←مقدمه
(←مقدمه) |
(←مقدمه) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۳: | خط ۳: | ||
در [[داستان حضرت آدم]]{{ع}} [[قرآن کریم]] جریان سجده فرشتگان در برابر [[حضرت آدم]]{{ع}} را به تصویر میکشد. | در [[داستان حضرت آدم]]{{ع}} [[قرآن کریم]] جریان سجده فرشتگان در برابر [[حضرت آدم]]{{ع}} را به تصویر میکشد. | ||
===== سجده فرشتگان در قرآن ===== | |||
[[فرمان]] سجده فرشتگان بر آدم، در [[آیه]] {{متن قرآن|وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا}}<ref>«و (یاد کنید) آنگاه را که به فرشتگان گفتیم: برای آدم فروتنی کنید، همه فروتنی کردند جز ابلیس که سرباز زد و سرکشی کرد و از کافران شد» سوره بقره، آیه ۳۴.</ref> و [[آیات]] دیگری آمده است. در اینکه مقصود از این [[سجده]] چه بوده و آیا به شخص آدم {{ع}} اختصاص داشته یا مربوط به همه ذریه اوست و آیا همه [[ملائکه]] به [[سجده]] [[مأمور]] بودند، یا گروهی خاص، و زمان این [[سجده]]، چه هنگامی بوده، [[مفسران]] آرای گوناگونی دارند. | |||
از ظاهر بیشتر [[تفاسیر]] برمیآید که مسجود بودن را مختص شخص آدم {{ع}} دانستهاند؛ ولی برخی [[سجده]] [[ملائکه]] را ویژه شخص آدم ندانسته و گفتهاند: این [[سجده]] برای همه [[فرزندان آدم]] و [[حیات]] انسانی بوده و آدم {{ع}} از باب نمونه و به نمایندگی از طرف همه افراد [[انسان]]، مسجود [[فرشتگان]] قرار گرفته است. | |||
گفته شده: این [[سجده]] در [[حقیقت]]، [[احترام به انسانیت]]، به ویژه [[اهل بیت]] [[رسالت]] {{عم}} بوده است؛ همان گونه که [[امام علی]] {{ع}} در [[حدیثی]] میفرماید: [[خداوند]] ما را در صلب آدم قرار داد و [[فرشتگان]] را فرمود که برای ما بر او [[سجده]] کنند<ref>الفرقان، ج ۸ و ۹، ص ۴۲ و ۴۳.</ref>. برخی نیز آدم {{ع}} را الگویی برای [[انسان کامل]] برشمرده و گفتهاند: این [[مقام]] مخصوص شخص آدم {{ع}} نیست؛ بلکه متعلق به [[انسان کامل]] است<ref>تفسیر موضوعی، ج ۶، ص ۲۱۰.</ref>.<ref>[[علی احمد ناصح|ناصح، علی احمد]]، [[آدم - ناصح (مقاله)|آدم]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۱ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۱]]، ص ۱۳۶-۱۳۷.</ref> | |||
==داستان سجده== | |||
پس از [[تعلیم اسماء]] به آدم و اعلام [[عجز]] ملائکه از دانستن آن، [[خداوند]] [[دستور]] سجده میدهد<ref>المیزان، ج۱، ص ۱۲۳.</ref> و میفرماید: {{متن قرآن|وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ}}<ref>«و (یاد کنید) آنگاه را که به فرشتگان گفتیم: برای آدم فروتنی کنید» سوره بقره، آیه ۳۴.</ref> اصل سجده در لغت [[خضوع]] و تذلل است<ref>شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج۱، ص ۱۷۳؛ روض الجنان، ج۱، ص ۲۰۸.</ref>. یا به معنی تذلل و [[انقیاد]] با فرود آوردن سر است<ref>تفسیر صدرالمتألهین، ص ۵.</ref>. در [[روایات]] نیز بر فرود آوردن سر بر [[زمین]] در برابر [[آدم]] تصریح شده<ref>بحار، ج۱۱، ص ۱۳۹؛ [[المیزان]]، ج۱، ص ۱۲۵.</ref>. در [[شرع]] نیز [[سجده]] عبارت است از روی بر زمین نهادن یا پیشانی نهادن بر زمین به قصد [[عبادت]]. [[علامه طباطبایی]] تصریح میکند که هر چند سجده کردن از همه [[افعال]] [[انسان]] تعیّن بیشتری برای عبادت دارد، لکن نباید سجده را عبادتی ذاتی دانست که در آن صورت انجام آن به عنوان تحیت وتکریم برای غیر [[خدا]] به گونه ای که [[اطاعت فرمان خدا]] و [[خضوع]] برای او نیز محسوب شود جایز نباشد<ref>المیزان، ج۱، ص ۱۲۳.</ref>. | پس از [[تعلیم اسماء]] به آدم و اعلام [[عجز]] ملائکه از دانستن آن، [[خداوند]] [[دستور]] سجده میدهد<ref>المیزان، ج۱، ص ۱۲۳.</ref> و میفرماید: {{متن قرآن|وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ}}<ref>«و (یاد کنید) آنگاه را که به فرشتگان گفتیم: برای آدم فروتنی کنید» سوره بقره، آیه ۳۴.</ref> اصل سجده در لغت [[خضوع]] و تذلل است<ref>شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج۱، ص ۱۷۳؛ روض الجنان، ج۱، ص ۲۰۸.</ref>. یا به معنی تذلل و [[انقیاد]] با فرود آوردن سر است<ref>تفسیر صدرالمتألهین، ص ۵.</ref>. در [[روایات]] نیز بر فرود آوردن سر بر [[زمین]] در برابر [[آدم]] تصریح شده<ref>بحار، ج۱۱، ص ۱۳۹؛ [[المیزان]]، ج۱، ص ۱۲۵.</ref>. در [[شرع]] نیز [[سجده]] عبارت است از روی بر زمین نهادن یا پیشانی نهادن بر زمین به قصد [[عبادت]]. [[علامه طباطبایی]] تصریح میکند که هر چند سجده کردن از همه [[افعال]] [[انسان]] تعیّن بیشتری برای عبادت دارد، لکن نباید سجده را عبادتی ذاتی دانست که در آن صورت انجام آن به عنوان تحیت وتکریم برای غیر [[خدا]] به گونه ای که [[اطاعت فرمان خدا]] و [[خضوع]] برای او نیز محسوب شود جایز نباشد<ref>المیزان، ج۱، ص ۱۲۳.</ref>. | ||