پرش به محتوا

فساد: تفاوت میان نسخه‌ها

۳٬۲۰۴ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۴ نوامبر ۲۰۲۳
بدون خلاصۀ ویرایش
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۴: خط ۴:


== مقدمه ==
== مقدمه ==
برخی فساد را این‌گونه تعریف می‌کند: «[[سوء استفاده از قدرت]] [[تفویض]] شده برای [[منفعت]] شخصی است». نظریه‌پردازان مختلف سعی کرده‌اند اشکال مختلف سوء استفاده از قدرت را بیان نمایند مانند [[رشوه خواری]]، [[اخاذی]]، [[اختلاس]]، [[قوم]] و خویش‌گرایی و غیره<ref>Breakey، Hugh، “Arbitrary Power، Arbitrary Interference and the Abuse of Power: Corruption، Natural Rights and Human Rights، Responsible Leadership and Ethical Decision-Making (Research in Ethical Issues in Organizations)، Vol. ۱۷، P.۱۲۵-۱۴۵.</ref>. گونار میردال تمام شکل‌های گوناگون [[انحراف]] یا [[اعمال قدرت]] شخصی و استفاده [[نامشروع]] از [[مقام]] و موقعیت شغلی را از مصادیق فساد می‌داند<ref>Myrdal، Gunnar، “Institutional economics”، Journal of Economic Issues، Vol.۱۲، No.۱۲، P.۷۷۱-۷۸۳.</ref>. فساد عمل یا تصمیمی است که موجب می‌شود خارج از ضوابط قانونی، تعداد افراد متأثر از نتایج منفی عمل یا تصمیم، از تعداد افراد برخوردار از نتایج مثبت آن بیش‌تر باشد. تعریفی دیگر، فساد را شرارتی می‌داند که بر همه [[جوامع]] تا حدودی تأثیر می‌گذارد و جوامعی را که شکنندگی بیشتری دارند به شدت دچار [[خفقان]] می‌کند<ref>حسن‌پور، حمیدرضا و رضوی، بهزاد، «اهمیت پیشگیری از فساد اداری و تأثیر آن بر سلامت اجتماعی»، مجله آموزش و سلامت جامعه، دوره ۵، شماره ۲، تابستان ۱۳۹۷، ص۷۲–۸۱.</ref>. به طور کلی، از تعاریف فوق می‌توان دریافت که فساد در هر [[جامعه]] نسبی است و با [[نظام ارزشی]] هر جامعه قابل ارزیابی است. در حالی که فردی با عملکرد خاص، ممکن است در یک [[جامعه فاسد]] تلقی شود، در جامعه دیگر چنین تلقی وجود ندارد. مثلاً در برخی از کشورها، دادن پورسانت به [[مدیران]] طرف [[قرارداد]] [[جرم]] محسوب می‌شود در حالی که در برخی از کشورهای [[غربی]] این امر، با ضوابط خاص، در [[اسناد]] [[معامله]] قید می‌شود<ref>عباس‌زادگان، سید محمد، فساد اداری.</ref>.<ref>[[عبدالقادر تکه‌یی|تکه‌یی]]، [[سید رضی میرجمال گیلانی|گیلانی]] و [[علی نوروزی|نوروزی]]، [[بررسی عوامل تأثیر گذار بر فساد اداری در سازمان‌های دولتی (مقاله)| مقاله «بررسی عوامل تأثیر گذار بر فساد اداری در سازمان‌های دولتی»]] ص ۵.</ref>
==نگرش قرآنی==
{{اصلی|فساد در قرآن}}
"فساد" مقابل [[صلاح]] است و [[مفسد]] در برابر [[مصلح]]. [[مفاسد اجتماعی]] هم به صفات و رفتارهای [[ناپسند]] و [[ناهنجاری]]؛ مانند: [[دزدی]]، [[تقلب]]، [[قمار]]، [[روابط نامشروع]]، [[قتل]] و [[غارت]] و [[ناامنی]] گفته می‌شود.
کسانی که در روی [[زمین]] فساد می‌کنند و [[انسان‌ها]] و [[شهرها]] را از بین می‌برند، یا موجب [[گمراهی]] افراد می‌شوند و [[انسان‌ها]] را به [[گناه]] و بیبند و باری می‌کشانند، مُفسدند و [[کیفر]] [[مفسدین فی الأرض]] در [[قرآن]]، با شرایطی که باید داشته باشد، اعدام است.
کسانی که در روی [[زمین]] فساد می‌کنند و [[انسان‌ها]] و [[شهرها]] را از بین می‌برند، یا موجب [[گمراهی]] افراد می‌شوند و [[انسان‌ها]] را به [[گناه]] و بیبند و باری می‌کشانند، مُفسدند و [[کیفر]] [[مفسدین فی الأرض]] در [[قرآن]]، با شرایطی که باید داشته باشد، اعدام است.


فساد مقابل [[صلاح]] است و [[مفسد]] در برابر [[مصلح]]. [[مفاسد اجتماعی]] هم به صفات و رفتارهای [[ناپسند]] و [[ناهنجاری]]؛ مانند: [[دزدی]]، [[تقلب]]، [[قمار]]، [[روابط نامشروع]]، [[قتل]] و [[غارت]] و [[ناامنی]] گفته می‌شود.
در [[قرآن کریم]]، به [[ظالمین]]، [[گنهکاران]]، [[منافقان]]، جادوگران، گران‌فروشان، همچنین به کسانی مانند [[شیطان]]، [[فرعون]]، [[یأجوج و مأجوج]]، [[مفسد]] گفته شده است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.


در [[قرآن کریم]]، به [[ظالمین]]، [[گنهکاران]]، [[منافقان]]، جادوگران، گران‌فروشان، همچنین به کسانی مانند [[شیطان]]، [[فرعون]]، [[یأجوج و مأجوج]]، [[مفسد]] گفته شده است<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.
==انواع فساد==
==انواع فساد==
{{اصلی|فساد}}
{{اصلی|فساد}}
۲۲۴٬۷۸۹

ویرایش