بحث:جنگ احد در معارف و سیره علوی

جنگ احد

در این غزوه مهم نیز همچون جنگ بدر پرچم رسول خدا به دست امیرمؤمنان(ع) بود. در احد هم مانند بدر، فتح به وسیله او سامان یافت امتیازی که در جنگ احد نصیب علی(ع) شد، به سبب شکیبایی و استواری و به جان خریدن رنج و بلا، بیش از جنگ بدر بود. با این که همه گریختند و مردان دلاور جنگی لغزیدند، او از میدان نگریخت و رنجی که در این جنگ برای رسول خدا(ص) کشید، هیچ کس نکشید. خداوند به وسیله شمشیر علی(ع) سرهای اهل شرک و گمراهی را برید و غم و اندوه پیغمبر خود را از میان برد. در اینجا بود که جبرئیل در میان فرشتگان زمین و آسمان در فضل او سخن گفت و پیامبر از فضیلت‌هایی نام برد که تاکنون آشکارشان نساخته بود.

امیرمؤمنان(ع) در آغاز این جنگ پرچمدار مغرور مشرکان، «طلحة بن ابی طلحه» را به هلاکت رسانید. پس از قتل پرچمدار مشرکان، هشت تن دیگر از دلاوران قریش را، که پرچم به دست گرفته و به میدان آمدند، یکی پس از دیگری کشت؛ به گونه‌ای که پس از آنان دیگر پرچم شرک بالا نرفت. پس از کشتن این پرچمداران بود که لشکر کفار رو به هزیمت نهاد و مسلمانان به گردآوری غنائم پرداختند.

به روایت طبری، هنگامی که علی بن ابی طالب(ع) پرچمداران را کشت، رسول خدا(ص) گروهی از مشرکان قریش را دید، به علی(ع) فرمان داد به آنان حمله کند و علی(ع) بر آنان حمله برد و جمعشان را پراکنده کرد و عمرو بن عبدالله جمحی را کشت. سپس پیغمبر اکرم(ص) گروه دیگری از مشرکان قریش را دید و به علی(ع) دستور حمله داد. علی(ع) بر آن گروه نیز حمله برد و آنان را پراکنده کرد. و شیبة بن مالک را کشت. در این هنگام جبرئیل خطاب به پیغمبر گفت: یا رسول الله، ایثار و فداکاری این است». رسول خدا(ص) فرمود: «او از من است و من از اویم». جبرئیل گفت: «و من نیز از شمایم». پس از این بود که مردم ندایی شنیدند که می‌گفت: «لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِيٌّ».

پس از آن‌که برخی مسلمانان تدبیر پیغمبر اکرم(ص) را برای پاسداری از تنگه عینین به فراموشی سپردند و همین امر موجب شد خالدبن ولید از پشت بر مسلمانان یورش آورد، اوضاع تغییر کرد و مسلمانان شکست خوردند و بیش‌ترشان پا به فرار گذاشتند. در این هنگام، علی(ع) بود که رسول خدا(ص) را در برابر دشمن، در این لحظه‌های سخت و سرنوشت‌ساز حمایت کرد. علی(ع) در این جنگ، بنابر نقلی، نود زخم برداشت و دستی که نگاه دارنده مظلوم و درهم شکننده ظالم بود، در این پیکار شکست. به روایتی دیگر، در جنگ احد مچ دست علی(ع) که پرچم رسول خدا(ص) را در دست داشت، شکست و پرچم از دستش افتاد. مسلمانان به علی(ع) کمک کردند تا پرچم را بالا برد. پیغمبر اکرم(ص) فرمود: «پرچم را در دست چپش بگذارید که علی پرچمدار من در دنیا و آخرت است». همچنین، روایت است که بر سر و صورت و سینه و شکم و دستان و پاهای علی(ع) در این جنگ نود زخم وارد شد. ابن اثیر نیز روایت می‌کند که در جنگ احد، شانزده ضربه بر علی(ع) زدند که هر ضربه کافی بود او را بر خاک افکند، اما این نشد مگر آن‌که جبرئیل او را بلند می‌کرد.