حضرت علی اکبر: تفاوت میان نسخه‌ها

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{خرد}} {{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; fo...» ایجاد کرد)
 
خط ۹: خط ۹:
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
==مقدمه==
==مقدمه==
*یکی از [[فرزندان امام حسین]]{{ع}} که روز عاشورای سال ۶۱ هجری، در [[کربلا]] به [[شهادت]] رسید. او بزرگترین [[فرزند]] [[امام]] بود و چهره‌ای زیبا و قامتی رسا و شجاعتی فراوان داشت و شبیه‌ترین افراد به [[حضرت محمد]]{{صل}} بود.
[[علی اکبر]] [[فرزند]] بزرگ [[سید الشهدا]] و [[شبیه]] [[پیامبر]] است که [[روز عاشورا]] فدای [[دین]] شد. [[مادر]] حضرت علی اکبر، لیلا دختر ابی مرّه بود. در [[کربلا]] حدود ۲۵ سال داشت. سنّ او را ۱۸ سال و ۲۰ سال هم گفته‌اند. او اوّلین [[شهید]] [[عاشورا]] از [[بنی هاشم]] بود<ref>حیاة الامام الحسین، ج۳، ص۲۴۵؛ مقاتل الطالبیین.</ref>.
*[[روز عاشورا]]، چون همه [[یاران امام حسین]]{{ع}} به [[شهادت]] رسیدند، اولین کسی که از [[خاندان]] آن [[حضرت]] [[اذن میدان]] گرفت و به [[جهاد]] پرداخت، [[حضرت علی اکبر]]{{ع}} بود. وی پس از نبردی شجاعانه به [[شهادت]] رسید. کشته شدن او، [[امام حسین]]{{ع}} را به شدت متأثر ساخت و در سوگ پسر شهیدش مرثیه خواند.
 
*[[قبر]] [[حضرت علی اکبر]]، پایین پای [[امام حسین]]{{ع}} است و هر دو یک [[ضریح]] دارند که شش گوشه دارد<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]]، ص۱۵۶.</ref>.
[[علی اکبر]] شباهت بسیاری به [[پیامبر]] داشت، هم در [[خلقت]]، هم در [[اخلاق]] و هم در گفتار. به همین جهت [[روز عاشورا]] وقتی [[اذن]] میدان طلبید و عازم جبهۀ [[پیکار]] شد، [[امام حسین]]{{ع}} رو به [[آسمان]] گفت: {{متن حدیث|اللَّهُمَّ اشْهَدْ عَلَى هَؤُلَاءِ الْقَوْمِ فَقَدْ بَرَزَ إِلَيْهِمْ غُلَامٌ أَشْبَهُ النَّاسِ خَلْقاً وَ خُلُقاً وَ مَنْطِقاً بِرَسُولِكَ كُنَّا إِذَا اشْتَقْنَا إِلَى نَبِيِّكَ نَظَرْنَا إِلَى وَجْهِهِ...}}<ref>بحار الانوار، ج۴۵، ص۴۳.</ref>. [[شجاعت]] و [[دلاوری]] [[حضرت علی اکبر]] و رزم‌آوری و [[بصیرت دینی]] و [[سیاسی]] او در [[سفر]] [[کربلا]] به‌ویژه در [[روز عاشورا]] تجلّی کرد. سخنان، فداکاری‌ها و رجزهایش [[دلیل]] آن است. وقتی [[امام حسین]] از منزلگاه "[[قصر بنی مقاتل]]" گذشت، روی اسب چشمان او را خوابی ربود و پس از [[بیداری]] {{متن حدیث|إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ}} گفت و سه بار این جمله و [[حمد]] [[الهی]] را تکرار کرد. علیّ اکبر وقتی سبب این [[حمد]] و [[استرجاع]] را پرسید، [[حضرت]] فرمود: در [[خواب]] دیدم سواری می‌گوید این کاروان به سوی [[مرگ]] می‌رود. پرسید: مگر ما بر [[حق]] نیستیم؟ فرمود: چرا. گفت: {{متن حدیث|فَإِنَّنَا إِذاً لَا نُبَالِي أَنْ نَمُوتَ مُحِقِّينَ}}. پس باکی از [[مرگ]] در [[راه]] [[حق]] نداریم!<ref>اعیان الشیعه، ج۸، ص۲۰۶.</ref> [[روز عاشورا]] نیز پس از [[شهادت]] [[یاران امام]]، اولین کسی که اجازۀ میدان‌طلبید تا [[جان]] را فدای [[دین]] کند او بود. گرچه به میدان رفتن او بر [[اهل بیت]] و بر [[امام]] بسیار سخت بود، ولی از [[ایثار]] و روحیۀ جانبازی او جز این [[انتظار]] نبود. وقتی به میدان می‌رفت، [[امام حسین]]{{ع}} در سخنانی سوزناک به آستان [[الهی]]، آن [[قوم]] ناجوانمرد را که [[دعوت]] کردند ولی تیغ به رویشان کشیدند، [[نفرین]] کرد.
 
[[حضرت علی اکبر]] چندین بار به میدان رفت و رزم‌های شجاعانه‌ای با انبوه [[سپاه]] [[دشمن]] نمود. [[پیکار]] سخت، او را تشنه‌تر ساخت. به [[خیمه]] آمد. بی آنکه آبی بتواند بنوشد، با همان [[تشنگی]] و جراحت دوباره به میدان رفت و جنگید تا به [[شهادت]] رسید. [[قاتل]] او مرّه بن منقذ عبدی بود. پیکر [[حضرت علی اکبر]] با شمشیر‌های [[دشمن]] قطعه قطعه شد. وقتی [[امام]] بر بالین او رسید که [[جان]] باخته بود. صورت بر چهرۀ خونین [[حضرت علی اکبر]] نهاد و [[دشمن]] را بازهم [[نفرین]] کرد: {{متن حدیث|قَتَلَ اللَّهُ قَوْماً قَتَلُوكَ}} و تکرار می‌کرد که: {{متن حدیث|عَلَى الدُّنْيَا بَعْدَكَ الْعَفَا}} و [[جوانان]] [[هاشمی]] را‌طلبید تا پیکر او را به [[خیمه]] گاه حمل کنند<ref>حیاة الامام الحسین، ج۳، ص۲۴۸.</ref>.
 
[[حضرت علی اکبر]]، نزدیک‌ترین شهیدی است که با [[حسین]]{{ع}} [[دفن]] شده است. [[مدفن]] او پایین پای [[ابا عبدالله الحسین]]{{ع}} قرار دارد و به این خاطر [[ضریح]] [[امام]]، شش گوشه دارد<ref>از جمله برای شرح حال او ر.ک: «علی الاکبر» از عبد الرزاق الموسوی، چاپ ۱۳۶۸ قمری، نجف، ۱۴۶ صفحه.</ref>.<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]]، ص ۳۴۹ و [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]]، ص۱۵۶.</ref>


== پرسش‌های وابسته ==
== پرسش‌های وابسته ==

نسخهٔ ‏۱۲ مارس ۲۰۲۱، ساعت ۱۸:۱۵

این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:
در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل امام حسین (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.

مقدمه

علی اکبر فرزند بزرگ سید الشهدا و شبیه پیامبر است که روز عاشورا فدای دین شد. مادر حضرت علی اکبر، لیلا دختر ابی مرّه بود. در کربلا حدود ۲۵ سال داشت. سنّ او را ۱۸ سال و ۲۰ سال هم گفته‌اند. او اوّلین شهید عاشورا از بنی هاشم بود[۱].

علی اکبر شباهت بسیاری به پیامبر داشت، هم در خلقت، هم در اخلاق و هم در گفتار. به همین جهت روز عاشورا وقتی اذن میدان طلبید و عازم جبهۀ پیکار شد، امام حسین(ع) رو به آسمان گفت: «اللَّهُمَّ اشْهَدْ عَلَى هَؤُلَاءِ الْقَوْمِ فَقَدْ بَرَزَ إِلَيْهِمْ غُلَامٌ أَشْبَهُ النَّاسِ خَلْقاً وَ خُلُقاً وَ مَنْطِقاً بِرَسُولِكَ كُنَّا إِذَا اشْتَقْنَا إِلَى نَبِيِّكَ نَظَرْنَا إِلَى وَجْهِهِ...»[۲]. شجاعت و دلاوری حضرت علی اکبر و رزم‌آوری و بصیرت دینی و سیاسی او در سفر کربلا به‌ویژه در روز عاشورا تجلّی کرد. سخنان، فداکاری‌ها و رجزهایش دلیل آن است. وقتی امام حسین از منزلگاه "قصر بنی مقاتل" گذشت، روی اسب چشمان او را خوابی ربود و پس از بیداری «إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ» گفت و سه بار این جمله و حمد الهی را تکرار کرد. علیّ اکبر وقتی سبب این حمد و استرجاع را پرسید، حضرت فرمود: در خواب دیدم سواری می‌گوید این کاروان به سوی مرگ می‌رود. پرسید: مگر ما بر حق نیستیم؟ فرمود: چرا. گفت: «فَإِنَّنَا إِذاً لَا نُبَالِي أَنْ نَمُوتَ مُحِقِّينَ». پس باکی از مرگ در راه حق نداریم![۳] روز عاشورا نیز پس از شهادت یاران امام، اولین کسی که اجازۀ میدان‌طلبید تا جان را فدای دین کند او بود. گرچه به میدان رفتن او بر اهل بیت و بر امام بسیار سخت بود، ولی از ایثار و روحیۀ جانبازی او جز این انتظار نبود. وقتی به میدان می‌رفت، امام حسین(ع) در سخنانی سوزناک به آستان الهی، آن قوم ناجوانمرد را که دعوت کردند ولی تیغ به رویشان کشیدند، نفرین کرد.

حضرت علی اکبر چندین بار به میدان رفت و رزم‌های شجاعانه‌ای با انبوه سپاه دشمن نمود. پیکار سخت، او را تشنه‌تر ساخت. به خیمه آمد. بی آنکه آبی بتواند بنوشد، با همان تشنگی و جراحت دوباره به میدان رفت و جنگید تا به شهادت رسید. قاتل او مرّه بن منقذ عبدی بود. پیکر حضرت علی اکبر با شمشیر‌های دشمن قطعه قطعه شد. وقتی امام بر بالین او رسید که جان باخته بود. صورت بر چهرۀ خونین حضرت علی اکبر نهاد و دشمن را بازهم نفرین کرد: «قَتَلَ اللَّهُ قَوْماً قَتَلُوكَ» و تکرار می‌کرد که: «عَلَى الدُّنْيَا بَعْدَكَ الْعَفَا» و جوانان هاشمی را‌طلبید تا پیکر او را به خیمه گاه حمل کنند[۴].

حضرت علی اکبر، نزدیک‌ترین شهیدی است که با حسین(ع) دفن شده است. مدفن او پایین پای ابا عبدالله الحسین(ع) قرار دارد و به این خاطر ضریح امام، شش گوشه دارد[۵].[۶]

پرسش‌های وابسته

منابع

پانویس

 با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل می‌شوید:  

  1. حیاة الامام الحسین، ج۳، ص۲۴۵؛ مقاتل الطالبیین.
  2. بحار الانوار، ج۴۵، ص۴۳.
  3. اعیان الشیعه، ج۸، ص۲۰۶.
  4. حیاة الامام الحسین، ج۳، ص۲۴۸.
  5. از جمله برای شرح حال او ر.ک: «علی الاکبر» از عبد الرزاق الموسوی، چاپ ۱۳۶۸ قمری، نجف، ۱۴۶ صفحه.
  6. محدثی، جواد، فرهنگ عاشورا، ص ۳۴۹ و فرهنگ‌نامه دینی، ص۱۵۶.