اثبات ولایت فقیه: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۵: خط ۱۵:


[[فلسفه حاکمیت فقیه]] نیز به این است که این نوع [[حکومت]] که به تعبیری شعبه‌ای از [[ولایت مطلقه رسول‌الله]] است می‌‌تواند از هر امری که جریان آن [[مخالف]] [[مصالح اسلام]] است، جلوگیری کند<ref>[[روح‌الله خمینی|خمینی، روح‌الله]]، صحیفه امام، ج۲۰، ص۴۵۲.</ref>.<ref>ر.ک: [[مسلم محمدی|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص۱۹۶.</ref>
[[فلسفه حاکمیت فقیه]] نیز به این است که این نوع [[حکومت]] که به تعبیری شعبه‌ای از [[ولایت مطلقه رسول‌الله]] است می‌‌تواند از هر امری که جریان آن [[مخالف]] [[مصالح اسلام]] است، جلوگیری کند<ref>[[روح‌الله خمینی|خمینی، روح‌الله]]، صحیفه امام، ج۲۰، ص۴۵۲.</ref>.<ref>ر.ک: [[مسلم محمدی|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص۱۹۶.</ref>
==[[اجماع]] بر [[ولایت فقیه]] در [[اسلام]]==
برخی در بیان ادله ولایت فقیه، آن را از امور [[قطعی]] و مسلم دانسته‌اند؛ از جمله:
#[[امام خمینی]] در کتاب “البیع” می‌فرماید: "ولایت [[فقیه]]، با ملاحظه جوانب آن از اموری نیست که نیاز به [[دلیل]] و [[برهان]] داشته باشد"<ref>امام خمینی، شئون و اختیارات ولی فقیه (ترجمه مبحث ولایت فقیه از کتاب البیع)، ص۳۷.</ref>؛ همچنین ایشان در آغاز [[کتاب]] [[ولایت فقیه]] می‌نویسند: "ولایت فقیه از موضوعاتی است که [[تصور]] آنها، موجب [[تصدیق]] می‌شود و چندان به برهان احتیاج ندارد؛ به این معنی که هر کس [[عقاید]] و [[احکام اسلام]] را، حتی اجمالاً دریافته باشد؛ چون به ولایت فقیه برسد و آن را به تصور آورد، بی‌درنگ تصدیق خواهد کرد و آن را ضروری و [[بدیهی]] خواهد شناخت"<ref>امام خمینی، ولایت فقیه، ص۳.</ref>.
#صاحب جواهر می‌فرماید: شاید ولایت فقیه نزد [[فقهای امامیه]] از مسلمات و [[ضروریات دینی]] باشد<ref>جواهر الکلام، ج۱۶، ص۱۷۸.</ref>.
#[[مرحوم نائینی]] فرموده است: "ثبوت [[نیابت]] [[فقها]] و [[نواب عام]] عصر غیبت، در اقامه [[وظایف]] مذکور: [[حفظ نظام]]، [[حفظ]] [[بیضه]] [[اسلام]] و [[نظم]] [[ممالک اسلامی]] از [[قطعیات]] است"<ref>نائینی، میرزا محمد حسین، تنبیه الامة و تنزیه الملة: با مقدمه و توضیحات به قلم سید محمود طالقانی، ص۴۶. </ref>.
#بزرگان [[شیعه]] نیز بر ولایت فقیه ادعای [[اجماع]] نموده‌اند؛ چنانچه: [[محقق کرکی]] مدعی [[اتفاق نظر]] [[اصحاب]] بر ولایت فقیه شده است<ref>کرکی، محقق، رسائل المحقق الکرکی، رسالة فی صلوة الجمعة، ج۱، ص۱۴۲.</ref>. [[ملا احمد نراقی]]، [[اجماع]] [[فقها]] را سبب قرار گرفتن [[ولایت فقیه]] در زمره مسلمات دانسته است<ref>عوائد الایام، ص۵۳۶.</ref>.
#صاحب “مفتاح الکرامه” ([[جواد بن محمد حسینی عاملی]]) [[معتقد]] است در این امر، [[علمای شیعه]] [[اتفاق نظر]] دارند و اتفاق آنان [[حجت]] است<ref>حسینی عاملی، جواد بن محمد، مفتاح الکرامه (کتاب القضاء)، ج۱۰، ص۲۱.</ref>. حاج آقا [[رضا]] [[همدانی]] [[نقل]] می‌کند برخی از [[فقهای شیعه]]، [[دلیل]] اصلی [[نیابت عامه]] [[فقیه]] را اجماع می‌دانند<ref>کتاب الخمس، ص۱۶۰.</ref>.<ref>[[علی اصغر نصرتی|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)|نظام سیاسی اسلام]]، ص ۲۳۱.</ref>


==[[ادله اثبات ولایت فقیه]]==
==[[ادله اثبات ولایت فقیه]]==
خط ۵۰: خط ۴۲:


برخی از روایات در زمینه اثبات [[ولایت]] داشتن [[فقیه]] عبارت است از: [[توقیع]] [[امام عصر]]{{ع}}<ref>{{متن حدیث|وَ أَمَّا الْحَوَادِثُ‏ الْوَاقِعَةُ فَارْجِعُوا فِيهَا إِلَى‏ رُوَاةِ حَدِيثِنَا فَإِنَّهُمْ حُجَّتِي عَلَيْكُمْ وَ أَنَا حُجَّةُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ}}؛ کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۴۸۳، ح۴.</ref>؛ [[مقبوله عمر بن حنظله]]<ref>{{متن حدیث|ینْظُرَانِ إِلَی مَنْ کانَ مِنْکمْ مِمَّنْ قَدْ رَوَی حَدِیثَنَا و نَظَرَ فِی حَلَالِنَا و حَرَامِنَا و عَرَفَ أَحْکامَنَا فَلْیرْضَوْا بِه حَکماً فَإِنِّی قَدْ جَعَلْتُه عَلَیکمْ حَاکماً فَإِذَا حَکمَ بِحُکمِنَا فَلَمْ یقْبَلْه مِنْه فَإِنَّمَا اسْتَخَفَّ بِحُکمِ اللَّه و عَلَینَا رَدَّ و الرَّادُّ عَلَینَا الرَّادُّ عَلَی اللَّه و هُوَ عَلَی حَدِّ الشِّرْک بِاللَّه}}؛ کافی، ج۱، باب اختلاف الحدیث، ص۶۷، ح۱۰.</ref>؛ [[روایت]] {{متن حدیث|اللَّهُمَّ ارْحَمْ خُلَفَائِي}}<ref>{{متن حدیث|اللَّهُمَّ ارْحَمْ خُلَفَائِي -ثَلَاثَ مَرَّاتٍ- فَقِيلَ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَنْ خُلَفَاؤُكَ؟ قَالَ: الَّذِينَ يَأْتُونَ مِنْ بَعْدِي وَ يَرْوُونَ عَنِّي أَحَادِيثِي وَ سُنَّتِي فَيُعَلِّمُونَهَا النَّاسَ مِنْ بَعْدِي}}؛ وسائل الشیعه، ج۱۸، ص۶۵ و ۱۰۵.</ref> و ...<ref>[[عبدالله ابراهیم‌زاده آملی|ابراهیم‌زاده آملی، عبدالله]]، [[امامت و رهبری - ابراهیم‌زاده آملی (کتاب)| امامت و رهبری]]، ص:۱۵۲-۱۵۳؛ [[علی اصغر نصرتی|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)|نظام سیاسی اسلام]]، ص ۲۳۵-۲۴۲.</ref>.
برخی از روایات در زمینه اثبات [[ولایت]] داشتن [[فقیه]] عبارت است از: [[توقیع]] [[امام عصر]]{{ع}}<ref>{{متن حدیث|وَ أَمَّا الْحَوَادِثُ‏ الْوَاقِعَةُ فَارْجِعُوا فِيهَا إِلَى‏ رُوَاةِ حَدِيثِنَا فَإِنَّهُمْ حُجَّتِي عَلَيْكُمْ وَ أَنَا حُجَّةُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ}}؛ کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۴۸۳، ح۴.</ref>؛ [[مقبوله عمر بن حنظله]]<ref>{{متن حدیث|ینْظُرَانِ إِلَی مَنْ کانَ مِنْکمْ مِمَّنْ قَدْ رَوَی حَدِیثَنَا و نَظَرَ فِی حَلَالِنَا و حَرَامِنَا و عَرَفَ أَحْکامَنَا فَلْیرْضَوْا بِه حَکماً فَإِنِّی قَدْ جَعَلْتُه عَلَیکمْ حَاکماً فَإِذَا حَکمَ بِحُکمِنَا فَلَمْ یقْبَلْه مِنْه فَإِنَّمَا اسْتَخَفَّ بِحُکمِ اللَّه و عَلَینَا رَدَّ و الرَّادُّ عَلَینَا الرَّادُّ عَلَی اللَّه و هُوَ عَلَی حَدِّ الشِّرْک بِاللَّه}}؛ کافی، ج۱، باب اختلاف الحدیث، ص۶۷، ح۱۰.</ref>؛ [[روایت]] {{متن حدیث|اللَّهُمَّ ارْحَمْ خُلَفَائِي}}<ref>{{متن حدیث|اللَّهُمَّ ارْحَمْ خُلَفَائِي -ثَلَاثَ مَرَّاتٍ- فَقِيلَ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَنْ خُلَفَاؤُكَ؟ قَالَ: الَّذِينَ يَأْتُونَ مِنْ بَعْدِي وَ يَرْوُونَ عَنِّي أَحَادِيثِي وَ سُنَّتِي فَيُعَلِّمُونَهَا النَّاسَ مِنْ بَعْدِي}}؛ وسائل الشیعه، ج۱۸، ص۶۵ و ۱۰۵.</ref> و ...<ref>[[عبدالله ابراهیم‌زاده آملی|ابراهیم‌زاده آملی، عبدالله]]، [[امامت و رهبری - ابراهیم‌زاده آملی (کتاب)| امامت و رهبری]]، ص:۱۵۲-۱۵۳؛ [[علی اصغر نصرتی|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)|نظام سیاسی اسلام]]، ص ۲۳۵-۲۴۲.</ref>.
===[[اجماع]] بر [[ولایت فقیه]] در [[اسلام]]===
برخی در بیان ادله ولایت فقیه، آن را از امور [[قطعی]] و مسلم دانسته‌اند؛ از جمله:
#[[امام خمینی]] در کتاب “البیع” می‌فرماید: "ولایت [[فقیه]]، با ملاحظه جوانب آن از اموری نیست که نیاز به [[دلیل]] و [[برهان]] داشته باشد"<ref>امام خمینی، شئون و اختیارات ولی فقیه (ترجمه مبحث ولایت فقیه از کتاب البیع)، ص۳۷.</ref>؛ همچنین ایشان در آغاز [[کتاب]] [[ولایت فقیه]] می‌نویسند: "ولایت فقیه از موضوعاتی است که [[تصور]] آنها، موجب [[تصدیق]] می‌شود و چندان به برهان احتیاج ندارد؛ به این معنی که هر کس [[عقاید]] و [[احکام اسلام]] را، حتی اجمالاً دریافته باشد؛ چون به ولایت فقیه برسد و آن را به تصور آورد، بی‌درنگ تصدیق خواهد کرد و آن را ضروری و [[بدیهی]] خواهد شناخت"<ref>امام خمینی، ولایت فقیه، ص۳.</ref>.
#صاحب جواهر می‌فرماید: شاید ولایت فقیه نزد [[فقهای امامیه]] از مسلمات و [[ضروریات دینی]] باشد<ref>جواهر الکلام، ج۱۶، ص۱۷۸.</ref>.
#[[مرحوم نائینی]] فرموده است: "ثبوت [[نیابت]] [[فقها]] و [[نواب عام]] عصر غیبت، در اقامه [[وظایف]] مذکور: [[حفظ نظام]]، [[حفظ]] [[بیضه]] [[اسلام]] و [[نظم]] [[ممالک اسلامی]] از [[قطعیات]] است"<ref>نائینی، میرزا محمد حسین، تنبیه الامة و تنزیه الملة: با مقدمه و توضیحات به قلم سید محمود طالقانی، ص۴۶. </ref>.
#بزرگان [[شیعه]] نیز بر ولایت فقیه ادعای [[اجماع]] نموده‌اند؛ چنانچه: [[محقق کرکی]] مدعی [[اتفاق نظر]] [[اصحاب]] بر ولایت فقیه شده است<ref>کرکی، محقق، رسائل المحقق الکرکی، رسالة فی صلوة الجمعة، ج۱، ص۱۴۲.</ref>. [[ملا احمد نراقی]]، [[اجماع]] [[فقها]] را سبب قرار گرفتن [[ولایت فقیه]] در زمره مسلمات دانسته است<ref>عوائد الایام، ص۵۳۶.</ref>.
#صاحب “مفتاح الکرامه” ([[جواد بن محمد حسینی عاملی]]) [[معتقد]] است در این امر، [[علمای شیعه]] [[اتفاق نظر]] دارند و اتفاق آنان [[حجت]] است<ref>حسینی عاملی، جواد بن محمد، مفتاح الکرامه (کتاب القضاء)، ج۱۰، ص۲۱.</ref>. حاج آقا [[رضا]] [[همدانی]] [[نقل]] می‌کند برخی از [[فقهای شیعه]]، [[دلیل]] اصلی [[نیابت عامه]] [[فقیه]] را اجماع می‌دانند<ref>کتاب الخمس، ص۱۶۰.</ref>.<ref>[[علی اصغر نصرتی|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)|نظام سیاسی اسلام]]، ص ۲۳۱.</ref>


===تجربه [[تاریخی]]===
===تجربه [[تاریخی]]===
۱۲۹٬۹۲۳

ویرایش