←واژهشناسی لغوی
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
==واژهشناسی لغوی== | ==واژهشناسی لغوی== | ||
اسم در لغت از ریشه «س ـ م ـ و» به معنای بلندی یا از ریشه «و ـ س ـ م» به معنای علامت است <ref>المصباح، ص۲۹۰، «سَما».</ref> در اصطلاح عرفان، ذات الهی همراه با صفتی معیّن و به اعتبار یکی از تجلّیاتش در مقام واحدیّت، اسم نامیده میشود و اسمهای لفظی، اسمِ اسم است <ref>شرح فصوص الحكم، ص۴۳ ـ ۴۴.</ref> از اسمای الهی که در مقام واحدیّت ظهور مییابند به «مراتب الهیّه» تعبیر میشود، زیرا میان اسما، نوعی ترتّب وجود دارد و برخی از آنها بر بعضی دیگر متفرّعاند <ref>رسائل توحيدى، ص۴۶.</ref> برخی نیز بر مقام احدیّت اطلاق اسم کرده و آن را نخستین اسم ذات دانستهاند، زیرا ذات اقدس خداوند دارای صرافت و اطلاق و از هر نوع تعیّن مفهومی یا مصداقی ـ حتّی خود اطلاق ـ منزّه است و چون این، خود گونهای تعیّن است که همه تعیّنها را محو میکند و بساط همه کثرتها را درمینوردد، نخستین اسم و نخستین تعیّن خواهد بود <ref>رسائل توحيدى، ص۴۵.</ref>. اعظم صیغه تفضیل بر وزن أفْعَل، و مقصود از اسم اعظم، بزرگترین اسم خداست <ref>كلمه عليا، ص۳۰؛ اسماءاللّه و صفاته، ص۸۴.</ref>؛ ولی برخی اعظم را به معنای عظیم دانسته و گفتهاند: همه اسمای الهی عظیم بوده و هیچ اسمی از اسم دیگر بزرگتر نیست <ref>مجمع البحرين، ج۶، ص۱۱۸، «عظم»؛ التفسير الكبير، ج۱، ص۱۱۵؛ الكاشف، ج۱، ص۲۵؛ ج۳، ص۴۲۶.</ref> | اسم در لغت از ریشه «س ـ م ـ و» به معنای بلندی یا از ریشه «و ـ س ـ م» به معنای علامت است <ref>المصباح، ص۲۹۰، «سَما».</ref> در اصطلاح عرفان، ذات الهی همراه با صفتی معیّن و به اعتبار یکی از تجلّیاتش در مقام واحدیّت، اسم نامیده میشود و اسمهای لفظی، اسمِ اسم است <ref>شرح فصوص الحكم، ص۴۳ ـ ۴۴.</ref> از اسمای الهی که در مقام واحدیّت ظهور مییابند به «مراتب الهیّه» تعبیر میشود، زیرا میان اسما، نوعی ترتّب وجود دارد و برخی از آنها بر بعضی دیگر متفرّعاند <ref>رسائل توحيدى، ص۴۶.</ref> برخی نیز بر مقام احدیّت اطلاق اسم کرده و آن را نخستین اسم ذات دانستهاند، زیرا ذات اقدس خداوند دارای صرافت و اطلاق و از هر نوع تعیّن مفهومی یا مصداقی ـ حتّی خود اطلاق ـ منزّه است و چون این، خود گونهای تعیّن است که همه تعیّنها را محو میکند و بساط همه کثرتها را درمینوردد، نخستین اسم و نخستین تعیّن خواهد بود <ref>رسائل توحيدى، ص۴۵.</ref>. اعظم صیغه تفضیل بر وزن أفْعَل، و مقصود از اسم اعظم، بزرگترین اسم خداست <ref>كلمه عليا، ص۳۰؛ اسماءاللّه و صفاته، ص۸۴.</ref>؛ ولی برخی اعظم را به معنای عظیم دانسته و گفتهاند: همه اسمای الهی عظیم بوده و هیچ اسمی از اسم دیگر بزرگتر نیست <ref>مجمع البحرين، ج۶، ص۱۱۸، «عظم»؛ التفسير الكبير، ج۱، ص۱۱۵؛ الكاشف، ج۱، ص۲۵؛ ج۳، ص۴۲۶.</ref> | ||
<ref>http://www.maarefquran.com/Files/viewdmaarefBooks.php?bookId=3 دایره المعارف قرآن کریم؛ ج۳، ص۲۶۱.</ref> | <ref>http://www.maarefquran.com/Files/viewdmaarefBooks.php?bookId=3 دایره المعارف قرآن کریم؛ ج۳، ص۲۶۱.</ref>. | ||
==برخورداران از اسم اعظم== | ==برخورداران از اسم اعظم== | ||