وحی در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۱۱۲ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۴ مهٔ ۲۰۲۵
خط ۳۶۰: خط ۳۶۰:
== پیام‌های مهم [[وحی]] به پیامبر و [[پیامبران]] ==
== پیام‌های مهم [[وحی]] به پیامبر و [[پیامبران]] ==
مهم‌ترین [[پیام]] وحی [[دعوت به توحید]] و [[مبارزه]] با انواع [[شرک]] است. این خطر حتی شامل پیامبران هم می‌شود.
مهم‌ترین [[پیام]] وحی [[دعوت به توحید]] و [[مبارزه]] با انواع [[شرک]] است. این خطر حتی شامل پیامبران هم می‌شود.
#{{متن قرآن|وَلَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و به تو و به پیشینیان تو وحی شده است که اگر شرک بورزی بی‌گمان کردارت از میان خواهد رفت و بی‌شک از زیانکاران خواهی بود» سوره زمر، آیه ۶۵.</ref>[[توحید]] و [[پرهیز]] از شرک از [[مشترکات]] وحی به پیامبر و همه [[پیامبران الهی]] و پیامی مهم برای آنان: {{متن قرآن|وَلَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}.
#{{متن قرآن|وَلَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و به تو و به پیشینیان تو وحی شده است که اگر شرک بورزی بی‌گمان کردارت از میان خواهد رفت و بی‌شک از زیانکاران خواهی بود» سوره زمر، آیه ۶۵.</ref>[[توحید]] و پرهیز از شرک از [[مشترکات]] وحی به پیامبر و همه [[پیامبران الهی]] و پیامی مهم برای آنان: {{متن قرآن|وَلَقَدْ أُوحِيَ إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ لَئِنْ أَشْرَكْتَ لَيَحْبَطَنَّ عَمَلُكَ وَلَتَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}.
#{{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ وَوَيْلٌ لِلْمُشْرِكِينَ}}<ref>«بگو: من تنها بشری همانند شمایم، به من وحی می‌شود که خدای شما خدایی یگانه است پس به او رو آورید و از او [[آمرزش]] بخواهید و وای بر [[مشرکان]]!» [[سوره فصلت]]، [[آیه]] ۶.</ref>. '''نکته''': [[وحی]] بر بشری نازل شده و [[پیام]] مهم آیه تأکید بر [[بشر بودن پیامبر]] است {{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا}} این [[آیه شریفه]] - به طوری که از [[سیاق]] برمی‌آید - در [[مقام]] [[پاسخ گویی]] از این سخن ایشان است که گفتند: {{متن قرآن|قُلُوبُنَا فِي أَكِنَّةٍ مِمَّا تَدْعُونَا إِلَيْهِ}}<ref>«و گفتند: دل‌هامان برای آنچه ما را بدان فرا می‌خوانی در پوشش‌هاست» سوره فصلت، آیه ۵.</ref> و حاصل جواب این است که: ای [[پیامبر]] به ایشان بگو من بشری هستم مانند شما که در بین شما [[معاشرت]] می‌کنم، آن طور که خود شما با یکدیگر معاشرت می‌کنید و با شما سخن می‌گویم، آن‌طور که خود شما با یکدیگر گفتگو می‌کنید، پس من جنس دیگری مخالف جنس شما از قبیل [[فرشته]] نیستم، تا بین من و شما حایل و حجابی باشد و یا سخنم به گوش شما نرسد و یا کلامم به دل‌های شما وارد نشود. تنها تفاوت من با شما این است که به من وحی می‌شود و آن‌چه من به شما می‌گویم و شما را به سوی آن [[دعوت]] می‌نمایم، وحیی است که به من می‌شود و آن این است که [[معبود]] شما آن معبودی که سزاوار [[پرستش]] باشد یکی است، نه [[آلهه]] متفرق و گوناگون. {{متن قرآن|فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ}} یعنی حال که به جز یک [[اله]] [[بی‌شریک]] وجود ندارد، پس به [[توحید]] او [[قیام]] کنید، و شرکا را از او [[نفی]] نمایید و از او نسبت به [[شرک]] و گناهانی که تاکنون مرتکب شده‌اید [[طلب مغفرت]] نمایید<ref>ترجمه تفسیر المیزان، ج۱۷، ص۵۴۸.</ref>.
#{{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ وَوَيْلٌ لِلْمُشْرِكِينَ}}<ref>«بگو: من تنها بشری همانند شمایم، به من وحی می‌شود که خدای شما خدایی یگانه است پس به او رو آورید و از او [[آمرزش]] بخواهید و وای بر [[مشرکان]]!» [[سوره فصلت]]، [[آیه]] ۶.</ref>. '''نکته''': [[وحی]] بر بشری نازل شده و [[پیام]] مهم آیه تأکید بر [[بشر بودن پیامبر]] است {{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَاسْتَقِيمُوا}} این [[آیه شریفه]] - به طوری که از [[سیاق]] برمی‌آید - در [[مقام]] [[پاسخ گویی]] از این سخن ایشان است که گفتند: {{متن قرآن|قُلُوبُنَا فِي أَكِنَّةٍ مِمَّا تَدْعُونَا إِلَيْهِ}}<ref>«و گفتند: دل‌هامان برای آنچه ما را بدان فرا می‌خوانی در پوشش‌هاست» سوره فصلت، آیه ۵.</ref> و حاصل جواب این است که: ای [[پیامبر]] به ایشان بگو من بشری هستم مانند شما که در بین شما [[معاشرت]] می‌کنم، آن طور که خود شما با یکدیگر معاشرت می‌کنید و با شما سخن می‌گویم، آن‌طور که خود شما با یکدیگر گفتگو می‌کنید، پس من جنس دیگری مخالف جنس شما از قبیل [[فرشته]] نیستم، تا بین من و شما حایل و حجابی باشد و یا سخنم به گوش شما نرسد و یا کلامم به دل‌های شما وارد نشود. تنها تفاوت من با شما این است که به من وحی می‌شود و آن‌چه من به شما می‌گویم و شما را به سوی آن [[دعوت]] می‌نمایم، وحیی است که به من می‌شود و آن این است که [[معبود]] شما آن معبودی که سزاوار [[پرستش]] باشد یکی است، نه [[آلهه]] متفرق و گوناگون. {{متن قرآن|فَاسْتَقِيمُوا إِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوهُ}} یعنی حال که به جز یک [[اله]] [[بی‌شریک]] وجود ندارد، پس به [[توحید]] او [[قیام]] کنید، و شرکا را از او [[نفی]] نمایید و از او نسبت به [[شرک]] و گناهانی که تاکنون مرتکب شده‌اید [[طلب مغفرت]] نمایید<ref>ترجمه تفسیر المیزان، ج۱۷، ص۵۴۸.</ref>.
#{{متن قرآن|كَذَلِكَ يُوحِي إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ اللَّهُ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«بدین‌گونه خداوند پیروزمند فرزانه به سوی تو و کسانی که پیش از تو بوده‌اند وحی می‌کند» سوره شوری، آیه ۳.</ref>.
#{{متن قرآن|كَذَلِكَ يُوحِي إِلَيْكَ وَإِلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكَ اللَّهُ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«بدین‌گونه خداوند پیروزمند فرزانه به سوی تو و کسانی که پیش از تو بوده‌اند وحی می‌کند» سوره شوری، آیه ۳.</ref>.
خط ۳۷۸: خط ۳۷۸:
# پیامبر نیازمند [[امداد الهی]]، برای [[پایدار]] ماندن بر [[طریق وحی]]: {{متن قرآن|وَإِنْ كَادُوا لَيَفْتِنُونَكَ عَنِ الَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ لِتَفْتَرِيَ عَلَيْنَا غَيْرَهُ وَإِذًا لَاتَّخَذُوكَ خَلِيلًا * وَلَوْلَا أَنْ ثَبَّتْنَاكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئًا قَلِيلًا}}؛
# پیامبر نیازمند [[امداد الهی]]، برای [[پایدار]] ماندن بر [[طریق وحی]]: {{متن قرآن|وَإِنْ كَادُوا لَيَفْتِنُونَكَ عَنِ الَّذِي أَوْحَيْنَا إِلَيْكَ لِتَفْتَرِيَ عَلَيْنَا غَيْرَهُ وَإِذًا لَاتَّخَذُوكَ خَلِيلًا * وَلَوْلَا أَنْ ثَبَّتْنَاكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئًا قَلِيلًا}}؛
# از آنجا که مسأله [[نبوت]] در طول تاریخش با انواع [[غلو]] و [[مبالغه]] همراه بوده است [[خداوند]] [[پیامبر اسلام]] را به عنوان بشری هم‌چون بقیه [[مردم]] معرفی می‌کند {{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ}} و بر تمام امتیازات پنداری و [[شرک‌آلود]] خط بطلان می‌کشد و جلوی [[انحراف]] [[مسلمانان]] و معبودانگاری [[پیامبر]] را می‌گیردو بر مسئله [[توحید]] {{متن قرآن|أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ}} و [[نفی شرک]] تأکید می‌کند {{متن قرآن|وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ أَحَدًا}} زیرا این مسئله مهم‌ترین [[پیام]] [[وحی]] و محور همه [[اعتقادات]] و برنامه‌های فردی و [[اجتماعی]] [[دین اسلام]] است؛
# از آنجا که مسأله [[نبوت]] در طول تاریخش با انواع [[غلو]] و [[مبالغه]] همراه بوده است [[خداوند]] [[پیامبر اسلام]] را به عنوان بشری هم‌چون بقیه [[مردم]] معرفی می‌کند {{متن قرآن|قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ يُوحَى إِلَيَّ}} و بر تمام امتیازات پنداری و [[شرک‌آلود]] خط بطلان می‌کشد و جلوی [[انحراف]] [[مسلمانان]] و معبودانگاری [[پیامبر]] را می‌گیردو بر مسئله [[توحید]] {{متن قرآن|أَنَّمَا إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ}} و [[نفی شرک]] تأکید می‌کند {{متن قرآن|وَلَا يُشْرِكْ بِعِبَادَةِ رَبِّهِ أَحَدًا}} زیرا این مسئله مهم‌ترین [[پیام]] [[وحی]] و محور همه [[اعتقادات]] و برنامه‌های فردی و [[اجتماعی]] [[دین اسلام]] است؛
# [[رسول]] گرامی اعلام می‌کند [[آگاهی]] من تنها از [[طریق وحی]] است، و تنها چیزی که به من وحی می‌شود این است که من انذارکننده آشکاری هستم {{متن قرآن|إِنْ يُوحَى إِلَيَّ إِلَّا أَنَّمَا أَنَا نَذِيرٌ مُبِينٌ}} من هرگز [[علمی]] نداشتم و نمی‌توانستم داشته باشم، چون [[علم]] من از جانب خودم نیست، بلکه هر چه هست به وسیله وحی است، و چیزی به من وحی نمی‌شود، مگر آن‌چه که مربوط به پیام روشن [[انذار]] باشد<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و ایازی، فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲، ص۹۱۴-۹۳۴.</ref>.
# [[رسول]] گرامی اعلام می‌کند [[آگاهی]] من تنها از [[طریق وحی]] است، و تنها چیزی که به من وحی می‌شود این است که من انذارکننده آشکاری هستم {{متن قرآن|إِنْ يُوحَى إِلَيَّ إِلَّا أَنَّمَا أَنَا نَذِيرٌ مُبِينٌ}} من هرگز [[علمی]] نداشتم و نمی‌توانستم داشته باشم، چون [[علم]] من از جانب خودم نیست، بلکه هر چه هست به وسیله وحی است، و چیزی به من وحی نمی‌شود، مگر آن‌چه که مربوط به پیام روشن [[انذار]] باشد<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲]]، ص۹۱۴-۹۳۴.</ref>.


==[[تردید]] ناپذیری وحی ==
==[[تردید]] ناپذیری وحی ==
۱۲۹٬۵۶۲

ویرایش