علم عادی معصوم: تفاوت میان نسخه‌ها

۴۹ بایت اضافه‌شده ،  ‏۴ فوریهٔ ۲۰۱۹
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۰: خط ۱۰:


==چیستی علم عادی معصوم==
==چیستی علم عادی معصوم==
*امامان(علیهم السلام) دارای دو گونه علم هستند:<ref>ر.ک. افقی، داود،  بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات، ص 23 ـ 25؛ نادم، محمدحسن، علم امام از نگاه امیرالمؤمنین با تأکید بر نهج البلاغه، صفحه؟؟؟</ref>
*امامان(علیهم السلام) دارای دو گونه علم هستند: علم عادی و علم غیرعادی(علم غیب)<ref>ر.ک. افقی، داود،  بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات، ص 23 ـ 25؛ نادم، محمدحسن، علم امام از نگاه امیرالمؤمنین با تأکید بر نهج البلاغه، صفحه؟؟؟</ref>
*الف) علم عادی و اکتسابی که از طریق حواس ظاهری و راه‌های اکتسابی برایشان حاصل می‌شود. پیامبر و امام، بشری هستند مانند سایر افراد:<ref>سورۀ کهف، آیۀ 110</ref> «قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِّثْلُكمُ‏ْ»<ref>ر.ک. موسوی، سیدعلی، تبیین و بررسی گستره علم امام از دیدگاه علامه طباطبائی و امام خمینی، ص 69</ref> و اعمالی که در مسیر زندگی انجام می‌دهد، مانند سایر افراد بشر در مجرای اختیار و بر اساس علم عادی است؛<ref>ر.ک. طباطبایی، سید محمد حسین، معنویت و تشیع و چند مقاله دیگر، ص 204 . 207؛ افقی، داود،  بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات، ص 23 ـ 25</ref> امام مانند دیگران خیر و شر و نفع و ضرر کارها را از روی علم عادی تشخیص داده و آنچه را شایسته اقدام می‌بیند اراده کرده، در انجام آن به تلاش و کوشش می‌پردازد.<ref>ر.ک. طباطبایی، سید محمد حسین، معنویت و تشیع و چند مقاله دیگر، ص 204 . 207؛ موسوی، سیدعلی، تبیین و بررسی گستره علم امام از دیدگاه علامه طباطبائی و امام خمینی، ص 69</ref> بنابراین سیرۀ اهل بیت(علیهم السلام) در گفتار و رفتار معمولاً مبتنی بر علم عادی ایشان بوده است. البته این بدان معنا نیست که ایشان از علم غیبی استفاده نمی کردند، بلکه موارد بسیاری گزارش شده است که بر طبق علوم غیبی عمل می کردند.<ref>ر.ک. افقی، داود،  بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات، ص 23 ـ 25</ref> حتی امیرالمؤمنین(علیه السلام) نحوۀ دریافت علم از پیامبر(صلی الله علیه و آله) را به دو صورت می داند، عادی و غیر عادی. فراگیری علم به صورت عادی، امری است همگانی که هرکس به اندازۀ استعداد، تلاش و کوشش خود می‌تواند از علم و معلّم بهره برد و امیرالمؤمنین(علیه السلام) در این مسیر نیز از ممتازترین اصحاب پیامبر بوده اند.<ref>ر.ک. نادم، محمدحسن، علم امام از نگاه امیرالمؤمنین با تأکید بر نهج البلاغه، صفحه؟؟؟</ref>
*علم عادی و اکتسابی که از طریق حواس ظاهری و راه‌های اکتسابی برایشان حاصل می‌شود. پیامبر و امام، بشری هستند مانند سایر افراد:<ref>سورۀ کهف، آیۀ 110</ref> «قُلْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِّثْلُكمُ‏ْ»<ref>ر.ک. موسوی، سیدعلی، تبیین و بررسی گستره علم امام از دیدگاه علامه طباطبائی و امام خمینی، ص 69</ref> و اعمالی که در مسیر زندگی انجام می‌دهد، مانند سایر افراد بشر در مجرای اختیار و بر اساس علم عادی است؛<ref>ر.ک. طباطبایی، سید محمد حسین، معنویت و تشیع و چند مقاله دیگر، ص 204 . 207؛ افقی، داود،  بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات، ص 23 ـ 25</ref> امام مانند دیگران خیر و شر و نفع و ضرر کارها را از روی علم عادی تشخیص داده و آنچه را شایسته اقدام می‌بیند اراده کرده، در انجام آن به تلاش و کوشش می‌پردازد.<ref>ر.ک. طباطبایی، سید محمد حسین، معنویت و تشیع و چند مقاله دیگر، ص 204 . 207؛ موسوی، سیدعلی، تبیین و بررسی گستره علم امام از دیدگاه علامه طباطبائی و امام خمینی، ص 69</ref> بنابراین سیرۀ اهل بیت(علیهم السلام) در گفتار و رفتار معمولاً مبتنی بر علم عادی ایشان بوده است. البته این بدان معنا نیست که ایشان از علم غیبی استفاده نمی کردند، بلکه موارد بسیاری گزارش شده است که بر طبق علوم غیبی عمل می کردند.<ref>ر.ک. افقی، داود،  بررسی غلو در روایات علم اهل بیت از کتاب بصائر الدرجات، ص 23 ـ 25</ref> حتی امیرالمؤمنین(علیه السلام) نحوۀ دریافت علم از پیامبر(صلی الله علیه و آله) را به دو صورت می داند، عادی و غیر عادی. فراگیری علم به صورت عادی، امری است همگانی که هرکس به اندازۀ استعداد، تلاش و کوشش خود می‌تواند از علم و معلّم بهره برد و امیرالمؤمنین(علیه السلام) در این مسیر نیز از ممتازترین اصحاب پیامبر بوده اند.<ref>ر.ک. نادم، محمدحسن، علم امام از نگاه امیرالمؤمنین با تأکید بر نهج البلاغه، صفحه؟؟؟</ref>
 
==روایات و نمونه هایی از علم عادی معصوم==
==روایات و نمونه هایی از علم عادی معصوم==
*دربارۀ علم عادی، حسن بن جهم می گوید به امام رضا(علیه السلام) عرض کردم:<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ترجمۀ مصطفوی، ج 1، ص 384</ref> «همانا امیرالمؤمنین(علیه السلام) قاتل خود را شناخته بود و می‌‏دانست در چه شبی و در چه مکانی کشته می‌‏شود، و چون نعرۀ مرغابی‌ها را در خانه شنید، فرمود: "اینها نعره زنانی هستند که نوحه‌‏گرانی پشت سر دارند". و وقتی ام کلثوم به او عرض کرد: کاش امشب در خانه نماز بخوانی و برای نماز جماعت، دیگری را بفرستی، آن حضرت قبول نکرد و  بدون اسلحه در رفت و آمد بود، در صورتی که می‌‏دانست ابن ملجم او را با شمشیر می‌‏کشد و اقدام به چنین کاری جایز نیست. امام رضا(علیه السلام) فرمود: "آن‌چه گفتی، درست است، ولی خود آن حضرت اختیار فرمود که در آن شب مقدرات خدای عزوجل اجرا شود.»<ref>ر.ک. اسدعلی زاده، اکبر، علم امام و استقبال از مرگ، ماهنامۀ مبلغان، ش 63، ص 112</ref>
*دربارۀ علم عادی، حسن بن جهم می گوید به امام رضا(علیه السلام) عرض کردم:<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ترجمۀ مصطفوی، ج 1، ص 384</ref> «همانا امیرالمؤمنین(علیه السلام) قاتل خود را شناخته بود و می‌‏دانست در چه شبی و در چه مکانی کشته می‌‏شود، و چون نعرۀ مرغابی‌ها را در خانه شنید، فرمود: "اینها نعره زنانی هستند که نوحه‌‏گرانی پشت سر دارند". و وقتی ام کلثوم به او عرض کرد: کاش امشب در خانه نماز بخوانی و برای نماز جماعت، دیگری را بفرستی، آن حضرت قبول نکرد و  بدون اسلحه در رفت و آمد بود، در صورتی که می‌‏دانست ابن ملجم او را با شمشیر می‌‏کشد و اقدام به چنین کاری جایز نیست. امام رضا(علیه السلام) فرمود: "آن‌چه گفتی، درست است، ولی خود آن حضرت اختیار فرمود که در آن شب مقدرات خدای عزوجل اجرا شود.»<ref>ر.ک. اسدعلی زاده، اکبر، علم امام و استقبال از مرگ، ماهنامۀ مبلغان، ش 63، ص 112</ref>
۱۲۹٬۷۳۲

ویرایش