آسیب‌شناسی آزادی: تفاوت میان نسخه‌ها

| مداخل مرتبط =  

[[آزادی]] همچون هر امر [[ارزشمند]] دیگر ممکن است دچار آسیب‌هایی شود و به پیامدهای ناخواسته و نامطلوبی منجر شود. بنابراین این آسیب‌ها باید [[شناسایی]] شود تا بتوان از بروز آنها [[پیشگیری]] نمود تا در صورت [[گرفتاری]] به آن آسیب‌ها، بتوان آنها را علاج کرد.

به نظر [[حضرت آیت‌الله خامنه‌ای]]، یک آسیب در [[فهم]] معنای آزادی، محدود کردن آن در حوزه [[سیاسی]] و عدم توجه به دیگر ابعاد [[آزادی اجتماعی]] است<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار با جمعی از اعضای تشکل‌ها، کانون‌ها، نشریات، هیئت‌های مذهبی و شماری از نخبگان دانشجویی، ۱۵/۸/۱۳۸۲.</ref>. اما

آسیب اساسی‌تر، بدفهمی از آن است. توهم [[تعارض]] آزادی با [[دین]] یکی از این بدفهمی‌ها است. این بدفهمی دو موضع نسبت به آن ایجاد کرده است: موضع [[ترس]] از آزادی و موضع نگاه [[غربی]] به آزادی و [[اباحی‌گری]]. از آنجا که آزادی مفهومی [[اسلامی]] است؛ هر دو موضع، مانع اسلامی کردن و بومی کردن و خودی کردن مفهوم آزادی به شمار می‌آید<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در مراسم فارغ التحصیلی گروهی از دانشجویان دانشگاه تربیت مدرس، ۱۲/۶/۱۳۷۷.</ref>. ایشان از هر دو گروه عمیقاً اظهار [[تأسف]] می‌کند که میان مرداب [[سکوت]] و [[جمود]] با گرداب هرزه‌گویی و [[کفرگویی]]، طریق سومی نمی‌شناسند؛ چراکه نتیجه ترس از آزادی، [[گریز]] از [[مناظره]] و منع از [[نقد]] بوده و پیامد اباحی‌گری نیز [[جدال و مراء]] به جای مناظره، و هتاکی و [[مسئولیت‌گریزی]] است<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، پاسخ به نامه جمعی از دانش آموختگان و پژوهشگران حوزه علمیه، ۱۶/۱۱/۱۳۸۱.</ref>. به هیچ وجه پذیرفتنی نیست که بر اساس مصلحتی پنداری، آن هم خارج از حدود قانونی و [[ایمان]] رایج، محدودیتی برای آزادی قایل شویم<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در جلسه پرسش و پاسخ با مدیران مسئول و سردبیران نشریات دانشجویی، ۴/۱۲/۱۳۷۷.</ref>. از سوی دیگر، کوبیدن دین به نام آزادی که البته از دوران [[مشروطیت]] سابقه دارد نیز خطرناک است و نمیتوان با [[سوء]] استفاده از آزادی، دین را مخدوش کرد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در ۲/۱۲/۱۳۶۸.</ref>. [[عدم تعادل]] در مطالبه ارزش‌هایی چون [[آزادی]]، [[امنیت]]، [[دین]] و [[استقلال]] یک آسیب جدی است و همگان، به ویژه دستگاه‌های [[حکومتی]]، در این مورد مسئول‌اند<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در خطبه‌های نماز جمعه تهران، ۲۳/۲/۱۳۷۹.</ref>.

[[دشمن]] و [[دوستان]] دشمن نیز با [[سوء]] تعبیر از آزادی، سوء استفاده زیادی می‌کنند که [[رهبر انقلاب]] از آن اظهار [[تأسف]] بسیار دارد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار مردم مشهد و زائران حضرت علی بن موسی الرضا{{ع}} در صحن حضرت امام خمینی، ۱/۱/۱۳۷۸؛ خطبه‌های نماز جمعه تهران، ۲۳/۲/۱۳۷۹.</ref>. البته غرب از این سوء تعبیر و سوء استفاده غرب [[تجربه]] موفق در [[فروپاشی]] شوروی سابق دارد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار مسئولان و کارگزاران نظام جمهوری اسلامی ایران، ۱۹/۴/۱۳۷۹.</ref>. از جمله این سوء استفاده‌ها تشدید فضای [[اختلاف]] و تشنج<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در خطبه‌های نماز جمعه تهران، ۴/۱۰/۱۳۷۷.</ref>، تشویش [[افکار عمومی]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در خطبه‌های نماز جمعه تهران، ۴/۱۰/۱۳۷۷.</ref>، ایجاد [[بدبینی]] نسبت به [[نظام]] و [[تضعیف]] [[اعتماد]] به [[مسئولان]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار جوانان در مصلای بزرگ تهران، ۱/۲/۱۳۷۹.</ref>، [[شبهه افکنی]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در جلسه پرسش و پاسخ با مدیران مسئول و سردبیران نشریات دانشجویی، ۴/۱۲/۱۳۷۷؛ مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری آقای سید محمد خاتمی، ۱۱/۵/۱۳۸۰.</ref>، [[ترویج]] [[فرهنگ بیگانه]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری آقای سید محمد خاتمی، ۱۱/۵/۱۳۸۰.</ref>، [[میراندن]] [[روح امید]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار جوانان در مصلای بزرگ تهران، ۱/۲/۱۳۷۹.</ref>، [[بزرگ‌نمایی]] قضایای کوچک<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار نمایندگان هفتمین دوره مجلس شورای اسلامی، ۲۷/۳/۱۳۸۳.</ref>، [[توهین]] به نهادهای اصلی [[کشور]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار جوانان در مصلای بزرگ تهران، ۱/۲/۱۳۷۹.</ref>، [[بدگویی]] آشکار و صریح از اشخاص<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در جلسه پرسش و پاسخ با مدیران مسئول و سردبیران نشریات دانشجویی، ۴/۱۲/۱۳۷۷.</ref>، ترویج [[منکرات]] و [[فحشا]] و [[بی‌بندوباری]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در مراسم تنفیذ حکم ریاست جمهوری آقای سید محمد خاتمی، ۱۱/۵/۱۳۸۰.</ref> و از بین بردن فضای مناسب برای [[آزاداندیشی]]<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در پاسخ به نامه جمعی از دانش آموختگان و پژوهشگران حوزه علمیه، ۱۶/۱۱/۱۳۸۱.</ref> است. این [[سوء]] تعبیر و سوء استفاده تا آنجا پیش رفت که حتی تعبیرهای مضحکی مانند «[[براندازی]] قانونی» نیز به کار رفت<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در جمع دانشجویان و اساتید دانشگاه صنعتی امیر کبیر، ۹/۱۲/۱۳۷۹.</ref>. با همه اینها، باید توجه شود که سوء استفاده از [[آزادی]] به معنای استفاده زیاد از آن نیست و بدفهمی در این مورد خود آسیبی دیگر بر آزادی است<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در مراسم فارغ التحصیلی گروهی از دانشجویان دانشگاه تربیت مدرس، ۱۲/۶/۱۳۷۷.</ref>. جلوگیری از سوء استفاده‌ها به معنای این نیست که [[دشمنان]] [[نظام]] و [[مخالفان اسلام]] نمی‌توانند در این نظام [[زندگی]] کنند. آنان به عنوان [[شهروند]] [[حقوق شهروندی]] و [[امنیت]] هم برخوردارند؛ اما [[حق]] معارضه و [[مبارزه]] با نظام را ندارند<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار اعضای مجلس خبرگان، ۱۵/۶/۱۳۸۰.</ref>.

همچنین، [[سیاست]] اتهام‌زنی [[دشمن]] نیز از همین سوء استفاده‌ها است که در صورت برخورد با این امور، به سرعت فریاد عدم آزادی را سر می‌دهد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در خطبه‌های نماز جمعه تهران، ۴/۱۰/۱۳۷۷؛ دیدار مردم مشهد و زائران حضرت علی بن موسی الرضا{{ع}} در صحن حضرت امام خمینی، ۱/۱/۱۳۷۸.</ref>؛ اما بدون توجه به اتهام‌زنی دشمن، در این موارد برخورد [[قاطع]] لازم است و تعلل خطر بزرگی دارد که نمی‌توان آن را جبران کرد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در بازدید از نمایشگاه کتاب در حسینیه امام خمینی، ۲۸/۲/۱۳۷۸.</ref>. از اتهام‌زنی دشمن نیز نباید ترسید که دشمن هم هرگز از اتهام‌زنی دست برنمی‌دارد. [[رهبر معظم انقلاب]] مخالف آزادی نیست؛ اما سم‌پاشی و [[گمراه کردن]] [[مردم]] و [[شاد کردن]] دشمن غیر از استفاده از آزادی است<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار مسئولان و کارگزاران نظام جمهوری اسلامی ایران، ۱۹/۴/۱۳۷۹.</ref>. در این موارد باید توجه داشت که دشمن و [[دوستان]] دشمن قابل [[اعتماد]] نیستند و [[آزادی‌خواهی]] آنان را نمی‌توان [[باور]] کرد<ref>حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، بیانات در دیدار مردم مشهد و زائران حضرت علی بن موسی الرضا{{ع}} در صحن حضرت امام خمینی ۱/۱/۱۳۷۸؛ دیدار مسئولان و کارگزاران نظام جمهوری اسلامی ایران، ۱۹/۴/۱۳۷۹؛ اجتماع بزرگ مردم قم، ۱۴/۷/۱۳۷۹.</ref>.<ref>[[ابوالحسن حسنی (زاده 1348)|حسنی، ابوالحسن]]، [[آزادی اسلامی - حسنی (مقاله)|مقاله «آزادی اسلامی»]]، [[منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲ (کتاب)|منظومه فکری آیت‌الله العظمی خامنه‌ای ج۲]] ص ۱۱۷۷.</ref>