جز
جایگزینی متن - 'تجلی' به 'تجلی'
بدون خلاصۀ ویرایش |
جز (جایگزینی متن - 'تجلی' به 'تجلی') |
||
| خط ۱۹: | خط ۱۹: | ||
در ذیل این دو [[آیه]]، از [[گمراهی]] [[انسانها]] تا پیش از آمدن [[پیامبر]]{{صل}} [[سخن]] به میان آمده است. [[گمراهی]] در برابر [[هدایت]] است؛ از اینرو، [[تلاوت آیات]] [[الهی]]، اموریاند که موجب [[خروج]] از [[گمراهی]] و سبب [[هدایت]] میشوند. چنانکه از این دو [[آیه]] نیز برمیآید، [[تزکیه]] غیر از [[تلاوت آیات]] و [[تعلیم کتاب و حکمت]] است. [[تلاوت آیات]] و [[تعلیم کتاب و حکمت]]، صرفاً نقش آگاهیبخشی دارد، در حالی که [[تزکیه]] که در لغت به معنای پاکسازی و تهطیر است<ref>ر.ک: خلیل بن احمد فراهیدی، العین، ج۵، ص۳۹۴؛ احمد بن فارس، معجم مقاییس اللغة، ج۳، ص۱۷؛ اسماعیل بن عباد صاحب، المحیط فی اللغة، ج۶، ص۳۰۰؛ مبارک بن محمد بن اثیر جزری، النهایة فی غریب الحدیث و الاثر، ج۲، ص۳۰۷.</ref>، نقش [[تربیت]] و رساندن به [[تکامل]] را دارد. به دیگر سخن، اگر [[تعلیم]] به [[ذهن]] و [[عقل انسان]] مربوط میشود، [[تزکیه]] متوجه بخش [[اعمال]] و [[باطن]] [[انسان]] است. [[تزکیه]] و [[تکامل]] زمانی حاصل میشود که [[اعمال انسان]] از پلیدیها [[پاک]] شود. بنابراین و براساس [[آیه]] یاد شده، یکی از شاخههای [[هدایتگری]] [[پیامبران]]، [[تزکیه]] انسانهاست<ref>[[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان (کتاب)|معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان]]، ص ۲۴۲.</ref>. | در ذیل این دو [[آیه]]، از [[گمراهی]] [[انسانها]] تا پیش از آمدن [[پیامبر]]{{صل}} [[سخن]] به میان آمده است. [[گمراهی]] در برابر [[هدایت]] است؛ از اینرو، [[تلاوت آیات]] [[الهی]]، اموریاند که موجب [[خروج]] از [[گمراهی]] و سبب [[هدایت]] میشوند. چنانکه از این دو [[آیه]] نیز برمیآید، [[تزکیه]] غیر از [[تلاوت آیات]] و [[تعلیم کتاب و حکمت]] است. [[تلاوت آیات]] و [[تعلیم کتاب و حکمت]]، صرفاً نقش آگاهیبخشی دارد، در حالی که [[تزکیه]] که در لغت به معنای پاکسازی و تهطیر است<ref>ر.ک: خلیل بن احمد فراهیدی، العین، ج۵، ص۳۹۴؛ احمد بن فارس، معجم مقاییس اللغة، ج۳، ص۱۷؛ اسماعیل بن عباد صاحب، المحیط فی اللغة، ج۶، ص۳۰۰؛ مبارک بن محمد بن اثیر جزری، النهایة فی غریب الحدیث و الاثر، ج۲، ص۳۰۷.</ref>، نقش [[تربیت]] و رساندن به [[تکامل]] را دارد. به دیگر سخن، اگر [[تعلیم]] به [[ذهن]] و [[عقل انسان]] مربوط میشود، [[تزکیه]] متوجه بخش [[اعمال]] و [[باطن]] [[انسان]] است. [[تزکیه]] و [[تکامل]] زمانی حاصل میشود که [[اعمال انسان]] از پلیدیها [[پاک]] شود. بنابراین و براساس [[آیه]] یاد شده، یکی از شاخههای [[هدایتگری]] [[پیامبران]]، [[تزکیه]] انسانهاست<ref>[[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان (کتاب)|معنا و چیستی امامت در قرآن سنت و آثار متکلمان]]، ص ۲۴۲.</ref>. | ||
===[[برخورداری از علم الهی]]=== | ===[[برخورداری از علم الهی]]=== | ||
پیامبرِ [[هادی]] کسی است که برخوردار از [[علم خطاناپذیر]] [[الهی]] است. توضیح آنکه [[خداوند متعال]]، چنانکه [[گذشت]]، همانگونه که خود و [[کتابهای آسمانی]] را [[هادی]] نامیده، از [[پیامبران الهی]] نیز با این عنوان یاد کرده است. روشن است که [[باری تعالی]]، آنگاه که در [[مقام هدایت]] برمیآید، همچون موارد دیگر، از [[علم خطاناپذیر]] خود بهره میبرد؛ چنانکه [[کتابهای آسمانی]] نیز که | پیامبرِ [[هادی]] کسی است که برخوردار از [[علم خطاناپذیر]] [[الهی]] است. توضیح آنکه [[خداوند متعال]]، چنانکه [[گذشت]]، همانگونه که خود و [[کتابهای آسمانی]] را [[هادی]] نامیده، از [[پیامبران الهی]] نیز با این عنوان یاد کرده است. روشن است که [[باری تعالی]]، آنگاه که در [[مقام هدایت]] برمیآید، همچون موارد دیگر، از [[علم خطاناپذیر]] خود بهره میبرد؛ چنانکه [[کتابهای آسمانی]] نیز که تجلی [[هدایتگری]] اویند، پیامها و آموزههایشان، در صورتی که [[تحریف]] نشده باشند، خطاناپذیرند. [[پیامبران الهی]] نیز که از جانب [[خداوند]] [[مأمور]] [[هدایت]] انسانهایند، لازم است از سرچشمه [[علم الهی]] برخوردار باشند؛ در غیر این صورت، [[نقض غرض]] از ارسال آنها لازم خواهد آمد. بنابراین، ویژگی دیگر پیامبرِ [[هدایت کننده]]، برخورداری از [[علم خطاناپذیر]] برای [[هدایت]] است؛ چنانکه [[قرآن کریم]] راجع به [[پیامبران الهی]]، با تأکید بر اینکه ایشان هدایتگرند، میفرماید: {{متن قرآن|وَجَعَلْنَاهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنَا وَأَوْحَيْنَا إِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرَاتِ وَإِقَامَ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءَ الزَّكَاةِ وَكَانُوا لَنَا عَابِدِينَ}}<ref>«و آنان را پیشوایانی کردیم که به فرمان ما راهبری میکردند و به آنها انجام کارهای نیک و برپا داشتن نماز و دادن زکات را وحی کردیم و آنان پرستندگان ما بودند» سوره انبیاء، آیه ۷۳.</ref>. | ||
در این [[آیه]]، پس از تأکید بر [[هدایتگری]] [[پیامبران]]، از مسئله [[وحی]] سخن به میان آمده است که بر غیر اکتسابی بودن [[علم]] ایشان دلالت دارد. | در این [[آیه]]، پس از تأکید بر [[هدایتگری]] [[پیامبران]]، از مسئله [[وحی]] سخن به میان آمده است که بر غیر اکتسابی بودن [[علم]] ایشان دلالت دارد. | ||
[[قرآن کریم]] همچنین راجع به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} میفرماید: {{متن قرآن|مَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوَى * وَمَا يَنْطِقُ عَنِ الْهَوَى * إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحَى * عَلَّمَهُ شَدِيدُ الْقُوَى}}<ref>«که همنشین شما گمراه و بیراه نیست * و از سر هوا و هوس سخن نمیگوید * آن (قرآن) جز وحیی نیست که بر او وحی میشود * آن (فرشته) بسیار توانمند به او آموخته است» سوره نجم، آیه ۲-۵.</ref>. | [[قرآن کریم]] همچنین راجع به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} میفرماید: {{متن قرآن|مَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوَى * وَمَا يَنْطِقُ عَنِ الْهَوَى * إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحَى * عَلَّمَهُ شَدِيدُ الْقُوَى}}<ref>«که همنشین شما گمراه و بیراه نیست * و از سر هوا و هوس سخن نمیگوید * آن (قرآن) جز وحیی نیست که بر او وحی میشود * آن (فرشته) بسیار توانمند به او آموخته است» سوره نجم، آیه ۲-۵.</ref>. | ||