حکمت در فقه سیاسی: تفاوت میان نسخهها
←منابع
HeydariBot (بحث | مشارکتها) |
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۱۳: | خط ۱۳: | ||
[[حکمت]] حجتی است که [[حق]] را نتیجه میدهد و هیچ [[شک]]، [[شبهه]] و ابهامی در آن نیست. [[موعظه]] بیانی است که نفس به آن نرم میشود و باعث رقّت [[قلب]] و هدایتپذیری آن است. [[جدال]] حجتی است که برای دستبرداشتن یا [[تضعیف]] اعتقاداتی که [[خصم]] به آن [[اصرار]] دارد، ارائه میگردد و [[هدف]] از آن [[اثبات حق]] است به واسطه مؤاخذهکردن [[خصم]] به آنچه پذیرفتهاند؛ لذا در [[منطق]] به سه طریق [[استدلال]] "[[برهان]]"، "[[خطابه]]"، "[[جدل]]" که ریشه در [[قرآن]] دارد، [[حکمت]] گفته میشود<ref>سید محمد حسین طباطبایی، المیزان، ج۱۲، ص۳۷۱-۳۷۲.</ref>.<ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص:۲۳۹-۲۴۰.</ref> | [[حکمت]] حجتی است که [[حق]] را نتیجه میدهد و هیچ [[شک]]، [[شبهه]] و ابهامی در آن نیست. [[موعظه]] بیانی است که نفس به آن نرم میشود و باعث رقّت [[قلب]] و هدایتپذیری آن است. [[جدال]] حجتی است که برای دستبرداشتن یا [[تضعیف]] اعتقاداتی که [[خصم]] به آن [[اصرار]] دارد، ارائه میگردد و [[هدف]] از آن [[اثبات حق]] است به واسطه مؤاخذهکردن [[خصم]] به آنچه پذیرفتهاند؛ لذا در [[منطق]] به سه طریق [[استدلال]] "[[برهان]]"، "[[خطابه]]"، "[[جدل]]" که ریشه در [[قرآن]] دارد، [[حکمت]] گفته میشود<ref>سید محمد حسین طباطبایی، المیزان، ج۱۲، ص۳۷۱-۳۷۲.</ref>.<ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص:۲۳۹-۲۴۰.</ref> | ||
==[[حکمت]]== | |||
حکمت به معنای استقرار هر شی در جایگاه مناسب خود همواره [[الزام]] [[عقلی]] را به همراه دارد و اندیشههای [[خرد]] و ریز در [[پیروی]] از حکمت در [[انتظار]] چیز دیگری نمینشیند و در سیاستگزاریها بر آن تکیه میکنند و اصولاً [[مصلحتها]] را بر اساس حکمت مورد سنجش و قبول قرار میدهند. | |||
حکمت از [[اصول حاکم بر نظام اداری]] است. حکمت الگویی برگرفته از [[نظام آفرینش]] است {{متن قرآن|الَّذِي أَحْسَنَ كُلَّ شَيْءٍ خَلَقَهُ}}<ref>«اوست که هر چه آفرید نیکو آفرید» سوره سجده، آیه ۷.</ref>. در [[قرآن]]، [[متجاوز]] از نود مورد به صفت [[حکیم]] توصیف شده است. [[انسان]] [[خلیفه خدا در زمین]] و [[نماینده]] [[خدا]] در برقراری حکمت در [[زندگی]] و [[جامعه]] و اداره [[زمین]] است و [[نظام اداری]] و [[رهبری]] [[توحیدی]] از حکمت جداپذیر نیست<ref>فقه سیاسی، ج۷، ص۴۹۲.</ref>. | |||
هر چند حکمت خود [[مصلحت]] است و رعایت آن به عنوان یک معیار در ارزیابیهای [[قانونگذاری]] از حوزه مصلحت خارج نیست، اما هنگامی که در جهتگیریها و سیاستگزاریهای [[قانونمند]] از مقوله حکمت و مصلحت سخن به میان میآید، ناگزیر باید [[چشمها]] را به سمتی دوخت که نشانه حکمت بر آن سو میخواند. | |||
به هر حال مصلحت شمردن حکمت، خود به معنای [[نفی]] اصالت مصلحت و نقش منحصر به فرد آن در قانونگذاری است. در حالی که اصولاً در ارزیابی حکمت لزومی به طرح مصلحت نیست، [[قانون]] حکیمانه، [[عقلانی]] است، چه مصلحتآمیز باشد یا فاقد هر نوع مصلحتی به شمار آید<ref>فقه سیاسی، ج۹، ص۳۱۵.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۷۳۵.</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
# [[پرونده:1379779.jpg|22px]] [[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم''']] | # [[پرونده:1379779.jpg|22px]] [[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم''']] | ||
# [[پرونده: 1100699.jpg|22px]] [[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه فقه سیاسی ج۱''']] | |||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||