جز
جایگزینی متن - ':"' به ': "'
جز (جایگزینی متن - '{{خرد}} {{مهدویت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل مرتبط با مباحث پی...) |
جز (جایگزینی متن - ':"' به ': "') |
||
| خط ۴: | خط ۴: | ||
==مقدمه== | ==مقدمه== | ||
*یکی از موارد [[اختلاف]] بین [[شیعه]] و سنّی در موضوع [[مهدویت]]، [[اختلاف]] در پدر [[امام مهدی|حضرت مهدی]] است. [[شیعه]]، با استناد به دلیلهای فراوان ثابت کرده پدر [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}، [[امام حسن عسکری]]{{ع}} است؛ در حالی که بیشتر [[اهل سنت]]، با بیان برخی [[روایات]] در این زمینه، بر این باورند که نام پدر [[امام مهدی|مهدی]] [[عبد]] اللّه، همنام پدر [[پیامبر]]{{صل}} است. | *یکی از موارد [[اختلاف]] بین [[شیعه]] و سنّی در موضوع [[مهدویت]]، [[اختلاف]] در پدر [[امام مهدی|حضرت مهدی]] است. [[شیعه]]، با استناد به دلیلهای فراوان ثابت کرده پدر [[امام مهدی|حضرت مهدی]]{{ع}}، [[امام حسن عسکری]]{{ع}} است؛ در حالی که بیشتر [[اهل سنت]]، با بیان برخی [[روایات]] در این زمینه، بر این باورند که نام پدر [[امام مهدی|مهدی]] [[عبد]] اللّه، همنام پدر [[پیامبر]]{{صل}} است. | ||
*[[دانشمندان]] [[شیعه]]، با حفظ [[امانت]] کامل، برخی از این [[احادیث]] را - هر چند صحیح نمیدانستهاند- بدون کم و کاست از کتابهای [[اهل سنت]] [[نقل]] کردهاند؛ اما هرگز در این موضوع [[تردید]] به خود راه ندادهاند. برخی از احادیثی که [[اهل سنت]] با استناد به آنها، چنین دیدگاهی را [[انتخاب]] کردهاند، بدین قرار است: [[ابن ابی شیبه]]، [[طبرانی]] و [[حاکم]]، از [[عاصم بن ابی النجود]]، از [[زرّ بن حبیش]] از [[عبد اللّه بن مسعود]] [[روایت]] کردهاند که [[پیامبر]]{{صل}} فرمود:"[[دنیا]] از میان نمیرود، مگر اینکه [[خداوند]] سبحانه و تعالی مردی را برمیانگیزاند که نام او هم نام من و نام پدرش نام پدر من است"<ref>{{عربی|" لَا تَذْهَبُ الدُّنْيَا حَتَّى يَبْعَثَ اللَّهُ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ بَيْتِي يُوَاطِئُ اسْمُهُ اسْمِي وَ اسْمُ أَبِيهِ اسْمَ أَبِي"}}</ref><ref> ابن ابی شیبه، المصنف، ج ۱۵، ص ۱۹۸، ح ۱۹۴۹۳؛ طبرانی، المعجم الکبیر، ج ۱۰، ص ۱۶۳، ح ۱۰۲۱۳ و ص ۱۶۶، ح ۱۰۲۲۲؛ مستدرک حاکم، ج ۴، ص ۴۴۲؛ علی بن عیسی اربلی، کشف الغمة، ج ۳، ص ۲۶۱</ref>. [[ابو عمرو دانی]] و [[خطیب بغدادی]]، از [[عاصم بن ابی النجود]] از [[زرّ بن حبیش]]، از [[عبد اللّه بن مسعود]] [[نقل]] کردهاند که [[پیامبر]]{{صل}} فرمود: "[[قیامت]] برپا نمیشود؛ مگر آنکه مردی از [[خاندان]] من بر همه [[مردم]] پادشاهی کند، نام او نام من و نام پدرش، نام پدر من است"<ref> ابو عمرو دانی، سنن، ص ۹۴ و ۹۵؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج ۱، ص ۳۷۰</ref>. [[نعیم بن حماد]]، [[خطیب]] و [[ابن حجر]]، همگی از عاصم، از [[زرّ بن حبیش]] از [[ابن مسعود]] [[روایت]] کردهاند که [[رسول اکرم]]{{صل}} فرمود: "[[مهدی]] نامش همنام من و نام پدرش نام پدر من است". [[نعیم بن حماد]] به [[سند]] خودش از [[ابو الطفیل]] آورده است که [[رسول خدا]]{{صل}} فرمود:" [[مهدی]] نامش نام من و نام پدرش، نام پدر من است"<ref> ابو عمرو دانی، سنن، ص ۹۴ و ۹۵؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج ۱، ص ۳۷۰</ref>. هیچیک از این [[احادیث]]، نمیتواند دلیلی محکم، بر ادعای کسانی باشد که نام پدر [[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} را "[[عبد]] اللّه" دانستهاند. [[سند]] [[حدیث]] چهارم به اتفاق همه [[محدثان]] ضعیف است؛ زیرا یکی از [[راویان]] آن [[رشدین بن سعد]] است؛ یعنی همان "[[رشدین بن ابی رشدین]]" است که همه بزرگان [[اهل سنت]] در [[علم رجال]] بر ضعف او اتفاق دارند<ref> ر. ک: المزی، تهذیب الکمال، ج ۹، ص ۱۹۱؛ ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج ۳، ص ۲۴۰</ref>. بدین ترتیب و بدون [[شک]] در چنین امر مهمّی، نمیتوان [[سخن]] اینگونه افراد را پذیرفت. سه [[حدیث]] نخستین، نیز نمیتوانند [[حجّت]] و [[دلیل]] باشند؛ چون عبارت "نام پدرش نام پدر من است" را بزرگان و حافظان [[حدیث]] [[نقل]] نکردهاند و فقط جمله "نام او، نام من است" را همگان، بدون اضافهای دیگر آوردهاند. | *[[دانشمندان]] [[شیعه]]، با حفظ [[امانت]] کامل، برخی از این [[احادیث]] را - هر چند صحیح نمیدانستهاند- بدون کم و کاست از کتابهای [[اهل سنت]] [[نقل]] کردهاند؛ اما هرگز در این موضوع [[تردید]] به خود راه ندادهاند. برخی از احادیثی که [[اهل سنت]] با استناد به آنها، چنین دیدگاهی را [[انتخاب]] کردهاند، بدین قرار است: [[ابن ابی شیبه]]، [[طبرانی]] و [[حاکم]]، از [[عاصم بن ابی النجود]]، از [[زرّ بن حبیش]] از [[عبد اللّه بن مسعود]] [[روایت]] کردهاند که [[پیامبر]]{{صل}} فرمود: "[[دنیا]] از میان نمیرود، مگر اینکه [[خداوند]] سبحانه و تعالی مردی را برمیانگیزاند که نام او هم نام من و نام پدرش نام پدر من است"<ref>{{عربی|" لَا تَذْهَبُ الدُّنْيَا حَتَّى يَبْعَثَ اللَّهُ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ بَيْتِي يُوَاطِئُ اسْمُهُ اسْمِي وَ اسْمُ أَبِيهِ اسْمَ أَبِي"}}</ref><ref> ابن ابی شیبه، المصنف، ج ۱۵، ص ۱۹۸، ح ۱۹۴۹۳؛ طبرانی، المعجم الکبیر، ج ۱۰، ص ۱۶۳، ح ۱۰۲۱۳ و ص ۱۶۶، ح ۱۰۲۲۲؛ مستدرک حاکم، ج ۴، ص ۴۴۲؛ علی بن عیسی اربلی، کشف الغمة، ج ۳، ص ۲۶۱</ref>. [[ابو عمرو دانی]] و [[خطیب بغدادی]]، از [[عاصم بن ابی النجود]] از [[زرّ بن حبیش]]، از [[عبد اللّه بن مسعود]] [[نقل]] کردهاند که [[پیامبر]]{{صل}} فرمود: "[[قیامت]] برپا نمیشود؛ مگر آنکه مردی از [[خاندان]] من بر همه [[مردم]] پادشاهی کند، نام او نام من و نام پدرش، نام پدر من است"<ref> ابو عمرو دانی، سنن، ص ۹۴ و ۹۵؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج ۱، ص ۳۷۰</ref>. [[نعیم بن حماد]]، [[خطیب]] و [[ابن حجر]]، همگی از عاصم، از [[زرّ بن حبیش]] از [[ابن مسعود]] [[روایت]] کردهاند که [[رسول اکرم]]{{صل}} فرمود: "[[مهدی]] نامش همنام من و نام پدرش نام پدر من است". [[نعیم بن حماد]] به [[سند]] خودش از [[ابو الطفیل]] آورده است که [[رسول خدا]]{{صل}} فرمود: " [[مهدی]] نامش نام من و نام پدرش، نام پدر من است"<ref> ابو عمرو دانی، سنن، ص ۹۴ و ۹۵؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج ۱، ص ۳۷۰</ref>. هیچیک از این [[احادیث]]، نمیتواند دلیلی محکم، بر ادعای کسانی باشد که نام پدر [[امام مهدی|مهدی]]{{ع}} را "[[عبد]] اللّه" دانستهاند. [[سند]] [[حدیث]] چهارم به اتفاق همه [[محدثان]] ضعیف است؛ زیرا یکی از [[راویان]] آن [[رشدین بن سعد]] است؛ یعنی همان "[[رشدین بن ابی رشدین]]" است که همه بزرگان [[اهل سنت]] در [[علم رجال]] بر ضعف او اتفاق دارند<ref> ر. ک: المزی، تهذیب الکمال، ج ۹، ص ۱۹۱؛ ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج ۳، ص ۲۴۰</ref>. بدین ترتیب و بدون [[شک]] در چنین امر مهمّی، نمیتوان [[سخن]] اینگونه افراد را پذیرفت. سه [[حدیث]] نخستین، نیز نمیتوانند [[حجّت]] و [[دلیل]] باشند؛ چون عبارت "نام پدرش نام پدر من است" را بزرگان و حافظان [[حدیث]] [[نقل]] نکردهاند و فقط جمله "نام او، نام من است" را همگان، بدون اضافهای دیگر آوردهاند. | ||
*برخی از پژوهشگران [[اهل سنت]] که روایتکنندگان از [[عاصم بن ابی النجود]] را بررسی کردهاند، به این مطلب تصریح کرده و گفتهاند: "این اضافه در اصل [[حدیث]] نیست". | *برخی از پژوهشگران [[اهل سنت]] که روایتکنندگان از [[عاصم بن ابی النجود]] را بررسی کردهاند، به این مطلب تصریح کرده و گفتهاند: "این اضافه در اصل [[حدیث]] نیست". | ||
*از طرف دیگر، هر سه [[حدیث]]، فقط به [[ابن مسعود]]، ختم میشود و حال آن که در [[مسند احمد]] در چند مورد، همین [[حدیث]] از [[ابن مسعود]] [[نقل]] شده که با جمله "نام او، نام من است"، پایان یافته است<ref> احمد بن حنبل، مسند، ج ۱، ص ۳۷۶ و ۳۷۷ و ۴۳۰ و ۴۴۸</ref>. | *از طرف دیگر، هر سه [[حدیث]]، فقط به [[ابن مسعود]]، ختم میشود و حال آن که در [[مسند احمد]] در چند مورد، همین [[حدیث]] از [[ابن مسعود]] [[نقل]] شده که با جمله "نام او، نام من است"، پایان یافته است<ref> احمد بن حنبل، مسند، ج ۱، ص ۳۷۶ و ۳۷۷ و ۴۳۰ و ۴۴۸</ref>. | ||
*[[ترمذی]] میگوید: "[[حدیث]] از [[امام علی|علی]]{{ع}}، [[ابو سعید خدری]]، [[ام سلمه]] و [[ابو هریره]]، فقط با لفظ "نام او، نام من است" [[روایت]] شده است." آنگاه- بعد از [[نقل]] [[حدیث]] [[ابن مسعود]] با این لفظ - میافزاید:" در این باب، از [[امام علی|علی]]{{ع}}، [[ابو سعید]]، [[ام سلمه]] و [[ابو هریره]] [[روایت]] شده و این [[حدیث]] نیکو و صحیح است"<ref> سنن ترمذی، ج ۴، ص ۵۰۵، ح ۲۲۳۰</ref>. | *[[ترمذی]] میگوید: "[[حدیث]] از [[امام علی|علی]]{{ع}}، [[ابو سعید خدری]]، [[ام سلمه]] و [[ابو هریره]]، فقط با لفظ "نام او، نام من است" [[روایت]] شده است." آنگاه- بعد از [[نقل]] [[حدیث]] [[ابن مسعود]] با این لفظ - میافزاید: " در این باب، از [[امام علی|علی]]{{ع}}، [[ابو سعید]]، [[ام سلمه]] و [[ابو هریره]] [[روایت]] شده و این [[حدیث]] نیکو و صحیح است"<ref> سنن ترمذی، ج ۴، ص ۵۰۵، ح ۲۲۳۰</ref>. | ||
*[[طبرانی]] در المعجم الکبیر آن را از [[ابن مسعود]]، از چند طریق فقط با لفظ "نام او نام من است" در حدیثهای ۱۰۲۱۴ به بعد، [[نقل]] کرده است. | *[[طبرانی]] در المعجم الکبیر آن را از [[ابن مسعود]]، از چند طریق فقط با لفظ "نام او نام من است" در حدیثهای ۱۰۲۱۴ به بعد، [[نقل]] کرده است. | ||
*[[حاکم]] نیز در مستدرک، [[حدیث]] را از [[ابن مسعود]] فقط با جمله "نام او نام من است"، [[نقل]] کرده و گفته است: "این [[حدیث]] با شرط [[شیخین]] صحیح است و آنان آن را [[نقل]] نکردهاند" <ref> حاکم نیشابوری، المستدرک، ج ۴، ص ۴۴۲</ref>. | *[[حاکم]] نیز در مستدرک، [[حدیث]] را از [[ابن مسعود]] فقط با جمله "نام او نام من است"، [[نقل]] کرده و گفته است: "این [[حدیث]] با شرط [[شیخین]] صحیح است و آنان آن را [[نقل]] نکردهاند" <ref> حاکم نیشابوری، المستدرک، ج ۴، ص ۴۴۲</ref>. | ||