خالد بن عقبة
آشنایی اجمالی
برخی منابع بدون اشاره به نسب و مشخصاتی از وی، او را از صحابه شمرده و گفتهاند: وی نزد رسول خدا(ص) رفت و از آن حضرت خواست تا برایش قرآن بخواند، آن حضرت آیات﴿إِنَّ ٱللَّهَ يَأْمُرُ بِٱلْعَدْلِ وَٱلْإِحْسَـٰنِ وَإِيتَآئِ ذِى ٱلْقُرْبَىٰ وَيَنْهَىٰ عَنِ ٱلْفَحْشَآءِ وَٱلْمُنكَرِ وَٱلْبَغْىِ...﴾[۱] را برایش خواند. خالد از آن حضرت خواست تا آیات را تکرار کند و چون رسول خدا(ص) آیات را تکرار کرد، وی گفت: «به خدا قسم، این سخن شیرینی و زیبایی دارد، پایین این سخن فراوانی و بالای آن سودرسانی دارد و آن را بشر نگفته است»[۲]. ابن عبدالبر[۳]، پس از اشاره به این خبر گوید: نمیدانم وی همان «خالد بن عقبة بن ابیمعیط» است یا کسی دیگر و به گمانم وی غیر از اوست. ابن اثیر[۴] و ابن حجر[۵] نیز به همین اظهار تردید ابن عبدالبر اشاره کردهاند. البته بسیاری از منابع به ویژه منابع تفسیری این خبر را به ولید بن مغیره نسبت دادهاند[۶] چنانکه بخش پایانی خبر را به برخی دیگر نیز نسبت دادهاند[۷].[۸]
منابع
پانویس
- ↑ «به راستی خداوند به دادگری و نیکی کردن و ادای (حقّ) خویشاوند، فرمان میدهد و از کارهای زشت و ناپسند و افزونجویی، باز میدارد؛ به شما اندرز میدهد باشد که شما پند گیرید» سوره نحل، آیه 90.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۶، ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۱۳۴؛ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۱۰.
- ↑ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۲، ص۱۷.
- ↑ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۱۳۵.
- ↑ ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۲۱۰.
- ↑ بغوی، تفسیر، ج۴، ص۴۱۵؛ سمرقندی، تفسیر، ج۲، ص۲۸۸؛ ثعلبی، تفسیر، ج۶، ص۳۸؛ قاضی عیاض، الشفاء بتعریف حقوق المصطفی، ج۱، ص۲۶۲.
- ↑ ر.ک: قرطبی، الجامع لاحکام، ج۱۷، ص۱۵۱.
- ↑ خانجانی، قاسم، مقاله «خالد بن عقبة»، دانشنامه سیره نبوی ج۳، ص۱۹۹.