلمانان]] بود؟


پاسخ: در این جا دو احتمال وجود دارد؛ احتمال اول این که آن دو [[بزرگوار]]، [[حق]] اولویت [[زمین]] [[خراج]] را خریده‌اند. دوم این که: این [[زمین‌ها]] وقتی فتح شد، موات بود که جزء [[انفال]] بوده است، و بعد [[مسلمانی]] آن را احیا کرده و مالک شده و [[امام]]{{ع}} زمین را از او خریده است. علاوه بر این، این گونه [[اراضی]]؛ «زمین‌های خراج» را در اصطلاح [[فقها]] [[مفتوح العنوه]] می‌گویند که [[اختیار]] آن با امام است. همان‌گونه که در روایتی می‌خوانیم: ابوربیع شامی می‌گوید: [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: زمین‌های [[عراق]] را خریداری نکن، مگر آنها که در دست کسانی است که با آنها قرار خراج بسته شده (چه [[مسلمان]] و چه [[ذمی]] مانند اراضی [[خیبر]])؛ زیرا اینها به [[شمشیر]] [[مسلمین]] فتح شده و جزء [[بیت‌المال]] مسلمین است که همیشه اختیار آن با امام است<ref>{{عربی|روي عن أبي الربيع الشامي عن ابي عبد الله{{ع}} قال: لا تشتر من اراضي أهل السواد شيئا إلا من كانت له ذمة فانما هي فيء للمسلمين}}؛ من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۱۵۲، حدیث ۴ از باب ۷۲؛ احیاء الموات و الارضین، الطوسی، ابی جعفر محمد بن الحسن بن علی، تهذیب الاحکام، تصحیح علی اکبر غفاری، تهران، نشر صدوق، ط ١، ١۴١٨ هـ، ج۷، ص١۴٧؛ الطباطبایی آیة الله السید علی، ریاض المسائل فی بیان الاحکام بالدلائل، تحقیق دار الهادی، ط ١، ١۴١۴ هـ، ۱۹۹۳م، ج۴، ص۶٨۵؛ الشهید الصدر، السید محمد باقر، اقتصادنا، بیروت، لبنان، دار الکتاب اللبنانی، ط ۱۳۹۸ هـ، ۱۹۷۷م، ص۳۹۶. ادله الملکیه العامه و ظواهرها، حدیث ۲ با اندک تفاوت. منظور از اراضی عراق در عرف آن زمان قسمت‌های آباد عراق بوده که به دست مجاهدین فتح شده بود و مسلمانان به آنها - ارض السواد می‌گفتند؛ زیرا وقتی برای اشاعه دعوت از منطقه خشک و بی‌آب و علف جزیره العرب به اطراف عالم پراکنده شدند و به عراق رسیدند سبزی و طراوت فراوان به اندازه‌ای توجه‌شان را جلب کرد که آنجا را ارض السواد نامیدند چون آنها به سبز و سیاه هر دو سیاه می‌گفتند. الشهید الصدر، السید محمد باقر، اقتصادنا، ص۳۹۶.</ref>.<ref>[[نورالله علیدوست خراسانی|علیدوست خراسانی، نورالله]]، [[منابع مالی اهل بیت (کتاب)|منابع مالی اهل بیت]]، ص ۸۸.</ref>
پاسخ: در این جا دو احتمال وجود دارد؛ احتمال اول این که آن دو [[بزرگوار]]، [[حق]] اولویت [[زمین]] [[خراج]] را خریده‌اند. دوم این که: این [[زمین‌ها]] وقتی فتح شد، موات بود که جزء [[انفال]] بوده است، و بعد [[مسلمانی]] آن را احیا کرده و مالک شده و [[امام]]{{ع}} زمین را از او خریده است. علاوه بر این، این گونه [[اراضی]]؛ «زمین‌های خراج» را در اصطلاح [[فقها]] [[مفتوح العنوه]] می‌گویند که [[اختیار]] آن با امام است. همان‌گونه که در روایتی می‌خوانیم: ابوربیع شامی می‌گوید: [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: زمین‌های [[عراق]] را خریداری نکن، مگر آنها که در دست کسانی است که با آنها قرار خراج بسته شده (چه [[مسلمان]] و چه [[ذمی]] مانند اراضی [[خیبر]])؛ زیرا اینها به [[شمشیر]] [[مسلمین]] فتح شده و جزء [[بیت‌المال]] مسلمین است که همیشه اختیار آن با امام است<ref>{{عربی|روي عن أبي الربيع الشامي عن ابي عبد الله{{ع}} قال: لا تشتر من اراضي أهل السواد شيئا إلا من كانت له ذمة فانما هي فيء للمسلمين}}؛ من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۱۵۲، حدیث ۴ از باب ۷۲؛ احیاء الموات و الارضین، الطوسی، ابی جعفر محمد بن الحسن بن علی، تهذیب الاحکام، تصحیح علی اکبر غفاری، تهران، نشر صدوق، ط ١، ١۴١٨ هـ، ج۷، ص١۴٧؛ الطباطبایی آیة الله السید علی، ریاض المسائل فی بیان الاحکام بالدلائل، تحقیق دار الهادی، ط ١، ١۴١۴ هـ، ۱۹۹۳م، ج۴، ص۶٨۵؛ الشهید الصدر، السید محمد باقر، اقتصادنا، بیروت، لبنان، دار الکتاب اللبنانی، ط ۱۳۹۸ هـ، ۱۹۷۷م، ص۳۹۶. ادله الملکیه العامه و ظواهرها، حدیث ۲ با اندک تفاوت. منظور از اراضی عراق در عرف آن زمان قسمت‌های آباد عراق بوده که به دست مجاهدین فتح شده بود و مسلمانان به آنها - ارض السواد می‌گفتند؛ زیرا وقتی برای اشاعه دعوت از منطقه خشک و بی‌آب و علف جزیره العرب به اطراف عالم پراکنده شدند و به عراق رسیدند سبزی و طراوت فراوان به اندازه‌ای توجه‌شان را جلب کرد که آنجا را ارض السواد نامیدند چون آنها به سبز و سیاه هر دو سیاه می‌گفتند. الشهید الصدر، السید محمد باقر، اقتصادنا، ص۳۹۶.</ref>.<ref>[[نورالله علیدوست خراسانی|علیدوست خراسانی، نورالله]]، [[منابع مالی اهل بیت (کتاب)|منابع مالی اهل بیت]]، ص ۸۸.</ref>
۱۳۴٬۰۷۰

ویرایش