راه‌های مبارزه با تبعیض و نابرابری چیست؟ (پرسش): تفاوت میان نسخه‌ها

:::::در پایان باید به این نکته اشاره کرد که رفع تبعیض و نابرابری در عمل، امکان‌پذیر است. در بیشتر کتاب‌های [[تاریخی]] و [[روایی]] درباره [[اخلاق]] و [[روش پیامبر اکرم]]{{صل}} می‌خوانیم: [[پیامبر]] توجه داشت که [[اصحاب]] در مجالس حلقه‌وار بنشینند تا مجلس بالا و پایین نداشته باشد. آن [[حضرت]] در مجالس جای خاصی برای خود نداشت و دیگران را نیز از این کار بازمی‌داشت. [[پیامبر خدا]] هرگاه به جمعی وارد می‌شد، هر جا که خالی بود، می‌نشست و در عمل، دیگران را این‌گونه به این کار [[تشویق]] می‌کرد.

:::::[[رسول خدا]]{{صل}} [[دوست]] نداشت که مردم به [[احترام]] ایشان برخیزند و اگر کسی برمی‌خاست، حضرت مانع او می‌شد. هرگاه سواره بود، اجازه نمی‌داد کسی با پای پیاده ایشان را [[همراهی]] کند.

:::::[[حضرت محمد]]{{صل}} روی [[خاک]] می‌نشست. با دست خویش از بز شیر می‌دوشید. به همراه بردگان روی [[زمین]] [[غذا]] می‌خورد و به [[کودکان]] [[سلام]] می‌کرد. بیشتر نویسندگان به ویژگی‌های فردی [[رسول اکرم]]{{صل}} اشاره می‌کنند و کمتر به جنبه [[اجتماعی]] [[رفتار]] ایشان توجه دارند. [[استاد مطهری]] پس از نقل برخی از ویژگی‌های فردی [[پیامبر]]، در تحلیلی [[زیبا]] در این باره می‌نویسد: «ممکن است همه اینها را [[تفسیر اخلاقی]] بکنیم و حمل بر [[تواضع]] و [[فروتنی]] آن [[حضرت]] بکنیم. شکی نیست که آن حضرت در منتها درجه تواضع و فروتنی بود. او آنی و [لحظه‌ای] از اینکه [[عبد خدا]] و [[بنده]] خداست، [[غافل]] نمی‌شد. همیشه خود را در برابر [[عظمت]] [[حق]]، [[عبدی]] [[ضعیف]] که {{متن قرآن|قُلْ لَا أَمْلِكُ لِنَفْسِي نَفْعًا وَلَا ضَرًّا إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ...}}<ref>«بگو من برای خود سود و زیانی در دست ندارم جز آنچه خداوند بخواهد.».. سوره اعراف، آیه ۱۸۸.</ref> می‌دید. کسی که این [[جور]] است، چه قدر نسبت به [[بندگان خدا]] [[متواضع]] و [[مهربان]] است.

:::::[[تاریخ]] آن حضرت پر است از تواضع و فروتنی و [[مهربانی]] نسبت به [[خلق]] و [[عبودیت]] واظهار [[ذلت]] نسبت به [[خالق]].... [[شک]] ندارد که [[سیرت]] [[متواضعانه]] آن حضرت جنبه [[اخلاقی]] و فروتنی دارد، اما قراین نشان می‌دهد که رسول اکرم{{صل}} به جنبه‌های اجتماعی این قضایا هم زیاد توجه داشته [است]. توجه داشته که همین احترامات، همین [[القاب]] و عناوین، همین عادات که کوچک به نظر می‌رسد، چه دیوار ضخیمی میان افراد به وجود می‌آورد، چه قدر تأثیر دارد در اینکه [[دل‌ها]] را از هم دور کند. همین هاست که ناهمواری‌ها و [[پستی]] و بلندی و سنگلاخ‌ها [را] به وجود می‌آورد. همین‌ها که در ابتدا، یک رشته امور اعتباری و خیالی است، در نهایت امر، منتهی می‌شود به امور عینی و خارجی. تخم اول تفاوت‌های ناروا را همین احترامات غلط و همین عناوین و [[القاب]] دروغی می‌کارد....

:::::[[رسول خدا]]{{صل}} می‌فرماید: {{متن حدیث|إِنَّ اللَّهَ يَكْرَهُ مِنْ عَبْدِهِ أَنْ يَرَاهُ مُتَمَيِّزًا بَيْنَ أَصْحَابِهِ}}؛ «[[خداوند]]، خوش ندارد بنده‌اش را در حالی ببیند که میان یارانش برای خود، امتیازی نسبت به دیگران قائل شده است»<ref>کحل البصر، ص۶۸.</ref>.

:::::در [[سیرت]] [[رسول اکرم]]{{صل}} و [[ائمه اطهار]]{{عم}}، قضایا و داستان‌هایی از این قبیل زیاد است که می‌رساند [آنها] [[کوشش]] داشتند این گونه [[عادت‌ها]] را که ابتدا کوچک به نظر می‌رسد و همین‌ها [را که] منشأ تفاوت‌های بی‌جا در [[حقوق]] می‌گردد، هموار کنند.

:::::خلاصه سخن [اینکه]، معنای [[عدالت]] و [[مساوات]] این است که ناهمواری‌ها و [[پستی]] و بلندی‌ها و بالا و پایین‌ها و تبعیض‌هایی که منشأش [[سنت‌ها]] و عادات و یا [[زور]] و [[ظلم]] است، باید محو شود و از بین برود و اما آن [[اختلاف‌ها]] و تفاوت‌ها که منشأش [[لیاقت]] و [[استعداد]] وعمل وکار و فعالیت افراد است، باید محفوظ بماند. همان طوری که در مسابقه‌ها میدان مسابقه باید هموار، مساوی و هم سطح باشد [و] برای همه یک [[جور]] باشد، امکانات [[اجتماعی]] [نیز] باید برای همه بالسّویّه فراهم شود.»..<ref>بیست گفتار، ص۱۴۱ - ۱۴۴.</ref>»<ref>[[احمد رضوانفر|رضوانفر، احمد]]، [[برابری و نفی تبعیض از دیدگاه پیامبر اعظم (کتاب)|برابری و نفی تبعیض از دیدگاه پیامبر اعظم]] ص ۶۹-۷۶.</ref>.