←روایات امام کاظم و امام رضا {{ع}}
| خط ۴۴: | خط ۴۴: | ||
=== روایات [[امام کاظم]] و [[امام رضا]] {{ع}} === | === روایات [[امام کاظم]] و [[امام رضا]] {{ع}} === | ||
در روایات امام کاظم {{ع}} نیز بر این نکته تأکید شده است که دانش ائمه {{عم}} ریشه در معارفی دارد که از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[نسل]] به نسل به ایشان رسیده است<ref>ر.ک: محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۳۹۳. سند این روایت، صحیح است.</ref>. آن حضرت آگاهیهای خود را از حوادث پنهان، نتیجه خبرهایی دانستهاند که از رسول خدا {{صل}} به ایشان رسیده است<ref>ر.ک: محمد بن عمر کشی، رجال الکشی، تحقیق حسن مصطفوی، ص۲۹۸؛ محمد بن محمد مفید، الأمالی، ص۲۳. سند این روایت، صحیح است.</ref>. [[امام کاظم]] {{ع}} در روایتی [[دانش]] خود را از زمان مرگ افراد، به بابی از ابواب علومی منسوب دانست که [[پیامبر]] {{صل}} به [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} آموخت<ref>ر.ک: قطب الدین راوندی، الخرائج و الجرائح، ج۱، ص۳۲۲-۳۲۳؛ علی بن عیسی اربلی، کشف الغمة فی معرفة الأئمة، تحقیق هاشم رسولی محلاتی، ج۲، ص۲۶۸.</ref>. گویا مقصود از این ابواب، همان [[هزار باب علم]] است که در [[روایات]] امیرالمؤمنین {{ع}} به آن اشاره شد. از این [[روایت]] میتوان دریافت که [[ائمه]] آن ابواب را | در روایات امام کاظم {{ع}} نیز بر این نکته تأکید شده است که دانش ائمه {{عم}} ریشه در معارفی دارد که از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[نسل]] به نسل به ایشان رسیده است<ref>ر.ک: محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۳۹۳. سند این روایت، صحیح است.</ref>. آن حضرت آگاهیهای خود را از حوادث پنهان، نتیجه خبرهایی دانستهاند که از رسول خدا {{صل}} به ایشان رسیده است<ref>ر.ک: محمد بن عمر کشی، رجال الکشی، تحقیق حسن مصطفوی، ص۲۹۸؛ محمد بن محمد مفید، الأمالی، ص۲۳. سند این روایت، صحیح است.</ref>. [[امام کاظم]] {{ع}} در روایتی [[دانش]] خود را از زمان مرگ افراد، به بابی از ابواب علومی منسوب دانست که [[پیامبر]] {{صل}} به [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} آموخت<ref>ر.ک: قطب الدین راوندی، الخرائج و الجرائح، ج۱، ص۳۲۲-۳۲۳؛ علی بن عیسی اربلی، کشف الغمة فی معرفة الأئمة، تحقیق هاشم رسولی محلاتی، ج۲، ص۲۶۸.</ref>. گویا مقصود از این ابواب، همان [[هزار باب علم]] است که در [[روایات]] امیرالمؤمنین {{ع}} به آن اشاره شد. از این [[روایت]] میتوان دریافت که [[ائمه]] آن ابواب را نسل به نسل از امیرالمؤمنین {{ع}} آموخته بودند. | ||
روایات امام رضا {{ع}} نیز به طور غیر صریح [[علمآموزی]] ائمه {{عم}} را [[تأیید]] میکند. بنا بر روایتی، آن حضرت بیان کردهاند که [[خداوند]] اسرارش را به [[جبرئیل]] {{ع}} بیان کرد و جبرئیل {{ع}} آن [[اسرار]] را به [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و ایشان به کسانی که خداوند میخواهد، منتقل کرده است<ref>ر.ک: محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۳۷۷. سند این روایت، صحیح است.</ref>. این گونه تعابیر، همانند تعبیر [[وراثت]]، صراحت در علمآموزی ندارند؛ اما میتوانند شامل آن نیز باشند؛ بنابراین میتوانند مؤید روایات صریح یادشده پیشین باشند. بنا بر نقل دیگر از آن حضرت، پیامبر اکرم {{صل}} [[امین]] خداوند بر بندگانش بودند و زمانی که از [[دنیا]] رفتند، [[اهل بیت]] {{ع}} [[علوم]] او را به [[ارث]] بردند<ref>ر.ک: محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۱۱۹-۱۲۰؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۵۵۵.</ref>. در روایتی دیگر، آن حضرت با اشاره به [[امامت امام جواد]] {{ع}} در سن | روایات امام رضا {{ع}} نیز به طور غیر صریح [[علمآموزی]] ائمه {{عم}} را [[تأیید]] میکند. بنا بر روایتی، آن حضرت بیان کردهاند که [[خداوند]] اسرارش را به [[جبرئیل]] {{ع}} بیان کرد و جبرئیل {{ع}} آن [[اسرار]] را به [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و ایشان به کسانی که خداوند میخواهد، منتقل کرده است<ref>ر.ک: محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۳۷۷. سند این روایت، صحیح است.</ref>. این گونه تعابیر، همانند تعبیر [[وراثت]]، صراحت در علمآموزی ندارند؛ اما میتوانند شامل آن نیز باشند؛ بنابراین میتوانند مؤید روایات صریح یادشده پیشین باشند. بنا بر نقل دیگر از آن حضرت، پیامبر اکرم {{صل}} [[امین]] خداوند بر بندگانش بودند و زمانی که از [[دنیا]] رفتند، [[اهل بیت]] {{ع}} [[علوم]] او را به [[ارث]] بردند<ref>ر.ک: محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۱۱۹-۱۲۰؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۱، ص۵۵۵.</ref>. در روایتی دیگر، آن حضرت با اشاره به [[امامت امام جواد]] {{ع}} در سن کودکی فرمودند: کودکان ما اهل بیت، تمام علوم بزرگانشان را ارث میبرند<ref>ر.ک: محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۲، ص۹۸-۹۹؛ محمد بن حسن صفار، بصائر الدرجات، ص۲۹۶. این روایت، سند صحیح دارد.</ref>. مجموعه این روایات، محتوای یکدیگر را تأیید، و [[ضعف]] سندی برخی روایات را جبران میکنند. افزون بر روایات کلی یادشده، در مواردی نیز مطالبی جزئی به [[تعلیم]] [[رسول خدا]] {{صل}} یا [[امامان]] پیشین نسبت داده شده است. بنا بر روایتی، [[امام رضا]] {{ع}} خبر دادند که به وسیله سم، [[شهید]] خواهند شد. ایشان این [[آگاهی]] را به [[علمی]] که از طریق پدران بزرگوارشان از [[رسول خدا]] {{صل}} دریافت کردهاند، منسوب دانستند<ref>ر.ک: محمد بن علی صدوق، عیون أخبار الرضا، ج۲، ص۲۰۲.</ref>. در برخی [[روایات]]، سفارشهایی از امام رضا {{ع}} به [[امام جواد]] {{ع}} نقل شده است که بر تعالیم جزئی آن حضرت به امام جواد {{ع}} دلالت دارند<ref>ر.ک: محمد بن علی صدوق، عیون أخبار الرضا، ص۸؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۷، ص۳۱۱-۳۱۲. سند این روایت، صحیح است. همچنین ر.ک: محمد بن مسعود عیاشی، کتاب التفسیر، ج۱، ص۱۳۲.</ref>.<ref>[[سید علی هاشمی (زاده ۱۳۵۲)|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۱۷۱.</ref> | ||
=== روایات [[امام جواد]] [[امام هادی]]، [[امام عسکری]] و [[امام زمان]] {{ع}} === | === روایات [[امام جواد]] [[امام هادی]]، [[امام عسکری]] و [[امام زمان]] {{ع}} === | ||