←اختلاف نجده با پیروانش
| خط ۱۴۵: | خط ۱۴۵: | ||
==[[اختلاف]] [[نجده]] با پیروانش== | ==[[اختلاف]] [[نجده]] با پیروانش== | ||
علی رغم پیروزیها و گسترش [[نفوذ]] نجده، وی به دلایلی از جمله: نبود [[مساوات]] در [[توزیع]] [[غنایم]] و درآمدهای فی میان [[یاران]] نجده،<ref> البلاذری أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ پ ۱۶ ان مصنف مجهول؛ تاریخ الجزء الحادی عشر: ۱۴۳-۱۴۲، و در روایتی دیگر آمده که گروهان دریا را بر گروهان خشکی برتری داد بنگرید، الإسفرایینی التبصیر فی الدین: ۳۱؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴: ۲۰۵</ref> مکاتبه نجده با [[عبدالملک بن مروان]]،<ref>البلاذری، انساب الأشراف، ج ۱۶۶ - ۱۶ او مصنف مجهول؛ تاریخ الجزء الحادی عشر: ۱۲۳-۱۳۲؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴ ۲۰۵؛ با عبدالملک بن مروان نامه نگاری کرد و عبدالملک به او رضایت نامه داد</ref> عدم موافقت با پیگرد یکی از پیروانش که شراب خورده بود،<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ ب؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴ ۲۰۵؛ الأشعری مقالات الإسلامیین: ۹۱ </ref> آزادسازی و باز پس دادن دختر عبدالله بن | علی رغم پیروزیها و گسترش [[نفوذ]] نجده، وی به دلایلی از جمله: نبود [[مساوات]] در [[توزیع]] [[غنایم]] و درآمدهای فی میان [[یاران]] نجده،<ref> البلاذری أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ پ ۱۶ ان مصنف مجهول؛ تاریخ الجزء الحادی عشر: ۱۴۳-۱۴۲، و در روایتی دیگر آمده که گروهان دریا را بر گروهان خشکی برتری داد بنگرید، الإسفرایینی التبصیر فی الدین: ۳۱؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴: ۲۰۵</ref> مکاتبه نجده با [[عبدالملک بن مروان]]،<ref>البلاذری، انساب الأشراف، ج ۱۶۶ - ۱۶ او مصنف مجهول؛ تاریخ الجزء الحادی عشر: ۱۲۳-۱۳۲؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴ ۲۰۵؛ با عبدالملک بن مروان نامه نگاری کرد و عبدالملک به او رضایت نامه داد</ref> عدم موافقت با پیگرد یکی از پیروانش که شراب خورده بود،<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ ب؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴ ۲۰۵؛ الأشعری مقالات الإسلامیین: ۹۱ </ref> آزادسازی و باز پس دادن دختر [[عبدالله بن عمرو بن عثمان بن عفان]]،<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج ۱۶۶ الیعقوبی، التاریخ ج ۲: ۳۲۵؛ ابن الأثیر الکامل، ج ۲۰۴۴ </ref> [[بخشش]] [[خطا]] در [[اجتهاد]]<ref> الأشعری، مقالات الإسلامیین (۹۰) البغدادی الفرق بین الفرق ۸۹-۸۸ ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغه، ج ۲، ص۸</ref> و عدم [[پایبندی]] به [[اصل مساوات]]<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج۶ ۱۶ ب؛ و بنگرید به مصنف مجهول؛ تاریخ الجزء الحادی عشر: ۱۴۷-۱۴۳؛ الأشعری، مقالات الإسلامیین: ۹۲</ref> با پیروانش دچار اختلاف شد. [[تعصبات قبیلهای]] بین دو قبیلة [[قیس بن ثعلبه]] و [[حنیفه]] نیز در این مورد تأثیر روشنی داشت؛ چه اینکه [[ابو فدیک عبدالله بن ثور]] یکی از افراد [[قبیله]] [[بنی قیس بن ثعلبه]] بود که نقش مهمی در [[خلع]]، برکناری و [[قتل]] نجده داشت. [[هدف]] اصلی بنی قیس بن ثعلبه از این کار به دست آوردن [[رهبری]] حرکت و انتقال مرکز آن به [[بحرین]] -که بیشتر افرادشان در آنجا ساکن بودهاند - بود. این نکته نشان میدهد بحرین در جهت دهی به [[اختلافات]] بین [[خوارج]] چه نقشی داشته است. این اختلافات، [[هدف]] [[بنی قیس]] به [[ثعلبه]] بود و در عمل نیز محقق شد. ابوفدیک [[رهبری]] خوارج را به دست گرفت و مرکزشان را به بحرین انتقال داد. گذشته از این، [[موالی]] نیز نقش مهمی در اختلافات میان [[نجده]] و طرفدارانش ایفا میکردند تا حرکت خوارج را خود به دست بگیرند و آن را برای احقاق [[منافع]] خویش رهبری کنند. | ||
پس از ایجاد اختلافات، غالب [[پیروان]] نجده از او خواستند [[توبه]] کند و او نیز توبه خود را اعلام کرد؛ سپس تعدادی گفتند که توبه او خطاست؛ چراکه او [[امام]] و دارای [[اجتهاد]] است و [[حق]] توبه ندارد. پس از او خواستند از این توبه کردن توبه کند و از کسانی که درخواست توبهاش را داشتند نیز بخواهد توبه کنند و گرنه او را کنار خواهند گذاشت. او نیز این کار را انجام داد و به همین دلیل، میان یارانش بر سر او [[اختلاف]] و دو دستگی شدید ایجاد شد.<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ ب؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴ ۲۰۵؛ شهرستانی الملل و النحل، ج ۱: ۹۲</ref> | پس از ایجاد اختلافات، غالب [[پیروان]] نجده از او خواستند [[توبه]] کند و او نیز توبه خود را اعلام کرد؛ سپس تعدادی گفتند که توبه او خطاست؛ چراکه او [[امام]] و دارای [[اجتهاد]] است و [[حق]] توبه ندارد. پس از او خواستند از این توبه کردن توبه کند و از کسانی که درخواست توبهاش را داشتند نیز بخواهد توبه کنند و گرنه او را کنار خواهند گذاشت. او نیز این کار را انجام داد و به همین دلیل، میان یارانش بر سر او [[اختلاف]] و دو دستگی شدید ایجاد شد.<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ ب؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۴ ۲۰۵؛ شهرستانی الملل و النحل، ج ۱: ۹۲</ref> | ||
مخالفان خوارج، [[اختلاف]] بین نجده و پیروان و [[ضعف]] و چندپارگی ای که در نتیجه این اختلافات به وجود آمده بود، [[غنیمت]] شمردند و بر [[کارگزاران]] او شوریدند. اهالی [[طائف]] بر | مخالفان خوارج، [[اختلاف]] بین نجده و پیروان و [[ضعف]] و چندپارگی ای که در نتیجه این اختلافات به وجود آمده بود، [[غنیمت]] شمردند و بر [[کارگزاران]] او شوریدند. اهالی [[طائف]] بر [[اروق حنفی]] [[شورش]] کردند و او نیز گریخت؛ سپس در [[عقبه]]<ref> عقبه منزلگاهی در راه مکه پس از واقصه که در واقع آبی است از آن بنی عکرمة بن بکر بن وائل؛ یاقوت معجم البلدان، ج ۶۹۲:۳</ref> [[عبدالله بن نعمان]] را به [[قتل]] رساند و همین سرانجام برای طلائع [[کارگزار]] او در بحرین نیز اتفاق افتاد و [[ناجیه]] جرمی پس از [[امتناع]] طلائع از پرداخت [[صدقه]] به وی، او را به [[قتل]] رساند.<ref> البلاذری، أنساب الأشراف، ج ۶ ۱۶ ب؛ مصنف مجهول؛ تاریخ الجزء الحادی عشر: ۱۴۱-۱۴۰؛ ابن الأثیر، الکامل، ج ۲۰۵: ۴</ref>- <ref> ر. ک. العانی، بحرین در صدر اسلام، ص۱۵۵-۱۵۸.</ref> | ||
==[[عزل]] و قتل [[نجده]] و [[بیعت]] با ابو فدیک== | ==[[عزل]] و قتل [[نجده]] و [[بیعت]] با ابو فدیک== | ||