جدل: تفاوت میان نسخه‌ها

{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[جدل در قرآن]] | پرسش مرتبط  = }}

جدل در اصطلاح استفاده از [[استدلال]] غیر برهانی مانند مشهورات و مسلمات در [[مناظره]] با مخالف و رقیب به منظور [[اثبات]] مدعای خود یا نقد مدعا و [[شبهه]] رقیب است<ref>جرجانی، التعریفات، ص٣٣.</ref>. این روش در کنار [[برهان]] مورد استفاده قرار می‌گیرد که به دو قسم تقسیم می‌شود. قسم صحیح آن استفاده از مواد صحیح (مسلمات و مشهورات) و قسم [[باطل]] آن استفاده از مواد [[کذب]] و مغلطه در استدلال است که در [[قرآن]] از قسم اول به «[[جدال احسن]]» تعبیر شده است.

جدل در کنار روش [[عقلی]] و برهانی نیز فی الجمله پذیرفته شده است، اما باید دقت شود که آن نه از روشگان اصلی، بلکه روش فرعی و ثانوی است که [[متکلم]] نه در [[مقام]] تبیین و تقریر [[دین]] و آموزه‌های آن، بلکه در مقام مناظره و [[مجادله]] با رقیب و پاسخ وی به جدل [[متوسل]] می‌شود. ترتیب فوق از [[آیه]] پیشین نیز [[استنباط]] می‌شود که در آن نخست راه [[دعوت]] به سوی [[خدا]] راه [[حکمت]] و [[موعظه]]، سپس [[جدال]] به عنوان راهکار آخر بیان شده است.