شجاعت در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲۳: خط ۲۳:


==واژه‌شناسی لغوی==
==واژه‌شناسی لغوی==
*واژه‌پژوهان «[[شجاعت]]» را اسم مصدر از ریشه "ش - ج - ع" و به معنای [[قوت قلب]]، [[دلیری]] و جرئت رویارویی با [[سختی‌ها]] دانسته‌اند<ref>العین، ج۱، ص۲۱۲، «شجع»؛ المحکم و المحیط الاعظم، ج۱، ص۲۹۰؛ لغت نامه، ج۹، ص۱۲۴۹۲، «شجاعت».</ref>. به گفته برخی، دارنده این صفت از [[جنگ]] نمی‌هراسد و بی‌واهمه به آن [[اقدام]] می‌کند <ref>المصباح، ص۳۰۵، «شجع»؛ نیز نک: علم الاخلاق الی نیقوماخوس، ص۱۰، «مقدمه».</ref>. [[شجاعت]] به معنای [[احتیاط]] نکردن نیست، بلکه انجام دادن کاری است که از آن می‌ترسیم، از این رو برخی آن را در برابر "[[جُبن]]" قرار داده‌اند که ترسی ویژه است و موجب تأثر شدید نفس می‌شود؛ به گونه‌ای که [[قدرت]] [[تدبیر]] و تصمیم‌گیری را از [[انسان]] گرفته و موجب سردرگمی و [[شکست]] او می‌شود<ref>لسان العرب، ج۱۳، ص۸۴؛ التحقیق، ج۲، ص۵۹ - ۶۰، «جبن»؛ المیزان، ج۱۰، ص۳۲۲.</ref>؛ نه در برابر [[خوف]] (مطلق [[ترس]]) که به معنای واهمه [[انسان]] است از آنچه ناخوشایند اوست و او را به حرکت در جهت دفع آن وامی‌دارد<ref>المیزان، ج۱۰، ص۳۲۲؛ نیز نک: ج۱۴، ص۱۴۴.</ref>، چنان‌که [[انسان]] بر اثر [[خوف]] [[تقیه]] می‌کند.
*واژه‌پژوهان "[[شجاعت]]" را اسم مصدر از ریشه "ش - ج - ع" و به معنای [[قوت قلب]]، [[دلیری]] و جرئت رویارویی با [[سختی‌ها]] دانسته‌اند<ref>العین، ج۱، ص۲۱۲، «شجع»؛ المحکم و المحیط الاعظم، ج۱، ص۲۹۰؛ لغت نامه، ج۹، ص۱۲۴۹۲، «شجاعت».</ref>. به گفته برخی، دارنده این صفت از [[جنگ]] نمی‌هراسد و بی‌واهمه به آن [[اقدام]] می‌کند <ref>المصباح، ص۳۰۵، «شجع»؛ نیز نک: علم الاخلاق الی نیقوماخوس، ص۱۰، «مقدمه».</ref>. [[شجاعت]] به معنای [[احتیاط]] نکردن نیست، بلکه انجام دادن کاری است که از آن می‌ترسیم، از این رو برخی آن را در برابر "[[جُبن]]" قرار داده‌اند که ترسی ویژه است و موجب تأثر شدید نفس می‌شود؛ به گونه‌ای که [[قدرت]] [[تدبیر]] و تصمیم‌گیری را از [[انسان]] گرفته و موجب سردرگمی و [[شکست]] او می‌شود<ref>لسان العرب، ج۱۳، ص۸۴؛ التحقیق، ج۲، ص۵۹ - ۶۰، «جبن»؛ المیزان، ج۱۰، ص۳۲۲.</ref>؛ نه در برابر [[خوف]] (مطلق [[ترس]]) که به معنای واهمه [[انسان]] است از آنچه ناخوشایند اوست و او را به حرکت در جهت دفع آن وامی‌دارد<ref>المیزان، ج۱۰، ص۳۲۲؛ نیز نک: ج۱۴، ص۱۴۴.</ref>، چنان‌که [[انسان]] بر اثر [[خوف]] [[تقیه]] می‌کند.
*[[شجاعت]] در اصطلاح [[اخلاق]]، کیفیتی [[نفسانی]] و از [[فضایل]] [[اخلاق]] است<ref>نک: تهذیب الاخلاق، ص۹۷؛ رسائل اخوان الصفاء، ج ۱، ص۴۰۹.</ref>. [[دانشمندان]] این رشته آن را منشعب از [[قوه غضبیه]] و حد [[اعتدال]] دو [[رذیله]] [[اخلاقی]] تَهوّر ([[بی‌باکی]]) در جهت [[افراط]] و [[جُبن]] ([[ترس]]) در جهت [[تفریط]] دانسته <ref>تهذیب الاخلاق، ص۱۰۰، ۱۰۹؛ احیاء علوم الدین، ج۷، ص۲۹ - ۳۰.</ref> و در عین حال آن را به [[تهور]] نزدیک‌تر می‌دانند<ref>علم الاخلاق الی نیقوماخوس، ص۹، «مقدمه».</ref>.
*[[شجاعت]] در اصطلاح [[اخلاق]]، کیفیتی [[نفسانی]] و از [[فضایل]] [[اخلاق]] است<ref>نک: تهذیب الاخلاق، ص۹۷؛ رسائل اخوان الصفاء، ج ۱، ص۴۰۹.</ref>. [[دانشمندان]] این رشته آن را منشعب از [[قوه غضبیه]] و حد [[اعتدال]] دو [[رذیله]] [[اخلاقی]] تَهوّر ([[بی‌باکی]]) در جهت [[افراط]] و [[جُبن]] ([[ترس]]) در جهت [[تفریط]] دانسته <ref>تهذیب الاخلاق، ص۱۰۰، ۱۰۹؛ احیاء علوم الدین، ج۷، ص۲۹ - ۳۰.</ref> و در عین حال آن را به [[تهور]] نزدیک‌تر می‌دانند<ref>علم الاخلاق الی نیقوماخوس، ص۹، «مقدمه».</ref>.
*برخی نیز آن را به نیروی خشمی که [[انسان]] با آن بر [[دشمن]] [[برتری]] می‌جوید، تعریف کرده<ref>رسائل الشجرة الالهیه، ص۵۵۷؛ المباحث المشرقیه، ج۲، ص۴۱۵.</ref> و در [[تبیین]] آن گفته‌اند [[شجاعت]] [[پیروی]] نیروی [[خشم]] و [[انتقام]] از نیروی [[خردمندی]] در [[اقدام]] به کارهای مهم و تشویش نداشتن در انجام دادن کارهای هولناک است <ref>جامع السعادات، ج۱، ص۱۹۴.</ref>.
*برخی نیز آن را به نیروی خشمی که [[انسان]] با آن بر [[دشمن]] [[برتری]] می‌جوید، تعریف کرده<ref>رسائل الشجرة الالهیه، ص۵۵۷؛ المباحث المشرقیه، ج۲، ص۴۱۵.</ref> و در [[تبیین]] آن گفته‌اند [[شجاعت]] [[پیروی]] نیروی [[خشم]] و [[انتقام]] از نیروی [[خردمندی]] در [[اقدام]] به کارهای مهم و تشویش نداشتن در انجام دادن کارهای هولناک است <ref>جامع السعادات، ج۱، ص۱۹۴.</ref>.
۱۱۵٬۲۶۲

ویرایش