بحث:عصمت در لغت: تفاوت میان نسخهها
←منابع
(←منابع) |
(←منابع) |
||
| خط ۱۴۰: | خط ۱۴۰: | ||
==تعریف [[معصوم]]== | ==تعریف [[معصوم]]== | ||
واژه [[عصمت]] از ماده «عَصَمَ» و عصم به معنای امساک و [[خویشتنداری]] است؛ پس عصمت ملکهای<ref>ملکه، توانایی بر چیزی است که یا از راه فطرت و یا با تمرین و تکرار به دست میآید و به حالت و صفتی برای آدمی در میآید.</ref> است در [[انسان]] معصوم که [[خدا]] او را [بدین طریق] از [[گناه]] و [[خطا]] باز میدارد<ref>ابنفارس، معجم مقاییس اللغه، ج۴، ص۳۳۱، ماده «عصم».</ref> و به گفته [[راغب]] [[اصفهانی]] [[عصمت انبیا]] [[حفاظت]] آنان از سوی خداست<ref>حسین بن محمد راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ص۵۶۹ - ۵۷۰، ماده «عصم».</ref>. از نگاه [[متکلمان]]، عصمت معصومان{{عم}} از مقوله [[علم]] است و به این معناست که خدا به آنان - با [[شایستگی]] [[فطری]] و [[طهارت]] نفسی که دارند - گونهای [[دانش]] و [[آگاهی]] داده است که با وجود آن، از هرگونه خطا و گناه در [[اندیشه]] و عمل مصوناند و این معنا با [[اختیار]] و [[اراده]] آنان تنافی ندارد؛ زیرا این نوع علم، [[طبیعت انسانی]] آنها را [[تغییر]] نداده، بلکه موجب [[معرفت]] ویژهای شده که با اراده و اختیارشان چنان محبتی به خدا در [[دل]] آنان جای گرفته است که جز خواسته او خواسته دیگری ندارند؛ بنابراین مصونیت آنان آگاهانه و اختیاری است<ref>علامه حلی، کشف المراد فی شرح تجرید الإعتقاد، ص۳۶۵؛ سیدمحمدحسین طباطبائی، المیزان، ج۱۱، صص۱۶۲ و ۲۲۰.</ref>؛ چنانکه در روایتی از [[امام صادق]]{{ع}} در این خصوص آمده است: معصوم کسی است که با [[کمک الهی]] از [[محرمات]] امتناع میکند<ref>محمدباقر مجلسی، بحار الانوار، ج۲۵، ص۱۹۴، ح۶ ({{متن حدیث|الْمَعْصُومُ هُوَ الْمُمْتَنِعُ بِاللَّهِ مِنْ جَمِيعِ مَحَارِمِ اللَّهِ}}).</ref>. مقصود ما از معصوم در این نگاشته [[پیامبر]]{{صل}} و [[دوازده امام]]{{عم}} و [[حضرت فاطمه]]{{س}} هستند.<ref>[[یدالله مقدسی|مقدسی، یدالله]]، [[سیره معیشتی معصومان (کتاب)|سیره معیشتی معصومان]]، ص ۷۰</ref> | واژه [[عصمت]] از ماده «عَصَمَ» و عصم به معنای امساک و [[خویشتنداری]] است؛ پس عصمت ملکهای<ref>ملکه، توانایی بر چیزی است که یا از راه فطرت و یا با تمرین و تکرار به دست میآید و به حالت و صفتی برای آدمی در میآید.</ref> است در [[انسان]] معصوم که [[خدا]] او را [بدین طریق] از [[گناه]] و [[خطا]] باز میدارد<ref>ابنفارس، معجم مقاییس اللغه، ج۴، ص۳۳۱، ماده «عصم».</ref> و به گفته [[راغب]] [[اصفهانی]] [[عصمت انبیا]] [[حفاظت]] آنان از سوی خداست<ref>حسین بن محمد راغب اصفهانی، المفردات فی غریب القرآن، ص۵۶۹ - ۵۷۰، ماده «عصم».</ref>. از نگاه [[متکلمان]]، عصمت معصومان{{عم}} از مقوله [[علم]] است و به این معناست که خدا به آنان - با [[شایستگی]] [[فطری]] و [[طهارت]] نفسی که دارند - گونهای [[دانش]] و [[آگاهی]] داده است که با وجود آن، از هرگونه خطا و گناه در [[اندیشه]] و عمل مصوناند و این معنا با [[اختیار]] و [[اراده]] آنان تنافی ندارد؛ زیرا این نوع علم، [[طبیعت انسانی]] آنها را [[تغییر]] نداده، بلکه موجب [[معرفت]] ویژهای شده که با اراده و اختیارشان چنان محبتی به خدا در [[دل]] آنان جای گرفته است که جز خواسته او خواسته دیگری ندارند؛ بنابراین مصونیت آنان آگاهانه و اختیاری است<ref>علامه حلی، کشف المراد فی شرح تجرید الإعتقاد، ص۳۶۵؛ سیدمحمدحسین طباطبائی، المیزان، ج۱۱، صص۱۶۲ و ۲۲۰.</ref>؛ چنانکه در روایتی از [[امام صادق]]{{ع}} در این خصوص آمده است: معصوم کسی است که با [[کمک الهی]] از [[محرمات]] امتناع میکند<ref>محمدباقر مجلسی، بحار الانوار، ج۲۵، ص۱۹۴، ح۶ ({{متن حدیث|الْمَعْصُومُ هُوَ الْمُمْتَنِعُ بِاللَّهِ مِنْ جَمِيعِ مَحَارِمِ اللَّهِ}}).</ref>. مقصود ما از معصوم در این نگاشته [[پیامبر]]{{صل}} و [[دوازده امام]]{{عم}} و [[حضرت فاطمه]]{{س}} هستند.<ref>[[یدالله مقدسی|مقدسی، یدالله]]، [[سیره معیشتی معصومان (کتاب)|سیره معیشتی معصومان]]، ص ۷۰</ref> | ||
== پانویس == | == پانویس == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||