پرش به محتوا

بحث:ام‌الکتاب: تفاوت میان نسخه‌ها

۱٬۶۳۹ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۱۷
خط ۱۱۱: خط ۱۱۱:
== محمد تقی شاکر (ارشد) ==
== محمد تقی شاکر (ارشد) ==


بدون شک [[علم پیامبر]] و همچنین [[علم ائمه]] {{عم}} علمی حقیقی و علمی خدایی و از جانب خدا می‏باشد، این معنا در روایات مختلف با بیانات مختلفی به لفظ کشیده شده است از جمله روایاتی که [[علم ائمه]] و پیامبر را مستند به [[علم کتاب]] یا [[کتاب مبین]] و یا [[ام الکتاب]] می‏نمایند در واقع این روایات ریشه و اساس علم را در [[علم خدا]] می¬دانند که [[ائمه]] به حسب وظایفی که بر عهدهٔ شان گذاشته شده از آن برخوردار شده اند. اصل اثبات این برخورداری و بیان تفاوت و گسترهٔ آن نسبت به دانش و علوم دیگران علت و سبب بیان روایاتی از جمله روایات مزبور می‏باشد. اما مبادی و مجاری این اتصال در پیامبر و امام با تفاوتهایی نه در اصل و کمیت یا کیفیت علم، بلکه در گونهٔ ارتباط و اتصال مواجه است. به عبارتی [[ختمیت]] [[رسالت]] و [[پیامبری]]، مقتضی آن است که علم مربوط به [[رسالت]] و [[نبوت]] که به تعبیری همان [[هدایت]] عام می‏باشد با [[خاتمیت]] به اتمام رسیده باشد پس آگاهیهای از دین و شریعت در هر سطح آن تنها از راه خاتم المرسلین محقق می‏تواند باشد.
بدون شک [[علم پیامبر]]{{صل}} و همچنین [[علم ائمه]]{{عم}} علمی حقیقی و علمی خدایی و از جانب خدا می‏‌باشد، این معنا در روایات مختلف با بیانات مختلفی به لفظ کشیده شده است از جمله روایاتی که [[علم ائمه]]{{عم}} و [[پیامبر]]{{صل}} را مستند به [[علم کتاب]] یا [[کتاب مبین]] و یا [[ام الکتاب]] می‏‌نمایند در واقع این روایات ریشه و اساس علم را در [[علم خدا]] می‌دانند که [[ائمه]]{{عم}} به حسب وظایفی که بر عهدهٔ شان گذاشته شده از آن برخوردار شده‌اند. اصل اثبات این برخورداری و بیان تفاوت و گسترهٔ آن نسبت به دانش و علوم دیگران علت و سبب بیان روایاتی از جمله روایات مزبور می‏باشد. اما مبادی و مجاری این اتصال در [[پیامبر]]{{صل}} و [[امام]]{{ع}} با تفاوتهایی نه در اصل و کمیت یا کیفیت علم، بلکه در گونهٔ ارتباط و اتصال مواجه است. به عبارتی [[ختمیت]] [[رسالت]] و [[پیامبری]]، مقتضی آن است که علم مربوط به [[رسالت]] و [[نبوت]] که به تعبیری همان [[هدایت]] عام می‌‏باشد با [[خاتمیت]] به اتمام رسیده باشد پس آگاهی‌های از دین و شریعت در هر سطح آن تنها از راه [[خاتم المرسلین]] محقق می‏‌تواند باشد<ref>[http://fa.imamatpedia.com/wiki/%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%B9%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%AF%D8%B1_%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86_%D9%88_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA_(%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87)  منابع علم امام در قرآن و روایات، ص:۱۳۱.]</ref>.


این امر اقتضا دارد مبادی و مجاری امام در کیفیت آگاهی از علم به [[کتاب مبین]] یا همان [[لوح محفوظ]] دو گونه تصویر شود. لذا می‏توان از جانب وحیثی تمام علوم امام را علمی خدایی و به تعبیر برخی روایات عالم بودن به تمامی [[کتاب مبین]] و [[ام الکتاب]] و [[علم الکتاب]] بیان داشت. (منبع؟؟)
این امر اقتضا دارد مبادی و مجاری [[امام]]{{ع}} در کیفیت آگاهی از علم به [[کتاب مبین]] یا همان [[لوح محفوظ]] دو گونه تصویر شود. لذا می‏‌توان از جانب وحیثی تمام علوم [[امام]]{{ع}} را علمی خدایی و به تعبیر برخی روایات عالم بودن به تمامی [[کتاب مبین]] و [[ام الکتاب]] و [[علم الکتاب]] بیان داشت<ref>[http://fa.imamatpedia.com/wiki/%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%B9%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%AF%D8%B1_%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86_%D9%88_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA_(%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87) منابع علم امام در قرآن و روایات، ص:۱۳۱.]</ref>.


امام کاظم {{ع}} در پاسخ به سؤالی که در آن از مقایسهٔ [[موسی]] و [[عیسی]] با [[پیامبر خاتم]] و شأن و مقام [[حضرت رسول]] پرسیده شده بود، با برتر دانستن علم و توانایی¬های [[حضرت رسول]] {{صل}} از سایر [[انبیاء]] {{عم}} با استناد به آیات قرآن، آگاهی از [[ام الکتاب]] و [[کتاب مبین]] را سبب و علت این برتری معرفی می¬نمایند و می¬افزایند: این علم الهی را خداوند طبق آیهٔ بیست و نه سورهٔ مبارک سبأ به برگزیدگان خود که [[ائمه اطهار]] باشند عطا نموده است. (منبع؟؟)
[[امام کاظم]] {{ع}} در پاسخ به سؤالی که در آن از مقایسهٔ [[حضرت موسی]]{{ع}} و [[حضرت عیسی]]{{ع}} با [[پیامبر خاتم]]{{صل}} و شأن و مقام [[حضرت رسول]]{{صل}} پرسیده شده بود، با برتر دانستن علم و توانایی‌های [[حضرت رسول]{{صل}} از سایر [[انبیاء]]{{عم}} با استناد به آیات قرآن، آگاهی از [[ام الکتاب]] و [[کتاب مبین]] را سبب و علت این برتری معرفی می‌نمایند و می‌افزایند: این علم الهی را خداوند طبق آیهٔ بیست و نه سورهٔ مبارک سبأ به برگزیدگان خود که [[ائمه اطهار]]{{عم}}باشند عطا نموده است<ref>[http://fa.imamatpedia.com/wiki/%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%B9%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%AF%D8%B1_%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86_%D9%88_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA_(%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87) منابع علم امام در قرآن و روایات، ص:۱۳۱.]</ref>.


از روایات این نکته نیز استفاده می‏شود که علم، امر ذو مراتب و مراحل است حتی نسبت به یک مسئله، به تعبیر روایات علمِ به آنچه در [[ام الکتاب]] است با علم به آنچه از [[ام الکتاب]] صادر و خارج شده و به مرحلهٔ نفوذ رسیده دو علم است ـ أما المکفوف فهو الذی عنده فی [[ام الکتاب]] إذا خرج نفذ ـ و شاید به همین جهت روایات به مسئله [[تحدیث]] روزانه که نشانگر خروجی ها و امور نافذ شده الهی از [[ام الکتاب]]ند اهمیت فوق العاده¬ای داده اند. (منبع؟؟)
از روایات این نکته نیز استفاده می‌‏شود که علم، امر ذو مراتب و مراحل است حتی نسبت به یک مسئله، به تعبیر روایات علمِ به آنچه در [[ام الکتاب]] است با علم به آنچه از [[ام الکتاب]] صادر و خارج شده و به مرحلهٔ نفوذ رسیده دو علم است: {{عربی|اندازه=150%|«أَمَّا الْمَكْفُوفُ فَهُوَ الَّذِي عِنْدَهُ فِي أُمِّ الْكِتَابِ إِذَا خَرَجَ نَفَذ}}﴾}}<ref>بصائرالدرجات ص: ۱۰۹ ح ۳ و ص۱۱۲ ح ۱۸ .</ref> و شاید به همین جهت روایات به مسئله [[تحدیث]] روزانه که نشانگر خروجی‌ها و امور نافذ شده الهی از ام الکتاب‌اند اهمیت فوق العاده‌ای داده‌اند<ref>[http://fa.imamatpedia.com/wiki/%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B9_%D8%B9%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%AF%D8%B1_%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86_%D9%88_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA_(%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87) منابع علم امام در قرآن و روایات، ص:۱۳۱.]</ref>


== سید علی هاشمی (ارشد) ==
== سید علی هاشمی (ارشد) ==
۱۱۵٬۲۶۲

ویرایش