اصلاح: تفاوت میان نسخه‌ها

اصلاح (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۲۱ اوت ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۲۳

۸٬۲۹۲ بایت اضافه‌شده ، ‏۲۱ اوت ۲۰۲۳

←‏ویژگی‌های مصلح اجتماعی

دیداریویکی‌متن

Wasity

دیوان‌سالاران، مدیران

۲۲۴٬۸۳۹

ویرایش

@@ خط ۳۳: / خط ۳۳: @@
 اصلاح در [[جامعه]] عبارت است از تغییراتی که اساسی و بنیادی نبوده و جامعه را از نظر بنیاد و ساختمان اصلی و [[نظامات]] [[حاکم]]، دگرگون نسازد، بلکه تنها تغییراتی در جهت بهبود اوضاع به وجود آورد<ref>مجموعه آثار، ج۱، ص۱۶۹.</ref>. به‌عبارت دیگر یعنی سامان دادن‌های آرام، تدریجی و غیربنیادی در جهت مطلوب<ref>نهضت‌های اسلامی، ص۸.</ref> و اصلاح فردی در [[انسان]] عبارت است از انجام وظیفه‌ای که خداوند برعهدۀ انسان قرار داده است که این امر موجب رشد و تکامل او می‌شود نه اینکه چیزی از او کم شود<ref>جاذبه و دافعه علی {{ع}}، ص۵۳.</ref><ref>[[محمد علی زکریایی|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)|فرهنگ مطهر]]، ص ۱۰۸.</ref>
 ===== ویژگی‌های مصلح اجتماعی =====
+====== [[اصلاح خویش]] ([[خودسازی]]) ======
+نخستین گام در هر [[حرکت اصلاحی]]، از نگاه [[دین]]، اصلاح خویشتن یا [[جهاد با نفس]] است که به «[[جهاد اکبر]]) معروف است.
+[[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید:
+{{متن حدیث|عَجِبْتُ لِمَنْ يَتَصَدَّى لِإِصْلَاحِ النَّاسِ وَ نَفْسُهُ أَشَدُّ شَيْ‌ءٍ فَسَاداً فَلَا يُصْلِحُهَا وَ يَتَعَاطَى إِصْلَاحَ غَيْرِهِ‌}}<ref>نهج البلاغه، ص۴۵؛ محمد رضا حکیمی و دیگران، الحیاة، ترجمه احمد آرام، ج۱، ص۹۷.</ref>.
+«[[تعجب]] می‌کنم از کسی که متصدی اصلاح [[مردم]] می‌شود، در حالی که خودش [[فاسد]] است و خود را اصلاح ننموده و به دنبال [[اصلاح دیگران]] می‌باشد». شبیه به این [[حدیث]] از [[امام]] [[معصوم]] آمده است:
+«چطور کسی ادعای اصلاح دیگران را دارد، در حالی که هنوز خودش را اصلاح نکرده است».
+فلذا [[مصلحان]] [[راستین]]، پیش از [[دعوت]] به اصلاح دیگران، باید به اصلاح خویش بپردازند. بنابراین هر حرکت اصلاحی، [[رهبری صالح]] و [[مصلح]] می‌خواهد.<ref>[[مهدی باباپور|باباپور، مهدی]]، [[احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی (مقاله)|مقاله «احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۱۰ (کتاب)|فرهنگ عاشورایی ج۱۰]] ص ۵۴.</ref>
+====== [[شناخت]] داشتن از [[اقدام اصلاحی]] خود ======
+مصلح باید شناخت کافی از اصلاح داشته باشد، تا عملش به جای اصلاح، به [[افساد]] نکشد. امام علی {{ع}} می‌فرماید:
+{{متن حدیث|عَشَرَةٌ يُفَتِّنُونَ أَنْفُسَهُمْ وَ غَيْرَهُمْ مُرِيدٌ لِلصَّلَاحِ وَ لَيْسَ بِعَالِمٍ‌}}<ref>الحیاة، ج۱، ص۳۷.</ref>. «ده نفرند که خود و دیگران را به مشکل گرفتار می‌کنند: یکی از آنان [[اصلاح‌طلبی]] است که عالم و [[آگاه]] به اصلاح نیست».
+یک مصلح باید مثل طبیب، اول درد را [[شناسایی]] و سپس درمان را ارائه دهد. و باید بداند که هر دردی، درمان خاص خود را دارد و هر فسادی، اصلاح خاص خود را می‌طلبد، به قول مرحوم [[شرف الدین]]:
+{{عربی|لا یأتی الصلاح الّا من حیث یأتی الفساد}}؛ «[[صلاح]] را از همان راهی وارد [[جامعه]] کنید که [[فساد]] را وارد کرده‌اند»<ref>یادداشت‌های استاد مطهری، ج۱، ص۷۵.</ref>.
+بنابراین، کسی که در جایگاه [[اصلاحات]] [[سیاسی]]، [[اجتماعی]] و [[فرهنگی]] و [[دینی]] قرار می‌گیرد، باید به [[احکام]] و [[قوانین الهی]] آشنا و عالم باشد و صلاح و فساد را کاملاً بشناسد.<ref>[[مهدی باباپور|باباپور، مهدی]]، [[احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی (مقاله)|مقاله «احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۱۰ (کتاب)|فرهنگ عاشورایی ج۱۰]] ص ۵۴.</ref>
+====== [[حق‌گرایی]] و [[حق‌طلبی]] ======
+ویژگی دیگر مصلح آن است که تمام اقدام‌هایش بر اساس [[حق]] و [[حق‌مداری]] باشد. و [[اسیر]] نفس، [[مال]] و دنیازدگی نشود.
+به تعبیر [[امام علی]] {{ع}}:
+{{متن حدیث|لَا تَمْنَعَنَّكُمْ رِعَايَةُ الْحَقِّ لِأَحَدٍ عَنْ إِقَامَةِ الْحَقِّ عَلَيْهِ‌}}<ref>غررالحکم، خ ۱۰۳۲۸.</ref>؛ «مبادا رعایت و [[بزرگداشت]] کسی مانع شما از [[اجرای حد]] گردد».
+علی {{ع}} که [[انگیزه]] خود را [[اصلاح امور جامعه]] مطرح می‌کند، این [[اصلاح‌طلبی]] را در محور [[احیاء]] [[حق]] می‌داند:
+{{متن حدیث|وَ اللَّهِ لَهِيَ أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ إِمْرَتِكُمْ إِلَّا أَنْ أُقِيمَ حَقّاً أَوْ أَدْفَعَ بَاطِلًا}}<ref>نهج البلاغة.</ref>؛ «به [[خدا]] [[سوگند]]! هر آینه این [[کفش]] کهنه در نزد من از [[حکومت]] کردن بر شما محبوب‌تر است، مگر این که اقامه حقی بکنم یا باطلی را دفع کنم». [[حضرت]] حق‌محوری را در [[حرکت اصلاحی]] خود اصلی مسلم می‌داند.
+و [[امام حسین]] {{ع}} که انگیزه [[قیام]] خود را اصلاح‌طلبی بر اساس [[حق‌طلبی]] و [[حق‌گرایی]] می‌داند، می‌فرماید:
+{{متن حدیث|أَلَا تَرَوْنَ أَنَّ الْحَقَّ لَا يُعْمَلُ بِهِ، وَ أنَّ الْبَاطِلَ لَا يُتَنَاهِى عَنْهُ! لِيَرْغَبِ المُؤمِنُ فِي لِقَاءِ اللّهِ مُحِقَّاً}}<ref>ابن طاووس، اللهوف، ص۳۵.</ref>؛ «آیا نمی‌بینید که به حق عمل نمی‌شود و از [[باطل]] [[پیشگیری]] نمی‌شود؟ پس سزاوار است که [[مؤمن]] برای [[ملاقات]] خدا [[مشتاق]] باشد».
+بنابراین، [[اصلاحات]] امام حسین {{ع}} در مسیر [[اجرا]] و [[اقامه حق]] در [[جامعه]] می‌باشد. و اگر چنین شد، آن [[اصلاح]]، یک اصلاح [[دینی]] و [[اسلامی]] می‌شود.<ref>[[مهدی باباپور|باباپور، مهدی]]، [[احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی (مقاله)|مقاله «احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۱۰ (کتاب)|فرهنگ عاشورایی ج۱۰]] ص ۵۵.</ref>
+====== [[صداقت]] و [[اخلاص]] ======
+دیگر ویژگی [[مصلح]]، آن است که در کار خویش صداقت داشته باشد و با تمام اخلاص، در صدد کمک کردن به [[مردم]] و [[نجات]] جامعه از [[بدبختی]] و [[فساد]] باشد. رمز [[جاودانگی]] [[قیام امام حسین]] {{ع}} که مرزهای زمانی و مکانی را در نوردید، صداقت و اخلاص او بود. که در آخرین لحظه‌های [[زندگی]] فرمود:
+{{متن حدیث|إِلَهِی رَضاً بِقَضَائِکَ وَ تَسْلِیمَاً لِاَمْرِکَ لَا مَعْبُودَ سِوَاکَ}}؛ «خدایا [[راضی]] هستم به قضای تو و [[تسلیم]] هستم در مقابل [[اوامر]] تو و هیچ معبودی جز تو نیست».
+این ویژگی‌ها، برای کسی که ادعای [[اصلاح جامعه]] را دارد [[ضرورت]] دارد. همچنین [[پرهیز]] از به‌کارگیری ابزار [[نامشروع]] برای رسیدن به اهداف [[مشروع]]، پرهیز از [[سازش‌کاری]] و ملاحظه، [[قاطعیت]] و [[صراحت]] و [[شجاعت]]، برنامه عملی داشتن، [[واقع‌بینی]] و وسعت [[فکر]] و [[اندیشه]] از ویژگی‌هایی است که برای [[مصلح]] لازم و ضروری است.<ref>[[مهدی باباپور|باباپور، مهدی]]، [[احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی (مقاله)|مقاله «احیاگری و اصلاح‌طلبی در نهضت حسینی»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۱۰ (کتاب)|فرهنگ عاشورایی ج۱۰]] ص ۵۷.</ref>
 === به لحاظ زمینه‌ها ===