ولایت تشریعی در کلام اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'واحدی' به 'واحدی'
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
جز (جایگزینی متن - 'واحدی' به 'واحدی')
خط ۱۲۲: خط ۱۲۲:
====[[نقد]] و بررسی دیدگاه قفاری====
====[[نقد]] و بررسی دیدگاه قفاری====
در بخش‌های گذشته [[ادله قرآنی]] و [[روایی]] [[اثبات]] [[ولایت بر تشریع]] پیامبر{{صل}} و ائمه{{عم}} بیان، و نیز جمع میان [[توحید در تشریع]] و ولایت بر تشریع غیر [[خدا]] نیز تبیین شد. [[آیه شریفه]] ۲۱ [[سوره شوری]] نیز، هرچند بر [[نفی]] تشریع غیر دلالت دارد<ref>مکارم، تفسیر نمونه، ج۲۰، ص۴۰۳.</ref>، اما همان‌طور که در بخش توحید در تشریع بیان شد، علاوه بر آیات نفی تشریع غیر، آیات دیگری نیز دلالت بر تشریع غیر خدا دارد که جمع میان آنها این است که آیات نفی تشریع از غیر، تشریع بالاستقلال را نفی می‌کنند نه تشریع به [[اذن]] و [[مشیت]] و [[اراده خداوند]] را. افزون بر اینکه خود [[آیه]] به نفی تشریع بدون [[اذن خداوند]] {{متن قرآن|مَا لَمْ يَأْذَنْ بِهِ اللَّهُ}} تصریح دارد؛ نه نفی هر [[تشریعی]]؛ حتی به اذن خداوند!
در بخش‌های گذشته [[ادله قرآنی]] و [[روایی]] [[اثبات]] [[ولایت بر تشریع]] پیامبر{{صل}} و ائمه{{عم}} بیان، و نیز جمع میان [[توحید در تشریع]] و ولایت بر تشریع غیر [[خدا]] نیز تبیین شد. [[آیه شریفه]] ۲۱ [[سوره شوری]] نیز، هرچند بر [[نفی]] تشریع غیر دلالت دارد<ref>مکارم، تفسیر نمونه، ج۲۰، ص۴۰۳.</ref>، اما همان‌طور که در بخش توحید در تشریع بیان شد، علاوه بر آیات نفی تشریع غیر، آیات دیگری نیز دلالت بر تشریع غیر خدا دارد که جمع میان آنها این است که آیات نفی تشریع از غیر، تشریع بالاستقلال را نفی می‌کنند نه تشریع به [[اذن]] و [[مشیت]] و [[اراده خداوند]] را. افزون بر اینکه خود [[آیه]] به نفی تشریع بدون [[اذن خداوند]] {{متن قرآن|مَا لَمْ يَأْذَنْ بِهِ اللَّهُ}} تصریح دارد؛ نه نفی هر [[تشریعی]]؛ حتی به اذن خداوند!
آقای قفاری [[اسناد]] [[تفویض]] و [[ولایت بر تشریع]] به [[ائمه]]{{عم}} را [[رب]] قرار دادن آنها و [[شرک]] در [[ربوبیت]] دانسته است؛ درحالی‌که مقصود از [[توحید در ربوبیت]] این است که [[تدبیر]] و [[اداره جهان]] به دست [[مدبّر]] یگانه و [[کارگزار]] [[واحدی]] است و هیچ موجودی در این باره یاری‌رسان او نیست و تنها [[خداوند]] است که [[مدیر]] سراسر هستی است<ref>سبحانی، مرزهای توحید و شرک در قرآن، ص۳۳ و ۳۴.</ref>؛ لذا [[ولایت تشریعی]] غیر از [[توحید ربوبی]] است. در واقع [[تشریع]] و [[قانون‌گذاری]] لازمه ربوبیت و تدبیر است؛ نه خود تدبیر و ربوبیت پس ولایت تشریعی و [[توحید]] یا شرک در ربوبیت تلازمی ندارند؛ مگر آن‌که مراد از ربوبیت را ربوبیت و تدبیر تشریع و تقنین بدانیم. اما در هر صورت، با توجه به توضیحاتی که درباره ولایت تشریعی [[پیامبر]]{{صل}} و ائمه{{عم}} ارائه شد، هرگز چنین [[ولایتی]] رب قرار دادن آنها و شرک نخواهد بود؛ زیرا معیار شرک این است که غیر [[خدا]] را در عرض خدا و [[شریک]] او بدانیم؛ درحالی‌که ولایت تشریعی هرگز به این معنا نیست.
آقای قفاری [[اسناد]] [[تفویض]] و [[ولایت بر تشریع]] به [[ائمه]]{{عم}} را [[رب]] قرار دادن آنها و [[شرک]] در [[ربوبیت]] دانسته است؛ درحالی‌که مقصود از [[توحید در ربوبیت]] این است که [[تدبیر]] و [[اداره جهان]] به دست [[مدبّر]] یگانه و [[کارگزار]] واحدی است و هیچ موجودی در این باره یاری‌رسان او نیست و تنها [[خداوند]] است که [[مدیر]] سراسر هستی است<ref>سبحانی، مرزهای توحید و شرک در قرآن، ص۳۳ و ۳۴.</ref>؛ لذا [[ولایت تشریعی]] غیر از [[توحید ربوبی]] است. در واقع [[تشریع]] و [[قانون‌گذاری]] لازمه ربوبیت و تدبیر است؛ نه خود تدبیر و ربوبیت پس ولایت تشریعی و [[توحید]] یا شرک در ربوبیت تلازمی ندارند؛ مگر آن‌که مراد از ربوبیت را ربوبیت و تدبیر تشریع و تقنین بدانیم. اما در هر صورت، با توجه به توضیحاتی که درباره ولایت تشریعی [[پیامبر]]{{صل}} و ائمه{{عم}} ارائه شد، هرگز چنین [[ولایتی]] رب قرار دادن آنها و شرک نخواهد بود؛ زیرا معیار شرک این است که غیر [[خدا]] را در عرض خدا و [[شریک]] او بدانیم؛ درحالی‌که ولایت تشریعی هرگز به این معنا نیست.
[[شیعیان]] نیز معتقدند که تشریع و تقنین بالاستقلال و اصالتاً مختص [[خداوند متعال]] است؛ اما خداوند در موارد جزئی - نه در همه موارد - و به [[اذن]] و [[مشیت]] خود - نه دلبخواهی و بدون [[اذن الهی]] - این تشریع را به پیامبر{{صل}} و ائمه{{عم}} [[تفویض]] کرده است؛ لذا [[تشبیه]] [[شیعه]] به [[مسیحیت]] در رب قرار دادن ائمه{{عم}}، [[تهمت]] و افترائی بیش نیست و شیعه هرگز به چنین چیزی [[اعتقاد]] ندارد؛ بلکه [[اعتقاد شیعه]] بر این است که ائمه{{عم}} [[بندگان خاص]] خدا هستند که به جهت [[قرب]] و [[عظمت]] و [[بندگی]] به آنها [[مقام ولایت]] عطا کرده است.<ref>[[رضا باذلی|باذلی، رضا]]، [[ولایت تشریعی ائمه (مقاله)|مقاله «ولایت تشریعی ائمه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۶ (کتاب)|موسوعه رد شبهات ج۱۶]]، ص ۲۶۲.</ref>
[[شیعیان]] نیز معتقدند که تشریع و تقنین بالاستقلال و اصالتاً مختص [[خداوند متعال]] است؛ اما خداوند در موارد جزئی - نه در همه موارد - و به [[اذن]] و [[مشیت]] خود - نه دلبخواهی و بدون [[اذن الهی]] - این تشریع را به پیامبر{{صل}} و ائمه{{عم}} [[تفویض]] کرده است؛ لذا [[تشبیه]] [[شیعه]] به [[مسیحیت]] در رب قرار دادن ائمه{{عم}}، [[تهمت]] و افترائی بیش نیست و شیعه هرگز به چنین چیزی [[اعتقاد]] ندارد؛ بلکه [[اعتقاد شیعه]] بر این است که ائمه{{عم}} [[بندگان خاص]] خدا هستند که به جهت [[قرب]] و [[عظمت]] و [[بندگی]] به آنها [[مقام ولایت]] عطا کرده است.<ref>[[رضا باذلی|باذلی، رضا]]، [[ولایت تشریعی ائمه (مقاله)|مقاله «ولایت تشریعی ائمه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۶ (کتاب)|موسوعه رد شبهات ج۱۶]]، ص ۲۶۲.</ref>


۲۲۷٬۷۴۴

ویرایش