صفات الهی در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف') |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط | {{مدخل مرتبط | ||
| موضوع مرتبط = صفات الهی | | موضوع مرتبط = صفات الهی | ||
| عنوان مدخل = | | عنوان مدخل = صفات الهی | ||
| مداخل مرتبط = [[صفات الهی در | | مداخل مرتبط = [[صفات الهی در کلام اسلامی]] - [[صفات الهی در معارف و سیره رضوی]] - [[صفات الهی در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]] | ||
| پرسش مرتبط = | | پرسش مرتبط = | ||
}} | }} | ||
== مقدمه == | == مقدمه == | ||
در اصطلاح [[علم کلام]]، مراد از [[صفات الهی]]، مفاهیمی است که [[قائم]] به خود نیستند و از موصوف خویش- یعنی [[خداوند تعالی]]- جدایی نمیپذیرند<ref>فرهنگ معارف اسلامی، ۳/ ۱۳۷.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 320.</ref>. | |||
== اثبات [[نقلی]] [[صفات الهی]] == | == اثبات [[نقلی]] [[صفات الهی]] == | ||
[[قرآن کریم]] برای [[خداوند]]، صفات و اسمائی را برشمرده است<ref>به عنوان نمونه: {{متن قرآن|وَلِلَّهِ الأَسْمَاء الْحُسْنَى فَادْعُوهُ بِهَا وَذَرُواْ الَّذِينَ يُلْحِدُونَ فِي أَسْمَائِهِ سَيُجْزَوْنَ مَا كَانُواْ يَعْمَلُونَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۱۸۰.</ref> و برخی صفات را از [[خداوند]] نفی کرده است<ref>به عنوان نمونه: {{متن قرآن|فَاطِرُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ جَعَلَ لَكُم مِّنْ أَنفُسِكُمْ أَزْوَاجًا وَمِنَ الأَنْعَامِ أَزْوَاجًا يَذْرَؤُكُمْ فِيهِ لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ }}؛ سوره شوری، آیه ۱۱؛ {{متن قرآن|فَلاَ تَضْرِبُواْ لِلَّهِ الأَمْثَالَ إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ وَأَنتُمْ لاَ تَعْلَمُونَ}}؛ سوره نحل، آیه ۷۴؛ {{متن قرآن| وَلَمْ يَكُن لَّهُ كُفُوًا أَحَدٌ }}؛ سوره اخلاص، آیه ۴.</ref>. بنابر [[روایات]] بزرگان [[معصوم]] {{ع}} [[خداوند]] را باید تنها به همین صفات که خود برشمرده است، وصف کرد و نباید صفتی برای [[ذات اقدس الهی]] برساخت<ref>الاصول من الکافی، ۱/ ۱۰۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 320.</ref>. | |||
== اثبات [[عقلی]] [[صفات الهی]] و نامحدودیت آنها == | == اثبات [[عقلی]] [[صفات الهی]] و نامحدودیت آنها == | ||
[[برهان عقلی]] در این باره دارای دو مقدمه است: | |||
# معلولات و مخلوقات را صفات کمالی- همانند [[علم]]، [[قدرت]] و حیات- است. | # معلولات و مخلوقات را صفات کمالی- همانند [[علم]]، [[قدرت]] و حیات- است. | ||
# میان [[علت]] و معلول، اصل سنخیت [[حاکم]] است. صفات معلولات باید در [[علت]] به صورتی کاملتر موجود باشند؛ زیرا فاقد شیء، معطی آن نیست. نتیجه دو مقدمه آن است که [[خداوند]] واجد این صفات به صورت اکمل است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 320.</ref>. | # میان [[علت]] و معلول، اصل سنخیت [[حاکم]] است. صفات معلولات باید در [[علت]] به صورتی کاملتر موجود باشند؛ زیرا فاقد شیء، معطی آن نیست. نتیجه دو مقدمه آن است که [[خداوند]] واجد این صفات به صورت اکمل است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 320.</ref>. | ||
[[برهان عقلی]] بر نامحدودیت [[صفات الهی]] نیز با دو مقدمه برپا میشود: | |||
# [[خداوند]] را وجودی است نامحدود. | # [[خداوند]] را وجودی است نامحدود. | ||
# [[صفات]] [[خداوند]] عین ذات اویند. | # [[صفات]] [[خداوند]] عین ذات اویند. | ||