فضل بن عباس بن عبدالمطلب: تفاوت میان نسخه‌ها

{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[فضل بن عباس بن عبدالمطلب در تاریخ اسلامی]] - [[فضل بن عباس بن عبدالمطلب در تراجم و رجال]]| پرسش مرتبط  = }}

== مقدمه ==

[[فضل]] از شعرای عصر خویش و [[پسر عمو]] و از [[اصحاب پیامبر]] [[خدا]] {{صل}} است که در [[جنگ حنین]] مردانه [[جهاد]] کرد و بعد از آن‌که همۀ [[مجاهدان]] از معرکه [[قتال]] فرار کردند، او با [[امیرالمؤمنین علی]] {{ع}} در کنار [[رسول خدا]] {{صل}} ماند و [[ایستادگی]] کرد و از [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} [[دفاع]] نمود<ref>ارشاد مفید، ج۱، ص۱۴۱.</ref>.

او در [[فتح مکه]] و [[حجة الوداع]] با [[پیامبر]] {{صل}} بود و در [[غسل]] دادن [[پیکر مطهر]] [[رسول خدا]] {{صل}} شرکت داشت، او آب می‌ریخت و [[علی]] {{ع}} [[بدن]] [[رسول خدا]] {{صل}} را [[غسل]] می‌داد <ref>اسدالغابه، ج۴، ص۱۸۳؛ الاصابه، ج۵، ص۳۷۵.</ref>. و در امر [[دفن]] [[پیکر مطهر]] آن [[حضرت]]، [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} را نیز [[یاری]] کرد<ref>مستدرک حاکم، ج۳، ص۳۰۸.</ref>.

فضل بن عباس در زمره [[شیعیان]] و [[یاران مخلص امیرالمؤمنین]] {{ع}} بود و در همان روز اول [[خلافت]] با [[حضرت]] [[بیعت]] کرد که تا پای [[جان]] از [[ولایت]] آن [[حضرت]] [[دفاع]] نماید<ref>الجمل، ص۱۰۷.</ref>. او همواره از [[نزدیکان]] و حتی از افراد [[محرم اسرار]] [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بود و لذا آن [[حضرت]] را در [[مراسم]] [[دفن]] [[حضرت فاطمه]] {{س}} - که بسیار مخفیانه انجام شد - مدد رساند<ref>طبقات الکبری، ج۸ ص۲۹.</ref> که این موضوع [[دلیل]] بر [[تقرب]] و نزدیکی او به [[خاندان رسالت]] است.

[[فضل]] همواره [[یار]] و ملازم [[علی]] {{ع}} بود و در [[جنگ صفین]] [[امام]] {{ع}} را [[یاری]] کرد و اشعاری علیه [[عمرو عاص]] سرود، و هنگامی که [[معاویه]] در [[صفین]] برای جذب [[عبدالله بن عباس]] [[نامه]] نوشت تا او را از [[حضرت علی]] {{ع}} جدا کند و شعری هم در آخر [[نامه]] خود ضمیمه کرد، [[عبدالله بن عباس]] جواب [[نامه]] [[معاویه]] را داد و به برادرش [[فضل]] گفت: شعری در جواب [[شعر]] [[معاویه]] بسراید و بفرستد. وقتی [[فضل]] جواب [[معاویه]] را با [[شعر]] سرود، [[خدمت]] [[حضرت علی]] {{ع}} آورد و [[امام]] او را [[تأیید]] کرد و فرمود: "تو شاعرترین [[قریشی]]"<ref>{{متن حدیث|أَنْتَ أَشْعَرُ قُرَيْشٍ}}؛ وقعة صفین، ص۴۱۳.</ref>. البته در [[وفات]] [[فضل]] [[اختلاف]] است، برخی [[وفات]] او را به سال ۳۱ [[هجری]] در [[ناحیه]] [[اردن]] و برخی به سال هیجده [[هجری]] در زمان [[خلافت]] [[عمر بن خطاب]] می‌دانند<ref>مستدرک حاکم، ج۳، ص۳۰۸؛ طبقات الکبری، ج۴، ص۵۵.</ref>.

اما با توجه به آنچه در بالا آمد، [[فضل]] تا زمان [[خلافت امیرالمؤمنین]] {{ع}} زنده بود و در [[جنگ صفین]] به سال ۳۷ [[هجری]] حضور داشته و اشعاری در این باره سروده است.<ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۲ (کتاب)|اصحاب امام علی]]، ج۲، ص۱۱۰۱-۱۱۰۲.</ref>