پرش به محتوا

سیره‌نویسی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۱۳۶: خط ۱۳۶:
N. Abbott، Studies in Arabic Literary Papyrii. I. Historical texts، Chicago U. P..۱۹۵۷. ۱۰۰-۸۰</ref>. خوارزمی در [[مقتل الحسین]] چندین صفحه از اخبار وی درباره [[توابین]] مختار و [[ابراهیم اشتر]] را آورده، اما منبع خبر خود را ذکر نکرده است<ref>مقتل الحسین، ج۲، صص۲۱۴-۲۳۹، ۲۷۱.</ref>.<ref>[[رسول جعفریان|جعفریان، رسول]]، [[منابع تاریخ اسلام (کتاب)|منابع تاریخ اسلام]]، ص ۱۰۰.</ref>
N. Abbott، Studies in Arabic Literary Papyrii. I. Historical texts، Chicago U. P..۱۹۵۷. ۱۰۰-۸۰</ref>. خوارزمی در [[مقتل الحسین]] چندین صفحه از اخبار وی درباره [[توابین]] مختار و [[ابراهیم اشتر]] را آورده، اما منبع خبر خود را ذکر نکرده است<ref>مقتل الحسین، ج۲، صص۲۱۴-۲۳۹، ۲۷۱.</ref>.<ref>[[رسول جعفریان|جعفریان، رسول]]، [[منابع تاریخ اسلام (کتاب)|منابع تاریخ اسلام]]، ص ۱۰۰.</ref>


===[[معمر بن راشد]] (۹۵-۱۵۳)===
===معمر بن راشد (۹۵-۱۵۳)===
{{اصلی|معمر بن راشد ازدی|مغازی معمر بن راشد}}
نام معمر بن راشد در بسیاری از [[روایات]] و [[احادیث]] دیده می‌شود. بخشی از این [[شهرت]] هم به دلیل آن است که شیخ [[عبدالرزاق صنعانی]] در [[المصنف]] خود از وی بهره فراوانی برده و روایات او را در این اثر درج کرده است معمر - برخلاف گفته [[ابن ندیم]] که او را [[کوفی]] دانسته - [[بصری]] بوده، اما اقامت وی در صنعاء [[یمن]] بوده و برای همین، [[راوی]] احادیث وی، عبدالرزاق صنعانی است که هشت سال [[شاگردی]] وی را کرده است. او در مرحله تحصیل، از شاگردان [[ابن شهاب زهری]] است و همین امر در [[تمایل]] وی به نقل [[اخبار]] [[سیره نبوی]] کافی به نظر می‌رسد. این ارتباط آنقدر نزدیک بود که او را «معمر الزهری» می‌گفتند<ref>تاریخ ابی زرعة الدمشقی، ج۱، ص۴٣٧.</ref>. او از [[استادان]] زیادی بهره گرفت چنان‌که برای وی بیش از ۵۷ شیخ برشمرده‌اند<ref>تهذیب الکمال، ج۲۸، ص٣٠۴-٣٠۵.</ref>. علاوه بر عبدالرزاق صنعانی (م ۲۱۱) که مستقیم از او نقل کرده و شاگردش بوده، [[واقدی]] نیز که کتاب وی در دستش بوده، فراوان از وی نقل کرده است. در [[مغازی]] با تعبیر «حدثنی معمر عن الزهری» از روی روایاتی درباره [[غزوات]] دارد ([[المغازی]]: ۱/ ۱۸ و...). بیشتر موارد او از [[زهری]] نقل کرده اما جز آن هم هست «{{عربی|حدثنی معمر بن راشد عن ابن ابی لحیح عن مجاهد}}» (۱/ ۲۳۵) گاهی هم [[روایت]] او را با شماری دیگر از [[سیره‌نگاران]] معروف درهم کرده و یک جا خبری را از مجموع آنان نقل می‌کند، مانند خبری که در [[بئر معونه]] یا [[بدر الموعد]] و یا [[خندق]] آورده است (۱/ ۳۴۶، ۲، ۳۸۴/ ۴۴۱). حجم روایات او تنها در [[مغازی واقدی]]، نشانگر آن است که او کتاب المغازی مستقلی داشته یا کتاب جامعی که از آن نقل شده است. این نقل‌ها منحصر به مغازی نیست بلکه [[ابن شبه]] در [[تاریخ المدینة المنوره]] (۲/ ۴٢٨) و [[ازرقی]] در اخبار [[مکه]] (۱/ ۱۳۰) و بسیاری از نویسندگان دیگر از او [[روایت]] کرده‌اند. مقاله‌ای با عنوان «[[معمر بن راشد]] و مرویات البصریین عنه» به بررسی نقل‌های وی در آثار [[محدثان]] و [[مورخان]] [[بصری]] پرداخته است. (مجله [[جامعة]] الامام محمد بن سعود الاسلامیه، شماره ۵۴، ١۴۲۷، الجزء الثانی). جامع معمر بن راشد، در انتهای المصنف عبدالرزاق [به [[کوشش]] حبیب الله الاعظمی [از [[حدیث]] شماره ۱۹۴۱۹ تا پایان مجلد یازدهم چاپ شده است. (بنگرید به مقاله: دراسة حدیثیة فی جامع [[معمر بن راشد]]، مسیر محمد عبید نقد، چاپ شده در مجله [[جامعة]] الشارقه مجلد ۲، شماره ۲، اکتبر ۲۰۰۵). در آنجا این مسأله مطرح شده که او [[کتاب مغازی]] نداشته و آنچه هست بخشی از [[کتاب الجامع]] اوست. (همان، ص۶).
نام معمر بن راشد در بسیاری از [[روایات]] و [[احادیث]] دیده می‌شود. بخشی از این [[شهرت]] هم به دلیل آن است که شیخ [[عبدالرزاق صنعانی]] در [[المصنف]] خود از وی بهره فراوانی برده و روایات او را در این اثر درج کرده است معمر - برخلاف گفته [[ابن ندیم]] که او را [[کوفی]] دانسته - [[بصری]] بوده، اما اقامت وی در صنعاء [[یمن]] بوده و برای همین، [[راوی]] احادیث وی، عبدالرزاق صنعانی است که هشت سال [[شاگردی]] وی را کرده است. او در مرحله تحصیل، از شاگردان [[ابن شهاب زهری]] است و همین امر در [[تمایل]] وی به نقل [[اخبار]] [[سیره نبوی]] کافی به نظر می‌رسد. این ارتباط آنقدر نزدیک بود که او را «معمر الزهری» می‌گفتند<ref>تاریخ ابی زرعة الدمشقی، ج۱، ص۴٣٧.</ref>. او از [[استادان]] زیادی بهره گرفت چنان‌که برای وی بیش از ۵۷ شیخ برشمرده‌اند<ref>تهذیب الکمال، ج۲۸، ص٣٠۴-٣٠۵.</ref>. علاوه بر عبدالرزاق صنعانی (م ۲۱۱) که مستقیم از او نقل کرده و شاگردش بوده، [[واقدی]] نیز که کتاب وی در دستش بوده، فراوان از وی نقل کرده است. در [[مغازی]] با تعبیر «حدثنی معمر عن الزهری» از روی روایاتی درباره [[غزوات]] دارد ([[المغازی]]: ۱/ ۱۸ و...). بیشتر موارد او از [[زهری]] نقل کرده اما جز آن هم هست «{{عربی|حدثنی معمر بن راشد عن ابن ابی لحیح عن مجاهد}}» (۱/ ۲۳۵) گاهی هم [[روایت]] او را با شماری دیگر از [[سیره‌نگاران]] معروف درهم کرده و یک جا خبری را از مجموع آنان نقل می‌کند، مانند خبری که در [[بئر معونه]] یا [[بدر الموعد]] و یا [[خندق]] آورده است (۱/ ۳۴۶، ۲، ۳۸۴/ ۴۴۱). حجم روایات او تنها در [[مغازی واقدی]]، نشانگر آن است که او کتاب المغازی مستقلی داشته یا کتاب جامعی که از آن نقل شده است. این نقل‌ها منحصر به مغازی نیست بلکه [[ابن شبه]] در [[تاریخ المدینة المنوره]] (۲/ ۴٢٨) و [[ازرقی]] در اخبار [[مکه]] (۱/ ۱۳۰) و بسیاری از نویسندگان دیگر از او [[روایت]] کرده‌اند. مقاله‌ای با عنوان «[[معمر بن راشد]] و مرویات البصریین عنه» به بررسی نقل‌های وی در آثار [[محدثان]] و [[مورخان]] [[بصری]] پرداخته است. (مجله [[جامعة]] الامام محمد بن سعود الاسلامیه، شماره ۵۴، ١۴۲۷، الجزء الثانی). جامع معمر بن راشد، در انتهای المصنف عبدالرزاق [به [[کوشش]] حبیب الله الاعظمی [از [[حدیث]] شماره ۱۹۴۱۹ تا پایان مجلد یازدهم چاپ شده است. (بنگرید به مقاله: دراسة حدیثیة فی جامع [[معمر بن راشد]]، مسیر محمد عبید نقد، چاپ شده در مجله [[جامعة]] الشارقه مجلد ۲، شماره ۲، اکتبر ۲۰۰۵). در آنجا این مسأله مطرح شده که او [[کتاب مغازی]] نداشته و آنچه هست بخشی از [[کتاب الجامع]] اوست. (همان، ص۶).


۲۲۷٬۶۲۸

ویرایش