جز
جایگزینی متن - ' آنرا ' به ' آن را '
بدون خلاصۀ ویرایش |
جز (جایگزینی متن - ' آنرا ' به ' آن را ') |
||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
اینکه منظور از نور الهی در این روایات چیست، معلوم نیست. ولى بعضى از راویان، نور الهى را به "ملک" تعبیر کردهاند:<ref>ر.ک. [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن (مقاله)|منابع علم امام در قرآن]]، فصلنامۀ امامت پژوهی، ش ۶، ص ۱۸۳ ـ ۱۸۴</ref> [[محمد بن عبسى بن عبید]] مىگوید: من و ابنفضال نشسته بودیم، یونس وارد شد و گفت: من خدمت [[امام رضا]] {{ع}} رسیدم و به او گفتم: قربان شما شوم! مردم درباره عمود، سخن بسیار گفتهاند. امام به من فرمود: اى یونس! نظر تو درباره آن چیست؟ نظرت این است، یک عمود آهنى است که براى صاحب تو برافرازند؟! عرض کردم: نمىدانم. فرمود: عمود، فرشتهاى است که بر هر شهرى گماشته شده است و خدا به وسیله او کردار آن شهرها را مىرساند.»<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافى، ج ١، ص ٣٨٧</ref> | اینکه منظور از نور الهی در این روایات چیست، معلوم نیست. ولى بعضى از راویان، نور الهى را به "ملک" تعبیر کردهاند:<ref>ر.ک. [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن (مقاله)|منابع علم امام در قرآن]]، فصلنامۀ امامت پژوهی، ش ۶، ص ۱۸۳ ـ ۱۸۴</ref> [[محمد بن عبسى بن عبید]] مىگوید: من و ابنفضال نشسته بودیم، یونس وارد شد و گفت: من خدمت [[امام رضا]] {{ع}} رسیدم و به او گفتم: قربان شما شوم! مردم درباره عمود، سخن بسیار گفتهاند. امام به من فرمود: اى یونس! نظر تو درباره آن چیست؟ نظرت این است، یک عمود آهنى است که براى صاحب تو برافرازند؟! عرض کردم: نمىدانم. فرمود: عمود، فرشتهاى است که بر هر شهرى گماشته شده است و خدا به وسیله او کردار آن شهرها را مىرساند.»<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافى، ج ١، ص ٣٨٧</ref> | ||
بنابراین اگر منظور از نور الهى، ملک یا [[روحالقدس]] باشد، نمیتوان آن را منبع جداگانهاى براى علم امام دانست. بلکه همان القای روح القدس است.<ref>ر.ک. [[سید محمد جعفر سبحانی|سبحانی، سید محمد جعفر]]، [[منابع علم امامان شیعه (کتاب)|منابع علم امامان شیعه]]، ص ۱۴۴ </ref> به عبارتی دیگر عمود نور امری جدا از امام نیست؛ بلکه ویژگی و توانی در امام است که خداوند | بنابراین اگر منظور از نور الهى، ملک یا [[روحالقدس]] باشد، نمیتوان آن را منبع جداگانهاى براى علم امام دانست. بلکه همان القای روح القدس است.<ref>ر.ک. [[سید محمد جعفر سبحانی|سبحانی، سید محمد جعفر]]، [[منابع علم امامان شیعه (کتاب)|منابع علم امامان شیعه]]، ص ۱۴۴ </ref> به عبارتی دیگر عمود نور امری جدا از امام نیست؛ بلکه ویژگی و توانی در امام است که خداوند آن را برای احتجاج بر خلقش برای امام فراهم نموده است؛ مانند روایتی که پس از اشاره به وجود منار نور میفرماید: {{عربی|«فَبِهَذَا يَحْتَجُ اللَّهُ عَلَى خَلْقِه»}}<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج ١، ص ٣٨٧</ref> [[علامه مجلسی]] ذیل این روایت، ضمیر اشاره منفصل "هذا" را به خود امام برمیگرداند و صحیح هم همین است.<ref>مازندرانی، شرح اصول الکافی، ج ۶، ص ۳۶۰</ref> با توجه به این جملیه، اگر منار یا عمود نور را امری جدا از امام بدانیم، احتجاج الهی به امام صحیح نخواهد بود.<ref>ر.ک. [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن (مقاله)|منابع علم امام در قرآن]]، فصلنامۀ امامت پژوهی، ش ۶، ص ۱۸۳ ـ ۱۸۴</ref> علامۀ مجلسی می گوید:<ref>مجلسی، محمد باقر، مرآة العقول، ج ۴، ص ۲۶۸</ref> "نامیده شدن ملک با عنوان عمود، استعاره است؛ گویی ملک عمودی از نور است که امام در آن نظر میکند. همچنین ممکن است این تشبیه به این دلیل صورت گرفته که اعتماد امام در کشف امور، به ملک است.<ref>ر.ک. [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن (مقاله)|منابع علم امام در قرآن]]، فصلنامۀ امامت پژوهی، ش ۶، ص ۱۸۳ ـ ۱۸۴</ref> | ||
در مجموع آنچه از روایات به دست می آید، دو چیز است: | در مجموع آنچه از روایات به دست می آید، دو چیز است: | ||
#این ستون نور، به طور مستقل، منبع علم نیست؛ بلکه تمثیلی برای منبع الهامی علم امام{{ع}} است که هرگاه خداوند بخواهد، با آن، امام را آگاه میکند.<ref>ر.ک. [[محمد حسن نادم|نادم، محمد حسن]]، [[سید ابراهیم افتخاری|افتخاری، سید ابراهیم]]، [[منابع علم امام از نگاه متکلمان قم و بغداد (مقاله)|منابع علم امام از نگاه متکلمان قم و بغداد]]، ص ۶۰</ref> یعنی بر اساس برخی از روایات، عمود نور امری جداپذیر از امام نیست، بلکه ویژگی و توانایی در امام است که خداوند | #این ستون نور، به طور مستقل، منبع علم نیست؛ بلکه تمثیلی برای منبع الهامی علم امام{{ع}} است که هرگاه خداوند بخواهد، با آن، امام را آگاه میکند.<ref>ر.ک. [[محمد حسن نادم|نادم، محمد حسن]]، [[سید ابراهیم افتخاری|افتخاری، سید ابراهیم]]، [[منابع علم امام از نگاه متکلمان قم و بغداد (مقاله)|منابع علم امام از نگاه متکلمان قم و بغداد]]، ص ۶۰</ref> یعنی بر اساس برخی از روایات، عمود نور امری جداپذیر از امام نیست، بلکه ویژگی و توانایی در امام است که خداوند آن را برای احتجاج بر خلقش برای امام فراهم کرده است.<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> | ||
#اما برخی روایات دیگر عمود نور را در کنار روح قدسی و مخصوص امام معرفی نموده اند<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> مانند: [[امام رضا]] {{ع}} فرمودند:<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج ۲، ص ۲۰۰</ref> {{عربی|«إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ أَيَّدَنَا بِرُوحٍ مِنْهُ مُقَدَّسَةٍ مُطَهَّرَةٍ لَيْسَتْ بِمَلَكٍ لَمْ تَكُنْ مَعَ أَحَدٍ مِمَّنْ مَضَى إِلَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ وَ هِيَ مَعَ الْأَئِمَّةِ مِنَّا تُسَدِّدُهُمْ وَ تُوَفِّقُهُمْ وَ هُوَ عَمُودٌ مِنْ نُورٍ بَيْنَنَا وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَل»}}<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> | #اما برخی روایات دیگر عمود نور را در کنار روح قدسی و مخصوص امام معرفی نموده اند<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> مانند: [[امام رضا]] {{ع}} فرمودند:<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج ۲، ص ۲۰۰</ref> {{عربی|«إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ أَيَّدَنَا بِرُوحٍ مِنْهُ مُقَدَّسَةٍ مُطَهَّرَةٍ لَيْسَتْ بِمَلَكٍ لَمْ تَكُنْ مَعَ أَحَدٍ مِمَّنْ مَضَى إِلَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ وَ هِيَ مَعَ الْأَئِمَّةِ مِنَّا تُسَدِّدُهُمْ وَ تُوَفِّقُهُمْ وَ هُوَ عَمُودٌ مِنْ نُورٍ بَيْنَنَا وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَل»}}<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> | ||
#ثمره و نتیجۀ وجود عمود نور برای امام، مشاهده و توان دیدن اعمال انسانهاست. تعابیری مانند: {{عربی|"یعرف به الضمیر"}}، {{عربی|"یشرف به علی اهل الارض"}}، {{عربی|"کل ما احتاج الیه لدلاله اطلع علیه"}}، {{عربی|"لا یستر منها شیء"}} و ... توهم مشاهده صرف بدون آگاهی و علم از حقیقت اعمال و نیت ها را باطل می نماید.<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> | #ثمره و نتیجۀ وجود عمود نور برای امام، مشاهده و توان دیدن اعمال انسانهاست. تعابیری مانند: {{عربی|"یعرف به الضمیر"}}، {{عربی|"یشرف به علی اهل الارض"}}، {{عربی|"کل ما احتاج الیه لدلاله اطلع علیه"}}، {{عربی|"لا یستر منها شیء"}} و ... توهم مشاهده صرف بدون آگاهی و علم از حقیقت اعمال و نیت ها را باطل می نماید.<ref>ر.ک. [[رسول رضوی|رضوی، رسول]]، [[محمد تقی شاکر|شاکر، محمد تقی]]، [[چیستی عمود نور (مقاله)|چیستی عمود نور]]، مجلۀ علوم حدیث، ش ۶۳، ص ۴۲</ref> | ||