ذکوان مولی بنی‌امیه

نسخه‌ای که می‌بینید، نسخهٔ فعلی این صفحه است که توسط Wasity (بحث | مشارکت‌ها) در تاریخ ‏۳۰ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۰:۳۹ ویرایش شده است. آدرس فعلی این صفحه، پیوند دائمی این نسخه را نشان می‌دهد.

(تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)

آشنایی اجمالی

ابن حجر[۱]، نام وی را «رافع» نیز آورده است. برخی منابع از اسماعیل بن امیه از پدرش از جدش نقل کرده‌اند که گفت: ما غلامی داشتیم که به او «ذکوان» یا «طهمان» می‌گفتند؛ او بخشی از خود را آزاد کرد، چون به رسول خدا(ص) خبر دادند، فرمود: نسبت به بخشی که آزاد شده است، آزاد و نسبت به بخشی که بنده است، بنده خواهد بود[۲].

ابن عبدالبر[۳]، گوید: گمان می‌کنم وی همان کسی است که حبیب بن ابی‌ثابت از او نقل کرده است که مردی نزد رسول خدا(ص) آمد و گفت: ای رسول خدا(ص) من کاری را انجام می‌دهم و دیگران از آن مطلع می‌شوند و من شگفت زده می‌شوم، رسول خدا(ص) فرمود: برای تو دو پاداش است؛ پاداش کار پنهانی و پاداش کار آشکار[۴]. البته برخی منابع این خبر را از «ذکوان، ابوصالح سمان» از ابومسعود انصاری نقل کرده‌اند[۵] که اگر حدس ابن عبدالبر درست باشد در این صورت «ابوصالح سمان» کنیه و لقب ذکوان است.[۶]

منابع

پانویس

  1. ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۳۳۹.
  2. طبرانی، المعجم الکبیر، ج۶، ص۶۲ و به اختصار ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۴۹.
  3. ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۴۹.
  4. نیز ر.ک: ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۲۰۹.
  5. طبرانی، المعجم الکبیر، ج۱۷، ص۲۶۳؛ دار قطنی، العلل، ج۶، ص۱۹۹.
  6. خانجانی، قاسم، مقاله «ذكوان مولی بنی‌امیه»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۲۷۹.