زمینه‌سازی غیبت در سیره معصوم: تفاوت میان نسخه‌ها

زمینه‌سازی غیبت در سیره معصوم (نمایش مبدأ)

نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۴:۵۴

۲ بایت حذف‌شده ، ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۲

جز

جایگزینی متن - '، -' به ' -'

دیداریویکی‌متن

Wasity

دیوان‌سالاران، مدیران

۲۲۷٬۳۷۰

ویرایش

@@ خط ۲۵: / خط ۲۵: @@
 === تأسیس [[سازمان وکالت]] ===
-سازمان وکالت مجموعه‌ای متشکل از [[امامان معصوم]] {{عم}} و عده‌ای از [[پیروان]] نزدیک و [[وفادار]] ایشان بود که با [[همکاری]] یکدیگر تشکیلات هماهنگ و گاه پیچیده‌ای را پدید می‌آوردند تا اهداف ویژه‌ای را برای پیشبرد اصول [[دینی]] و مذهبی دنبال کنند. [[وکالت]] به مفهوم عام از عصر [[رسول خدا]] {{صل}} و [[پیشوایان]] پس از ایشان به صورت مستمر وجود داشت<ref>ر. ک: محمدرضا جباری، سازمان وکالت و نقش آن در عصر ائمه {{عم}}، ج۱، ص۶۱-۶۷.</ref>. اما وکالت به مفهوم خاص و سازمان یافته آن، - به منظور [[نمایندگی]] [[ائمه]] {{عم}} در میان [[مردم]] و برای انجام یک [[سلسله]] [[وظایف]] ویژه در میان شیعیان - از مقطع زمانی خاصی پدید آمد که بر اساس اقوال متعدد، مبدأ آغاز آن از [[زمان]] [[امام صادق]] {{ع}} یا [[امام]] [[موسی کاظم]] {{ع}} بود<ref>ر. ک: جاسم حسین، تاریخ سیاسی عصر غیبت امام دوازدهم {{ع}}، ص۱۳۴؛ حسین مدرسی طباطبایی، مکتب در فرآیند تکامل، ص۲۰.</ref>. با وجود این، در مجموع و با بررسی جامع متون [[شیعی]] می‌توان دریافت که سازمان وکالت در زمان امام صادق {{ع}} تأسیس و راه‌اندازی شد. چنان که [[شیخ طوسی]] در الغیبه اسامی تعدادی از وکلای امام صادق {{ع}} را برشمرده است<ref>ر. ک: ابی‌جعفر محمد بن الحسن طوسی، الغیبة، ص۲۰.</ref>.
+سازمان وکالت مجموعه‌ای متشکل از [[امامان معصوم]] {{عم}} و عده‌ای از [[پیروان]] نزدیک و [[وفادار]] ایشان بود که با [[همکاری]] یکدیگر تشکیلات هماهنگ و گاه پیچیده‌ای را پدید می‌آوردند تا اهداف ویژه‌ای را برای پیشبرد اصول [[دینی]] و مذهبی دنبال کنند. [[وکالت]] به مفهوم عام از عصر [[رسول خدا]] {{صل}} و [[پیشوایان]] پس از ایشان به صورت مستمر وجود داشت<ref>ر. ک: محمدرضا جباری، سازمان وکالت و نقش آن در عصر ائمه {{عم}}، ج۱، ص۶۱-۶۷.</ref>. اما وکالت به مفهوم خاص و سازمان یافته آن - به منظور [[نمایندگی]] [[ائمه]] {{عم}} در میان [[مردم]] و برای انجام یک [[سلسله]] [[وظایف]] ویژه در میان شیعیان - از مقطع زمانی خاصی پدید آمد که بر اساس اقوال متعدد، مبدأ آغاز آن از [[زمان]] [[امام صادق]] {{ع}} یا [[امام]] [[موسی کاظم]] {{ع}} بود<ref>ر. ک: جاسم حسین، تاریخ سیاسی عصر غیبت امام دوازدهم {{ع}}، ص۱۳۴؛ حسین مدرسی طباطبایی، مکتب در فرآیند تکامل، ص۲۰.</ref>. با وجود این، در مجموع و با بررسی جامع متون [[شیعی]] می‌توان دریافت که سازمان وکالت در زمان امام صادق {{ع}} تأسیس و راه‌اندازی شد. چنان که [[شیخ طوسی]] در الغیبه اسامی تعدادی از وکلای امام صادق {{ع}} را برشمرده است<ref>ر. ک: ابی‌جعفر محمد بن الحسن طوسی، الغیبة، ص۲۰.</ref>.
 در زمان امام صادق {{ع}} با ایجاد فضای نسبتاً باز [[سیاسی]] که از جابه‌جایی در [[حکومت بنی‌امیه]] و [[بنی‌عباس]] حاصل آمده بود، تعداد شیعیان رو به فزونی نهاد و مناطق شیعی‌نشین به طور محسوس گسترش یافت<ref>زید بن علی بن الحسین {{ع}} در نامه‌ای به امام صادق {{ع}} از تصرف آن حضرت در اموال شرق و غرب نام می‌برد که خود، حاکی از میزان گسترش مناطق شیعی‌نشین است. وجود چهارهزار شاگرد و راوی در محضر امام صادق {{ع}} نیز دلیل دیگری بر این مدعا به شمار می‌رود (ر. ک: ابوجعفر محمد بن علی ابن‌شهرآشوب مازندرانی، مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۲۲۵).</ref>. این امر به طور طبیعی [[ضرورت]] تأسیس و راه‌اندازی تشکیلاتی منسجم را برای برقراری [[ارتباط]] بهتر میان [[شیعیان]] و سهولت در رفع نیازهای ایشان که در مناطق مختلفی چون [[مدینه]]، [[عراق]]، [[ایران]]، [[یمن]]، [[مصر]] و... پراکنده بودند به وجود آورد. مهم‌ترین [[هدف]] و کارکرد [[سیستم]] [[سازمان وکالت]]، جمع‌آوری [[وجوه شرعی]] برای [[ائمه]] {{عم}} از [[ناحیه]] شیعیان و پاسخ به نیازهای [[دینی]] آنان بود. از این‌رو سازمان [[وکلا]] از تأسیس، پل ارتباطی میان شیعیان با [[امامان معصوم]] {{عم}} به حساب می‌آمد و از آنجا که این امر، نیاز [[شیعه]] را از مراجعه مستقیم و رودررو با [[امام]] [[معصوم]] برطرف می‌ساخت، از مهم‌ترین شیوه‌ها در [[سیره پیشوایان معصوم]] برای [[آماده‌سازی]] ورود [[جامعه اسلامی]] به [[عصر غیبت]] نیز به شمار می‌آمد. بدین ترتیب [[امامان]] و [[پیشوایان دین]] سعی داشتند با انجام اقداماتی در جهت ایجاد شرایط مشابه [[دوران غیبت]]، برای ورود به عصر جدید [[زمینه‌سازی]] کرده و [[جامعه]] را به تدریج با شرایط آن دوره آشنا سازند. با راه‌اندازی سازمان وکالت، شیعیان می‌آموختند که بدون مراجعه مستقیم به امام معصوم، از طریق وکلا و [[نواب]] ایشان حوائج [[شرعی]] خود را برآورند و این در طول عصر [[غیبت صغری]] با مراجعه به [[نواب اربعه]] و در [[غیبت کبری]] با مراجعه به [[فقها]] و [[نایبان عام امام معصوم]]، تداوم می‌یافت<ref>برای مطالعه بیشتر در این زمینه ر. ک: مقاله نگارنده با عنوان «سیره سیاسی معصومان {{عم}} در آماده‌سازی جامعه برای عصر غیبت»، فصلنامه مشرق موعود، ص۱۲۰-۱۳۳.</ref>.