مسجد در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۷٬۰۲۶ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۱ اکتبر ۲۰۲۲
جز (جایگزینی متن - '\=\=\sپانویس\s\=\=↵\{\{پانویس\}\}\n\n\[\[رده\:(.*)در\sقرآن\]\]' به '== پانویس == {{پانویس}}')
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۲۶: خط ۲۶:
# [[ترویج]] [[کفر]]، [[تفرقه]] افکنی و تجمع بخشیدن به [[دشمنان خدا]] و [[رسول]]، مهم‌ترین [[اهداف]] [[منافقان]]، در ساختن [[مسجد ضرار]]: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مَسْجِدًا ضِرَارًا وَكُفْرًا وَتَفْرِيقًا بَيْنَ الْمُؤْمِنِينَ وَإِرْصَادًا لِمَنْ حَارَبَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ}}؛
# [[ترویج]] [[کفر]]، [[تفرقه]] افکنی و تجمع بخشیدن به [[دشمنان خدا]] و [[رسول]]، مهم‌ترین [[اهداف]] [[منافقان]]، در ساختن [[مسجد ضرار]]: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مَسْجِدًا ضِرَارًا وَكُفْرًا وَتَفْرِيقًا بَيْنَ الْمُؤْمِنِينَ وَإِرْصَادًا لِمَنْ حَارَبَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ}}؛
# [[نهی]] شدن [[پیامبر]] از سوی [[خداوند]] نسبت به حضور یافتن و [[اقامه نماز]] در [[مسجد ضرار]]: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مَسْجِدًا ضِرَارًا... * لَا تَقُمْ فِيهِ أَبَدًا...}}<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۶۸۷.</ref>.
# [[نهی]] شدن [[پیامبر]] از سوی [[خداوند]] نسبت به حضور یافتن و [[اقامه نماز]] در [[مسجد ضرار]]: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مَسْجِدًا ضِرَارًا... * لَا تَقُمْ فِيهِ أَبَدًا...}}<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)|فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم]]، ج۲، ص ۶۸۷.</ref>.
==[[مسجد]]==
{{متن قرآن|لَا تَقُمْ فِيهِ أَبَدًا لَمَسْجِدٌ أُسِّسَ عَلَى التَّقْوَى مِنْ أَوَّلِ يَوْمٍ أَحَقُّ أَنْ تَقُومَ فِيهِ فِيهِ رِجَالٌ يُحِبُّونَ أَنْ يَتَطَهَّرُوا وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُطَّهِّرِينَ}}<ref>«هیچ‌گاه در آن (مسجد) حاضر مشو! بی‌گمان مسجدی که از روز نخست بنیان آن را بر پرهیزگاری نهاده‌اند سزاوارتر است که در آن حاضر گردی؛ در آن مردانی هستند که پاکیزه کردن (خود) را دوست می‌دارند و خداوند پاکیزگان را دوست می‌دارد» سوره توبه، آیه ۱۰۸.</ref>.
===اولین [[مسجد مدینه]]===
نام مسجدی که در [[آیه]] مورد اشاره قرار گرفته است محذوف می‌باشد. ولی شکی وجود ندارد که تأکید بر برپا داشتن [[نماز]] در آن جز «[[مسجد قبا]]» نبوده است. [[شاهد]] گویای این سخن، همان است که در آیه صد و هفتم [[سوره توبه]] می‌خوانیم: {{متن قرآن|وَالَّذِينَ اتَّخَذُوا مَسْجِدًا ضِرَارًا...}}<ref>«و کسانی هستند که مسجدی را برگزیده‌اند برای زیان رساندن (به مردم) و کفر و اختلاف افکندن میان مؤمنان و (ساختن) کمینگاه برای آن کس که از پیش با خداوند و پیامبر وی به جنگ برخاسته بود؛ و سوگند می‌خورند که ما جز سر نیکی نداریم و خداوند گواهی می‌دهد که آنان دروغگویند» سوره توبه، آیه ۱۰۷.</ref>.
[[مسجد ضرار]] در مقابل مسجد قبا بنا گردید تا دو دستگی ایجاد شود و [[اختلاف]] [[تولید]] شود. آیه صد و هشتم سوره توبه «اشاره به این نکته دارد که این مسجد از [[روز]] نخست بر پایه [[تقوا]] ساخته شد و لذا سزاوار است تا [[رسول خدا]]{{صل}} در این مسجد نماز بگذارد. به [[سبب نزول]] این آیه در [[شأن]] مسجد قبا، در آن [[زمان]]، مسجد یاد شده را به نام «مسجد التقوی» می‌شناختند. این آیه در برابر مسجد ضرار نازل شد که برخلاف مسجد قبا که بر پایه «تقوا» ساخته شده بود، مسجد ضرار بر پایه «[[انفاق]] و اختلاف» بنا گردید»<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۲۴۶</ref>. در کتاب «[[تاریخ]] المدینه المنوره» می‌خوانیم: {{عربی|لما جاء النبی{{صل}} مهاجراً إلی المدینه المنوره نزل فی [[منزل]] [[کلثوم بن الهدم من بنی عمرو بن عوف]]، و اخذ [[مره]] فأسس [[مسجد قباء]] و هو اول [[مسجد]] بناه النبی و اصحابه بالمدینه المنوره}}<ref>تاریخ المدینه، ص۴۶.</ref>. یعنی «[[پیامبر]]{{صل}} وقتی از [[هجرت به مدینه]] منوره آمد در [[منزل]] کلثوم بن الهدم از [[قبیله]] [[بنی عمر]] و [[بن عوف]] فرود آمد و مربدی<ref>«مربد» به زمینی می‌گفته‌اند که برای خشکاندن و پهن کردن خرما استفاده می‌شده است. (ر.ک: تاریخ و آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۲۵۰).</ref> را گرفت و در آنجا [[مسجد قبا]] را تأسیس کرد و آن اولین مسجدی است که در [[مدینه منوره]] توسط پیامبر و اصحابش بنا شده است» پس «[[قبا]] اولین مسجدی است که [[پس از ظهور]] [[اسلام]] ساخته شد»<ref>اطلاس قرآن، ص۲۱۶؛ روضة الصفا، ص۲۴۴.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۷۴۶.</ref>
===مساحت مسجد قبا===
مساحت اولیه مسجد را ۷۰* ۶۰ ذراع = ۴۲۰۰ (برابر با ۷۴/۱۰۲۱ متر) و ارتفاع دیوار‌های آن را پنج ذراع نوشته‌اند که آن [[حضرت]] خودش با کمک [[مهاجران]] و [[انصار]]، در نخستین روزهای [[هجرت]] به احداث آن پرداختند. این مسجد که ساختن آن تقریباً هفت ماه [[زمان]] برد، از نهایت [[سادگی]] و [[پیراستگی]] برخوردار بود<ref>تاریخ و آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۱۸۸.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۷۴۸.</ref>
===موقعیت مسجد قبا===
بنا به نوشته [[فرهنگ]] معین: «قبا قریه‌ای است در دو میلی [[شهر مدینه]] که [[چاه]] معروف قبا در آن قرار دارد و آن [[مسکن]] [[بنی عمرو بن عوف انصاری]] است»<ref>تاریخ و آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۱۸۸.</ref>. مسجد قبا مسجدی در منطقه حاصل‌خیز در نزدیک [[مدینه]] به نام «قبا» که مسجد نیز به نام آن منطقه نامیده شده است<ref>فرهنگ معین، ج۶، ص۱۴۳۶.</ref>. به همین دلیل نخلستان‌های زیادی در قبا وجود داشته و دارد. [[مردم]] این منطقه که به نام [[طایفه]] بنو [[عمرو بن عوف]] شناخته می‌شدند، به دلیل واقع شدن قبا در جنوب شهر مدینه و در واقع سر راه [[مکه]] به مدینه، نخستین استقبال کنندگان از [[مهاجرین]] و نیز شخص [[رسول خدا]]{{صل}} در وقت هجرت بودند<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص۲۴۴.</ref>. فعلاً بنا به نوشته برخی نویسندگان این [[مسجد]]، تا [[مسجد النبی]]{{صل}} حدود ۵/۳ کیلومتر فاصله دارد و حدود ۲۰ هزار [[نمازگزار]] را در خود جای می‌دهد<ref>قائدان، تاریخ و آثار اسلامی، ص۲۵۴.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۷۴۸.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
{{منابع}}
{{منابع}}
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم''']]
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم''']]
# [[پرونده:IM010430.jpg|22px]] [[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|'''اماکن جغرافیایی در قرآن''']]
{{پایان منابع}}
{{پایان منابع}}


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
۸۰٬۴۴۵

ویرایش